Parmak iziyle kimlik doğrulama ne zaman başlayacak? E-kimlik nedir? Çipli kimlik kartı nedir, ne işe yarar?

İlk olarka pilot uygulama olarak hayatlarımıza girecek olan çipli kimlik kartında yer alan parmak izi teknolojisi hakkında merak edilen pek çok nokta var. Peki, E-kimlik nedir? Çipli kimlik kartı nedir, ne işe yarar? Parmak iziyle kimlik doğrulama ne zaman başlayacak?
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, çipli kimlik kartlarıyla ilgili yeni projeyi, "Pilotunu ocak ayında inşallah noterlerde başlatacağız. Noterdeki görevli, 'Parmağınızı şu cihaza basar mısınız' diyecek... Bastıktan sonra resminiz, kimlik bilgileriniz oraya çıkacak. O entegrasyon da sağlanmış olacak" sözleriyle duyurdu. Bakanın sözleri üzerine merak edilen soruların cevaplarını sizler için derledik.
Ülkemizde uzun yıllardır kullanılan kimliklerimizin yerini alacak olan kredi kartı büyüklüğündeki elektronik kimliklerin dağıtım işletimi 1 Ocak 2017 tarihinden itibaren ülke genelinde başladı. Peki, E- kimlik nedir, ne işe yarar?
E- KİMLİK NEDİR?
Onay kurumları tarafından verilen dijital bir sertifikadır. Elektronik kimlik belgesi veya kısaca EKB, e-ticaret sitelerinin kimliğini belgelerken aynı zamanda kullanıcıların bilgilerinin şifrelenerek güvenli bir şekilde ulaşacağının da göstergesidir. EKB, web sitenizin bulunduğu sunucuya yüklenir. Sitenin adresinin başında "HTTP" yerine "HTTPS" görüntülenerek, sitenin Elektronik Kimlik Belgesinin bulunduğunu ve SSL ile korunduğunu gösterir.
İl ve ilçe merkezlerinde bulunan nüfus müdürlüklerine gidilerek başvurusu yapılabilen yeni e-kimlikler için nüfus müdürlüklerine gittiğinizde sıra beklememeniz adına Alo 199 çağrı merkezinden veya https://ekimlikrandevu.nvi.gov.tr adresinden ilgili randevu işlemlerini tamamlayabiliyoruz.
Elektronik kimlik kartınızla ilgili başvuru işlemlerini internet üzerinden gerçekleştirmek isterseniz, aşağıdaki işlemleri yapmanız gerekmektedir:
- Gerekli randevu işlemlerinizi tamamlamanızın ardından yapmanız gerekenler, seçtiğiniz nüfus müdürlüğüne, belirlediğiniz zaman aralığında gitmek.
- Başvuru sırasında nüfus müdürlüğü personeli, başvuru sahibinin T.C. Kimlik Numarasını sorgulayacak, ardından kimlik kartı bilgileri ve son aldığı kimlik kartı bilgilerini kontrol edecek.
- İlk defa yapılan kimlik kartı başvurusu sırasında; nüfus cüzdanı, Uluslar arası aile cüzdanı, pasaport, sürücü belgesi, memur cüzdanı, avukat kimlik kartı vb. belgeler ile son 6 ay içinde çekilmiş biyometrik 1 adet fotoğraf istenecek.
- Başvuru sırasında kişinin biyometrik verileri, parmak izi, parmak damar izi, el ayası damar izi olarak hem sağ hem sol içi alınacak. 15 yaşını tamamlamış olan kişiler başvurularını şahsen yapabilecek. 15 yaşından küçük bireyler için ise aşağıdaki prosedür uygulanacak.

ÇİPLİ KİMLİK KARTI NE İŞE YARAR?
1976'dan bu yana taşıdığımız nüfus cüzdanları, yerine "akıllı, çipli" kimlik kartları geldi.Avrupa Birliği'ne (AB) uyum ve vizesiz AB için (Shengen üye ülkeleri dahil) kritik öneme sahip bir dizi düzenleme Meclis Genel Kurulu'nda kabul edildi. 10 yıl süreyle geçerli olacak kısmen pasaport yerine de geçecek kredi kartı boyutunda olacak bu kartlarda kadın ve erkeklere farklı renkli kimlik uygulaması da tarihe karışırken, nüfus cüzdanlarıyla ilgili en önemli tartışmalardan biri olan din bilgisi ise isteğe bağlı olarak kartın çipinde yer alacak.
ÇİPLİ KİMLİK KARTI NE İŞE YARAR?
Yeni kimlik şifresi, kimlik kartının üzerinde bulunan biyometrik verilerin kontrol edilmesini ve özel güvenlik detayları ile korunmasını sağlar. Bu bağlamda çipli kimlik kartıyla kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör uygulamalarında yüksek güvenlikli kimlik doğrulama yapılması mümkün kılınmıştır.
ÇİPLİ KİMLİK KARTI BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?
Kimlik karti basvurusu yurt içinde, Genel Müdürlük web portali üzerinden ya da Çagri Merkezi araciligiyla randevu alinarak veya randevusuz olarak nüfus müdürlüklerine, yurt disinda ise dis temsilciliklere yapilir.
PARMAK İZİYLE KİMLİK DOĞRULAMA NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, Ankara'da Dijital Arşiv Projesi Tanıtımı'nda konuştu. "Çok köklü bir dijital dönüşüm gerçekleştiriyoruz" diyen Soylu, yeni nesil çipli kimlik kartlarından bahsederek "Şu ana kadar Türkiye nüfusunun yüzde 74'ünün kimlik kartını değiştirdik." ifadelerini kullandı. Soylu, ocak ayında noterlerde uygulanmaya başlanacak yeni projenin de detaylarını paylaştı.
Soylu, pilot uygulamanın 2020 Ocak ayında başlayacağını belirtti. Sözlerine şu şekilde devam etti:
"Çok büyük yatırımlar yapıldı ve köklü bir dijital dönüşüm gerçekleştirdik. Kimlik kartlarında yeni nesil çipli kimlik kartlarının dağıtılmasıyla tüm Türkiye nüfusunun yüzde 74'ünün nüfus kartını değiştirmeyi başardık. 65 milyon 591 bin kişinin kimlik kartını değiştirdik.
2018'den itibaren sürücü belgesi ve pasaport işlemlerini de nüfus müdürlüklerine devrettik ve kimlik kartıyla birlikte üç belgeyi, aynı bilgilerle ve aynı yerden, tek başvuruda vermeye imkan sağlayan 3'ü bir yerde projesini başlattık. Bunlar öyle kolay işler değil. Her yere parmak izi veren anlayıştan, şimdi tek bir işlem yapan dönüşüm ve devrimi tamamlayan, birçok kurumla bunu entegre eden, bir anlayış da en yüksek noktaya geldi.
Pilotunu ocak ayında inşallah noterlerde başlatacağız. Bu da yeni bir adım. Notere gideceksiniz, daha sonra bankalar, daha sonra başka kurumlar, isminizi soyadınızı söyleyeceksiniz, noterdeki görevli, 'parmağınızı şu cihaza basar mısınız' diyecek. Bastıktan sonra resminiz, kimlik bilgileriniz oraya çıkacak. O entegrasyon da sağlanmış olacak. Sizin o kişi olduğunuzu, güvenilir olarak anlayan görevli hizmetini verecek ve Türkiye bu sayede özellikle karşı karşıya kaldığı birçok mağduriyetin olduğu meselelerden kurtulacak.
Önemli bir projemiz de kısa adı 'KPS' olan Kimlik Paylaşım Sistemi'dir. 7/24 online hizmet verilecek. Hayatımızı kolaylaştıran bir projedir. Toplam 2005 kurum ve kuruluşa hizmet verilmektedir. 22 milyar sorgu yapılmıştır.
Kısa adı 'MAKS' olan Mekansal Adres Kayıt Sistemi de önemli bir projedir. Harita tabanlı mekansal yapıya dönüştürüldüğü ve entegre içinde çalışan bir sistemdir. Bu sistem afet olaylarında, asayiş olaylarında, şüpheli aramalarında kullanılacak."















