“En güvenilir insan” anketi de yalan çıktı! Arka planda olanlara bakın

Kamuoyunda uzun süredir tartışılan ve son günlerde adli soruşturmalara konu olan " Türkiye'nin en güvenilir insanı" unvanının ve bu unvana dayandırılan anketin arkasındaki gerçekler ortaya çıktı. Yapılan incelemeler, halkın kendi özgür iradesiyle bir isim belirlemediğini, anketin tamamen hazır bir liste üzerinden ve bambaşka bir amaçla yapıldığını gösterdi.

“EN GÜVENİLİR İNSAN ANKETİ” ASLINDA YOK

Araştırma sonuçlarına göre, " Türkiye'nin en güvenilir insanı" adıyla yapılmış toplumsal bir anket bulunmuyor. Bahse konu çalışmanın asıl adı "Celebrity Güven Endeksi". MediaCat dergisi ile Ipsos'un ortaklaşa yürüttüğü bu araştırmanın amacı, ünlülerin genel ahlaki güvenilirliğini ölçmek değil; ürün ve marka tavsiyelerinde hedef kitlenin bu ünlülere ne derece güvendiğini tespit etmek.

Yani çalışma, markaların hangi ünlüyle çalışacağını belirlemesi için tasarlanmış bir reklam ve pazarlama aracı niteliği taşıyor. 

HALK DEĞİL ŞİRKET BELİRLİYOR

Anketin en çarpıcı noktası ise soru sorma tekniğinde yatıyor. Katılımcılara açık uçlu şekilde "Kime güveniyorsunuz?" sorusu yöneltilmiyor.  Ünlü oyuncular, şarkıcılar ve TV fenomenlerinin yer aldığı listedeki isimler önceden belirleniyor, katılımcılardan sadece sıralaması yapması isteniyor.

Ağustos 2025'te gerçekleştirilen son çalışmanın metodolojisi şu şekilde:

Hazır Liste: Katılımcılara, MediaCat tarafından önceden belirlenmiş 80 ünlünün fotoğrafı gösteriliyor.

Yönlendirmeli Soru: Katılımcılardan, "Ünlülerin size herhangi bir ürün veya hizmet hakkında tavsiyede bulunduğunu düşününüz" senaryosu üzerinden bu 80 ünlüye 10 üzerinden puan vermeleri isteniyor. 

Örneklem: CAWI (online görüşme) tekniğiyle 12 ilde, 15-55 yaş grubundan 1.000 kişiyle yapılıyor. Hata payı %95 güven aralığında ±%3,1 olarak belirtiliyor.

Dönem: Ekim 2023'teki sahadan sonra 2024'te anket yapılmazken, son dalga Ağustos 2025'te gerçekleştirildi.

“ÜNLÜ” KELİMESİNİN “İNSAN” KELİMESİNE DÖNÜŞÜMÜ

Raporlara göre unvanın manipülasyonu üç aşamada gerçekleşti:

Yayın Adı: MediaCat araştırmayı zaten " Türkiye'nin en güvenilen ünlüleri" başlığıyla yayımladı.

Medya Dili: Basın organları " Türkiye'nin en güvenilir isimleri belli oldu" diyerek "ünlü" vurgusunu düşürdü.

Halk Dili: Zamanla kelime halk arasında "en güvenilir insan" kalıbına evrildi.

HALUK LEVENT’İN ANKET KARNESİ

Yayımlanan 6 dalga boyunca Haluk Levent listede hep birinci sırada yer aldı. Ancak puanlarındaki düşüş dikkat çekti:

2017 yılında yayımlanan söz konusu ankette Haluk Levent 3. sırada yer alıyor. 1. Sırada ise Müge Anlı var. 2019’a gelindiğinde Levent liderliği Müge Anlı'dan aldı. 2020’de Haluk Levent, yüzde 70,9 ile 1. Sırada kalmaya devam ediyor. 2022’de bu oran yüzde 69,2’ye geriliyor ancak Levent 1. Sırada kalmaya devam ediyor.

Tarihler 2023’ü gösterdiğinde anket tekrarlanıyor, Levent’in güvenilirlik oranı düşmeye devam ediyor ve yüzde 67,3 puana geriliyor ancak yine de 1. Sıradaki yerini koruyor. 2025’te ise Levent’in güvenilirlik oranı yüzde 60,9’a düşüyor ve yine 1. Sırada kapmayı başarıyor. (Aynı yıl Kenan İmirzalıoğlu yüzde 54, Müge Anlı yüzde 49,5).

Levent'in skorunun 70,9'dan 60,9'a inmesi de dikkat çeken bir diğer veri oldu.

HALUK LEVENT’İN ANKETTEKİ ROLÜ

İddia edilen kamuoyu araştırmalarında Haluk Levent’in “En güvenilir insan” seçilmesinde aslında bir yönlendirme sorusu ortaya çıkıyor. Buna göre katılımcılara “En güvendiğiniz insan kim” sorusu doğrudan sorulmuyor. Bu soru daha çok “Hangi ünlü size ürün tanıtırsa ona daha çok güvenirsiniz” bağlamında soruluyor.

Haluk Levent, hiçbir zaman doğrudan " Türkiye'nin en güvenilir insanıyım" ifadesini kullanmadı. Ancak bu ifadeyi ilk kez Ahbap Derneği’ne yönelik Temmuz 2026'daki başlatılan soruşturmada kullandığı görüldü.

Levent'in kendisi de yaklaşık 4 yıl önce Okan Bayülgen'in programında bu durumu bildiğini göstererek, "Bana fazla güvenmeyin diyorum. Ben her an satarım hepinizi" diyerek meselenin abartıldığını espriyle ifade etmişti.

SORUŞTURMADA DİKKAT ÇEKEN İKİ İFADE

Soruşturma kapsamında tutuklanan avukat Ece Güner, Haluk Levent'in kendisinden borç isterken " Türkiye'nin en güvenilir insanıyım, insanlar bana milyonlarını emanet ediyor; hemen geri öderim" dediğini öne sürdü. Cezaevinden yazdığı mektupta ise ifadenin "Her yıl kamuoyu anketlerinde Türkiye'nin en güvenilir insanı seçiliyorum" şeklinde olduğunu ve borcun 1 milyon 570 bin dolara ulaştığını iddia etti.

Yine soruşturmada adı geçen Sevda Kurt ise ifadesinde, Levent'in kendisine aynı unvanı öne sürerek yaklaştığını ve yaklaşık 90 milyon lira zarara uğradığını iddia etti.

SORUŞTURMADA SON DURUM NE?

15-16 Temmuz 2026 tarihlerinde sulh ceza hakimliği; Haluk Levent ve Ece Güner'in de aralarında bulunduğu 14 şüphelinin tutuklanmasına, 11 şüpheli hakkında ise adli kontrol kararı verdi.

Şüphelilere; “suç işlemek amacıyla örgüt kurma”, “suçtan kaynaklanan mal varlığı değerini aklama”, “hizmet nedeniyle görevi kötüye kullanma” ve “serbest meslek sahibi kişilerin dolandırıcılığı” suçlamaları yöneltiliyor.

ANKETLER KARIŞTIRILIYOR

Söz konusu anketin, sıkça şu iki farklı veriyle karıştırıldığı görüldü.

Gezici Araştırma’nın 2020’de yaptığı "En çok güven duyulan isimler" araştırmasında ilk sıralarda Uğur Dündar, Acun Ilıcalı, İsmail Küçükkaya, Hande Fırat ve Ahmet Hakan yer alıyordu. Haluk Levent bu 55 kişilik listedeydi ancak zirvede değildi. Soru farklı sorulduğunda sonucun değiştiği burada görülüyor.

TIME 100 2023’te Levent'in "İkonlar" başlığı altında listeye girdi, ancak Elif Şafak'ın yazdığı tanıtım metninden rahatsız olan Haluk Levent, ödülü reddettiğini açıklanmıştı. Bu liste de "en güvenilir" değil, "en etkili" insanları ölçüyordu.

GERÇEĞİ YANSITMAYAN UNVAN

Ortada gerçek bir anket ve gerçek sonuçlar var; ancak "Türkiye'nin en güvenilir insanı" unvanı gerçeği yansıtmıyor. Reklam sektörü için hazırlanan bir "marka yüzü güvenilirlik ölçümü", medyanın başlık oyunlarıyla ve iddialara göre bizzat ölçülen kişinin beyanlarıyla toplumsal bir kefalet belgesi gibi kullanılmış durumda.

Fahrettin Öztürk

Haberler.com