İngiltere'den Suudi Arabistan'a "Husi" desteği

İngiltere Başbakanı Andy Burnham, Yemen'deki İran destekli Husi milislerinin saldırılarına karşı İngiltere'nin Suudi Arabistan'a "savunma amaçlı havadan havaya yakıt ikmali" desteği sağlayacağını açıkladı.

Desteğin önümüzdeki günlerde başlayacağı ve Kıbrıs'taki Akrotiri üssünde konuşlandırılmış tek bir İngiliz Voyager uçağıyla yürütüleceği bildirildi. Burnham, kararın Suudi Arabistan'dan gelen "askeri destek" talebinin ardından alındığını söyledi. Hükümet yetkilileri ise yardımın "belirli bir süreyle" sınırlı olduğunu ve ilk etapta "haftalarca" süreceğini belirtti.

RİYAD VE ENERJİ TESİSLERİ HEDEFTE

Yemen'in Suudi Arabistan tarafından desteklenen ve uluslararası alanda tanınan hükümetiyle savaşan Husi milisleri, son günlerde Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'a ve ülkenin Kızıldeniz kıyısındaki enerji tesislerine insansız hava aracı ile balistik füze saldırıları düzenlediklerini açıkladı.

Burnham, kararı Savunma Bakanı Wes Streeting ve Dışişleri Bakanı Ed Miliband'ın tavsiyesi üzerine aldıklarını ifade etti. İngiliz yetkililer, sağlanacak desteğin Suudi hava kuvvetlerine ait jetlerin Husilerin fırlattığı füze ve İHA'ları düşürmesine yardımcı olabileceğini değerlendiriyor.

Voyager uçağı, Kraliyet Hava Kuvvetleri'nin (RAF) envanterindeki dokuz uçaklık çekirdek filonun parçası. Filodaki sekiz uçak askeri, biri sivil tescilli. RAF'ın ayrıca ihtiyaç halinde askeri göreve geri çağrılabilecek beş uçağı daha bulunuyor.

BURNHAM: BU HATLARI AÇIK TUTMAMIZ GEREKİYOR

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu için gittiği New York yolunda gazetecilere konuşan Burnham, kararın İngiltere'deki yaşam maliyeti artışıyla da doğrudan ilgili olduğunu söyledi.

Burnham, "Suudi Arabistan saldırılara maruz kalıyor, potansiyel olarak daha fazla aksaklık yaşama riskiyle karşı karşıya ve bu hatları açık tutmamız gerekiyor, bu nedenle talebi kabul ettik" dedi.

Dünya ekonomisinin hayati damarlarından biri olan Kızıldeniz rotalarında tehdit büyüyor. Husi milisleri yakın zamanda stratejik öneme sahip Mokha liman kentini ve Suudi Arabistan'ın kullandığı önemli bir denizcilik güzergâhı olan, "Kızıldeniz'in kapısı" olarak bilinen Perim adasını ele geçirdi.

"GÖSTERMELİK JEST" Mİ?

"Askeri destek" söz konusu olduğunda, İngiltere'nin tek bir Voyager yakıt ikmal uçağı teklifi büyük bir katkı olarak görülmüyor. Bazı çevreler bunu, zor durumdaki bir müttefike yönelik göstermelik bir jest olarak değerlendiriyor.

Suudi Arabistan, Husi saldırılarını püskürtmekte zorlanıyor. Husilerin, kuzeydeki büyük ve savunmasız komşusuna göndermek için âdeta tükenmez bir İHA ve füze kaynağına sahip olduğu belirtiliyor.

İngiliz yetkililer teklifin "süreli" olduğunu, belki yalnızca birkaç hafta süreceğini vurguluyor. Ancak Yemen 2014'ten bu yana aralıklarla savaş halinde ve bu son çatışma dalgası, Husilerin İran tarafından desteklenmesi, İran'ın da ABD ile zaman zaman alevlenen bir çatışma içinde olması nedeniyle daha karmaşık bir hal alıyor.

İngiltere açısından risk şimdilik sınırlı görünse de, savaşların ülkeleri kademeli biçimde içine çekme riski hatırlatılıyor. Bu adımın Suudi Arabistan'ın işine yarayabileceği, ancak İngiliz kamuoyunda geniş destek görmesinin pek olası olmadığı değerlendiriliyor.

NATO GENEL SEKRETERİ RUTTE: YARDIMA HAZIRIZ

NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, geçen hafta BBC'ye verdiği röportajda Avrupa'nın da Suudi Arabistan'a destek vermesinin muhtemel olduğunu ima etti. Avrupalı müttefiklerin konuyla ilgili temaslarda bulunduğunu belirten Rutte, "Neler olacağını göreceğiz, eğer NATO yardımcı olabiliyorsa, her zaman yardımcı olmaya hazırız" dedi.

Enerji Bakanı Martin McCluskey de geçen hafta milletvekillerine, İngiltere'nin Suudi Arabistan ile olan savunma ortaklığı aracılığıyla "hava savunma desteği sağladığını" söyledi; ancak operasyonel askeri faaliyetlere ilişkin soruları yanıtlamaktan kaçındı.

2024'TEKİ HAVA SALDIRILARI HATIRLATILDI

Ocak 2024'te İngiltere, Yemen genelindeki Husi hedeflerine yönelik hava saldırıları başlatan ABD'ye katılmıştı. Dönemin Başbakanı Rishi Sunak, Husilerin Kraliyet Donanması'na ait bir savaş gemisi de dahil olmak üzere gemileri hedef almasının ardından İngiltere'nin "kendini savunma amacıyla hareket ettiğini" söylemişti. Sunak, saldırıların can güvenliğini ve ticari gemi taşımacılığını korumak için "gerekli, orantılı ve hedef odaklı" olduğunu belirtmişti. İngiltere ile ABD'nin ortak hava saldırıları 2024 boyunca sürmüştü.