Secde ayetleri nelerdir? Tilavet secdesi nedir, nasıl kılınır?

Kur'ân'da 14 yerde geçen secde âyetlerinin okunması veya işitilmesi halinde yapılan secdeye denir.Tilavet secdesinin yapılması vaciptir. Hatim indirmek için Kur'an-ı Kerim okuyanlar tarafından araştırılan Secde ayetleri nelerdir? Tilavet secdesi nedir, nasıl kılınır? Secde ayeti okunduğunda nasıl secde yapılır? 14 secde ayetleri hangi cüzlerde...

İslam kitabı Kuran-ı Kerim okuması veyahut dinlemesi bittikten sonra topluca da yapılabilir. Yapılmaması durumda borçlu olunmaktadır ve ölmeden tamamlanması lüzumludur.

TİLAVET SECDESİ AYETLERİ NELERDİR?

Kuran-ı Kerim'in 14 farklı sure ve ayetinde bulunan secde ayetleri sırasıyla şöyledir:

- Araf Suresi 206. Ayet 176. Sayfa

- Rad Suresi 15 Ayet 250. Sayfa

- Nahl Suresi 49. Ayet 271. Sayfa

- İsra Suresi 107. Ayet 292. Sayfa

- Meryem Suresi 58. Ayet 308. Sayfa

- Hac Suresi 18. Ayet 333. Sayfa

- Furkan Suresi 60. Ayet 364. Sayfa

- Neml Suresi 25. Ayet 378. Sayfa

- Secde Suresi 15. Ayet 415. Sayfa

- Sad Suresi 24. Ayet 453. Sayfa

- Fussilet Suresi 37. Ayet 479. Sayfa

- Necm Suresi 62. Ayet 527. Sayfa

- İnşikak Suresi 21. Ayet 589

- Alak Suresi 19. Ayet 597. Sayfa

TİLAVET SECDESİ NEDİR, NASIL YAPILIR?

Tilavet secdesi yapmadan önce normal vakit namazına hazırlanır şekilde hazırlık yapılması, abdest alınmalı ve necaset kurallarına dikkat etmelidir. Tilavet secdesine başlarken kıbleye doğru namazlık serip tilavet secdesine ' niyet ettim Allah rızası için Secde-i Tilavete' diye niyet edilir. Ardından Tekbir getirerek (Allahuekber) direkt olarak secdeye varılır. Secdeye inilir ve secdeye varılır. Secdede 3 defa S'übhane rabbiyel ala' denir. Secdeden kalkarken Bakara Suresi 285. Ayetinin sonu olan (semina ve etana gufraneke Rabbena ve ileykelmasir)'işittik, itaat ettik, bağışlamanı dileriz rabbimiz, gidiş sanadır' okunur ve doğrulduktan sonra tilavet secdesi tamamlanmış olur. Tilavet secdesinde selam vermeye gerek kalmadan secde tamamlanır.

Eğer secde ayeti duyulduğu vakit, secde etmeye müsait bir zaman değilse o an(semina ve etana gufraneke Rabbena ve ileykelmasir) denmesi tavsiye edilir. Daha sonra uygun bir zamanda da tilavet secdesi yapılmalıdır.

TİLAVET SECDESİ NE ZAMAN KILINMALIDIR?

Kur'ân'da on dört yerde geçen secde âyetlerinin okunması veya işitilmesi halinde yapılan secdeye denir. Bu secdenin yapılması vaciptir. Tilavet secdesiyle ilgili olarak Kur'ân-ı kerimde geçen bir ayette şöyle buyrulmaktadır: "Onlara Kur'ân okunduğu zaman secde etmiyorlar!" (İnşikâk 84 / 21) Tilavet secdesinin vacip oluşuna delil olarak Abdullah bin Ömer (r.a) şöyle bir rivayette bulunmuştur: "Peygamber (s.a.v) Kur'ân okurken içinde secde ayeti bulunan bir sureye geldiğinde secde ederdi. Biz de kendisiyle birlikte secde ederdik. Öyle ki, bir kısmımız alnını koyacak yer bulamazdı. Resûlüllah (s.a.v) buyurdular ki: "Ademoğlu secde ayetini okuduğunda secde ederse, şeytan ağlayarak oradan uzaklaşır ve şöyle der: Eyvah! Ademoğlu secde etmekle emr olundu, secde etti; ona cennet var. Ben de secde etmekle emr olundum ama isyan ettim; bana da ateş var!" (Müslim, İman,133; İbn Mâce, İkame, 70)Kur'ân-ı kerimdeki secde ayetlerinden birinin okunması halinde secde etmenin gerekliliği hususunda Müslümanlar görüş birliği etmişlerdir.

TİLAVET SECDESİNİN ŞARTLARI NELERDİR?

Namazın İftitah tekbiri ile vaktinin belirtilmesi niyeti dışındaki bütün şartları Tilavet secdesi için de şarttır. Bu secde için İftitah tekbiri alınmaz. Müslüman, akıllı ve ergen olmak; âdet ve loğusalık hallerinden temiz olmak gibi namaz için gerekli olan vücup şartları, Tilavet secdesi için de vücup şartıdır. Şu halde secde ayetinin okunduğunu işiten gayr-ı Müslim, deli, âdetli veya loğusa bir kimsenin Tilavet secdesi yapması gerekmez. Ama bunlardan birinin okuduğu secde ayetini işiten kimse, secde etme ehliyetine sahipse secde etmekle yükümlü olur. Secde ayetinin okunduğunu işitenler, sarhoş veya cünüp olsalar bile secde etmekle yükümlü olurlar. Ancak işittikleri esnada durumları müsait olmadığından, secdeyi daha sonra kaza olarak yerine getirirler. Secde ayetini deli bir kimse veya mümeyyiz olmayan bir çocuk okumuş ise, bunu duyanların secde etmeleri gerekmez. Çünkü Kur'ân-ı Kerim okumanın sahih olması için okuyan kişinin iyi ile kötüyü birbirinden ayırabilen / mümeyyiz biri olması şarttır. Elektronik cihazlarda okunan secde ayetini işitenler de secde etmekle yükümlü olmazlar.

Tilavet secdesinin sebepleri: Tilavet secdesinin sebepleri üç tanedir:

(a) Secde ayetinin okunması. Sağır olmak gibi bir sebepten dolayı kendisi duymasa bile secde ayetini okuyan kimsenin secde etmesi vaciptir. Bu ayeti ister namaz dışında, ister namazda, gerek imamın ve gerekse yalnız başına namaz kılmakta olanın okuması halinde secde etmesi vaciptir. İmama uyarak namaz kılmakta olan kişiye, secde ayetini okusa bile secde etmek vacip olmaz. Çünkü bu kişinin, imamın arkasında namaz kılmaktayken Kur'ân okuması yasaktır. Dolayısıyla okuması da secde etmesini gerektirmez. Hatip, Cuma hutbesini okurken secde ayetini okursa hem kendisinin hem de kendisini dinleyenlerin secde etmeleri vacip olur. Bu secdeyi minberden inerek yapar ve cemaat de kendisiyle birlikte secde eder. Ancak minberdeyken secde ayeti okuması mekruhtur. Namazdayken secde ayeti okuması halinde bu secdeyi rüku zımnında veya namazın asli secdesiyle birlikte yapması mekruh olmaz. Ama bu durumda yalnız kendisinin secde etmesi bunun aksinedir. Bu durumda namaz kılanları şaşırtacağı için mekruh bir fiil işlemiş olur.

(b) Secde ayetini başkasından işitmek. İ şiten kişi ya namazda olur ya da namaz dışında olur. Okuyan kişi de bu iki durumdan birinde olur. İşiten kişi namazda ise, ister imam ister yalnız başına namaz kılmakta olan biri olsun, bu secdeyi namaz dışında yapması gerekir. Ancak bu ayeti imama uyan biriden işitecek olursa, kuvvetli görüşe göre secde etmesi gerekmez. Secde ayetini işiten kişi, imama uyarak namaz kılmakta olup bu ayeti kendi imamından başka birinden duyarsa yine secde etmesi gerekmez. Eğer kendi imamından duyar ve kendisi de müdrik; namazın başından beri imamla birlikteyse, secdede de imama uyması gerekir. Eğer bir rekat kılındıktan sonra imama tabi olmuş: mesbuk biri ise ve secde ayetinin okunmasından önce imama tabi olmuşsa, tilavet secdesini imamla birlikte yapması gerekir. Secde ayetinin okunduğu rekattan sonraki bir rekatta imama tabi olmuşsa, namazdan sonra tilavet secdesini yapması gerekir.

(c) İmama uyma. İmam secde ayetini okuduğunda, kendisine uyanlar bunu işitmeseler bile secde etmekle yükümlü olurlar.

Tilavet secdesinin yapılışı:

Tilavet secdesi şöyle yapılır: Abdestli olarak kıbleye yönelerek tilavet secdesi niyetiyle eller kaldırılmaksızın Allahü ekber diyerek secdeye varılır. Secdede üç defa (Sübhane Rabbiyel a'lâ) dedikten sonra Allahü ekber diyerek kalkılır. Secdeden sonra selam verilmez. Namaz kılmakta olan bir kimsenin bu secdeyi rüku ederek ve namazın asli secdesine vararak yerine getirmesi, hastanın veya binek üzerindeki yolcunun da ima ederek ifa etmeleri mümkündür. Oturmaktayken secde ayetini okuyan kimsenin, ayağa kalkıp ondan sonra eğilip secdeye varması müstehap olur.

Tilavet secdesinin hükmü: Tilâvet secdesi Hanefîler'e ve İbn Teymiyye'ye göre okuyana ve dinleyene vâcip, diğer üç Sünnî mezhebe, İbn Hazm'a ve Zeydîler'e göre sünnettir. Ca'ferîler ise Secde, Fussılet, Necm ve Alak sûrelerindeki secdenin farz, diğerlerinin sünnet olduğu görüşündedir (Tûsî, I, 114). Hanefîler, vâcip hükmünü delillendirmek üzere bazı hadislerin yanı sıra, "Böyleyken onlara ne oluyor da inanmıyorlar ve kendilerine Kur'an okunduğu zaman secde etmiyorlar?" meâlindeki âyetlerde (el-İnşikak 84/20-21) tilâvet secdesine işaret edildiğini ve secdeyi terketmenin kınandığını söylerler. Diğer mezheplerde ise Hz. Peygamber'in secde âyetlerinde bazan secde edip bazan etmediğine dair rivayetlerle (Buhârî, "Sücûdü'l-?ur?ân", 6; Müslim, "Mesâcid", 106) Hz. Ömer ve Abdullah b. Ömer gibi sahâbîlerin görüşleri (Buhârî, "Sücûdü'l-?ur?ân", 10) delil alınır.