Münih Güvenlik Konferansı'nda "Sudan'daki Savaşı Bitirmek" paneli yapıldı

PORT Almanya'da düzenlenen 62. Münih Güvenlik Konferansı'nda, "Üç Yıllık Yıkım: Sudan'da Savaşı Bitirmek" başlıklı panel gerçekleştirildi.

İngiliz Gazeteci Lindsey Hilsum moderatörlüğünde yapılan panelin ilk oturumunda Sudan Başbakanı Kamil İdris, ülkesinin, savaşı sona erdirmek için sarf ettiği çabalar hakkında konuştu.

Panelin ikinci oturumunda ise ABD'nin Afrika Kıdemli Danışmanı Massad Boulos, Almanya Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Bakanı Reem Alabali Radovan, İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper ve Sudanlı genç Muhammed Fathurrahman yer aldı.

Başbakan Kamil İdris, Sudan'ın tarihi, kadim bir medeniyete sahip olduğuna vurgu yaparak, ülkede 15 Nisan 2023'ten beri devam eden çatışmaların bitirilmesi için ABD, Mısır ve Suudi Arabistan'ın girişimleri olduğunu, Sudan'ın da kendi girişiminin olduğunu söyledi.

Kendisinin Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyinde sunduğu girişimin hem Sudan içinde hem uluslararası toplum tarafından desteklendiğini belirten İdris, bu girişimin en önemli unsurunun sivillerin korunması olduğunun altını çizdi.

İdris, ateşkesin başlı başına bir çözüm olmadığını, bununla birlikte diğer düzenlenmelerin de yer alması gerektiğini ifade ederek, şunları kaydetti:

"Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) bu paralı askerlere her türlü yardımı, silahı veya desteği sağlamayı durdurmak için bir anlaşmaya varmalıdır. BAE bunu durdurduğunda, biz kendimiz onlarla bile ciddi görüşmelere başlayabiliriz. Ancak mevcut şartlar altında, BM kuruluşları ve ABD'deki prestijli üniversiteler gibi saygın organizasyonlar tarafından makul şüphenin ötesinde kanıtlanmış delillerimiz var."

Hızlı Destek Kuvvetlerinin (HDK) başta Kuzey Darfur eyaletinin merkezi Faşir'de olmak üzere ülkenin farklı noktalarında ciddi ihlaller işlediğine dikkati çeken İdris, "Bunlar savaş suçlarıdır, insanlığa karşı suçlardır, raporlarla sabitlenmiş kelimelerin tarif edemeyeceği dehşetlerdir. Sudan ordusu meşru müdafaa yapmaktadır." ifadelerini kullandı.

"Savaş, müzakere edilmiş bir süreçle bitmeli"

ABD'nin Afrika Kıdemli Danışmanı Massad Boulos ise ABD, Mısır, Suudi Arabistan ve BAE'den oluşan dörtlü olarak diğer pek çok ortakla savaşın bitirilmesi için kapsamlı çalışmalar yaptıklarını, insani bir ateşkesle başlayan ve siyasi bir geçiş süreciyle sona eren bir yol haritası oluşturduklarını belirtti.

Boulos, "Bu çatışmanın iki tarafı olduğunu hepimiz biliyoruz. Arabulucular olarak taraf tutmuyoruz, çizgiyi aştıklarında her iki tarafı da eleştiriyoruz. Askeri bir çözüm yok. Bu, müzakere edilmiş bir süreçle bitmeli." diye konuştu.

ABD Başkanı Donald Trump'ın bu savaşı bitirmeye kararlı olduğunu vurgulayan Boulos, "Sudan halkının acılarının sona ermesini istiyor. Bu, dünyanın en büyük insani felaketi ve bu acı hızla sona ermeli." değerlendirmesini yaptı.

Almanya Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Bakanı Radovan da Sudan'da yaşananların doğal bir afet olmadığını, insan yapımı bir felaket olduğunu anlatarak, "İnsanlar bunu durdurmalıdır." dedi.

ABD, Mısır, Suudi Arabistan ve BAE'nin çabalarını desteklediklerini aktaran Radovan, "Sonsuza kadar bekleyemeyiz. 15 Nisan'da Berlin'de İngiltere, ABD, AB ve Afrika Birliği ile birlikte Sudan üzerine bir konferans düzenleyeceğiz. Günün sonunda sivil bir hükümet yönetimi devralmalıdır, işlenen bunca savaş suçundan sonra taraflardan hiçbirinin Sudan'ın siyasi geleceğinde yeri olamaz." diye konuştu.

"Bu, kadınların bedenleri üzerinden yürütülen bir savaş"

İngiltere Dışişleri Bakanı Cooper ise şu ifadeleri kullandı:

"Sudan, 21. yüzyılın en kötü insani krizidir. Geçen hafta Çad-Sudan sınırındaki bir kamptaydım, 140 bin mülteci Sudanlının yüzde 85'i kadın ve çocuk. Duyduğunuz hikayeler korkunç. Konuştuğum bir psikolog, kamptaki kadınların çoğunluğunun cinsel şiddete maruz kaldığını tahmin ediyor. Bir yardım görevlisi, 20 yıllık meslek hayatında bu ölçekte bir dehşet görmediğini söyledi. Bu, kadınların bedenleri üzerinden yürütülen bir savaştır. Dünya, Sudanlı kadınları dinlemeye başlamalı."

Savaşan taraflara silah akışını durdurmak için uluslararası baskının şart olduğunu dile getiren Cooper, her iki tarafın hala silaha erişebildikleri için askeri bir çözümün mümkün olduğunu düşündüğünü kaydetti.

Sudanlı genç Fathurrahman ise şunları söyledi:

"Artık konuşmayı bırakıp harekete geçmeliyiz. Biz Sudanlılar artık beklemeyeceğiz, çok acı çektik. Ateşkes için somut garantilere ihtiyacımız var çünkü her yerde ihlal ediliyorlar. Birçok konferans yapılıyor, sözler veriliyor ama sahada hiçbir şey teslim edilmiyor. Sudan artık sadece empati kabul etmiyor. Gelişmek, iyileşmek ve yolumuza devam etmek istiyoruz. Üç yıllık savaşın bir sonu olmalı."