Kuril Adaları gerilimi: Moskova, Japonya'yı protesto etti

Japonya'nın Moskova Büyükelçisi Akira Muto, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Kuril Adaları'ndan İturup'a yaptığı ziyaretin ardından Tokyo yönetiminin protestosu üzerine Rusya Dışişleri Bakanlığa çağrıldı. Büyükelçi Muto, 25 dakika geçirdiği bakanlıktan herhangi bir açıklama yapmadan ayrıldı.

Japonya'nın Moskova Büyükelçisi Akira Muto, Rusya Dışişleri Bakanlığına çağrıldı. Bakanlıktan yapılan yazılı açıklamaya göre Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Galuzin, Japonya Başbakanı Sanae Takaichi ve Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi'nin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in İturup Adası ziyaretine ilişkin yaptığı "Rus karşıtı" açıklamaları nedeniyle Büyükelçi Muto'ya sert bir protesto iletti. Rus tarafı, Rusya'nın Kuril Adaları üzerindeki egemenlik ve yargı yetkisinin değişmez olduğunu vurguladı. Söz konusu toprakların İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra müttefik devletler arasında varılan ilgili anlaşmalar ve BM Şartı'nda belirtildiği üzere Rusya'nın bir parçası haline geldiği ifade edildi. Açıklamada, "Japonya'nın bu tartışılmaz gerçeği doğrudan veya dolaylı olarak sorgulama girişimleri, kesinlikle kabul edilemez ve hukuka aykırıdır. Tokyo'nun sözde kolektif Batı'nın izlediği Rusya karşıtı yaptırım politikasına bağlılığını sürdürmesi ve Kiev rejimine verdiği destek karşısında Japonya Büyükelçisi, Moskova'nın uygun karşı önlemler alma hakkını saklı tuttuğu konusunda uyarıldı" denildi.

Rus medyası, Büyükelçi Muto'nun bakanlıkta 25 dakika kaldığını, herhangi bir açıklama yapmadan ayrıldığını aktardı.

Kuril krizi

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin geçtiğimiz hafta, Japonya'nın hak iddia ettiği Kuril Adaları zincirindeki İturup Adası'nı ilk kez ziyaret etmişti. Japonya Dışişleri Bakanı Toshimitsu Motegi, Japon hükümetinin ziyareti "şiddetle protesto ettiğini" duyurmuştu. Japonya Başbakanı Sanae Takaichi de perşembe günü, Putin'in eylemlerini "kesinlikle kabul edilemez" olarak nitelendirmişti. Japonya Dışişleri Bakanlığı, Rusya'nın Tokyo Büyükelçisi'ni bakanlığa çağırıp ziyareti sert bir şekilde eleştirmişti.

Kuril ihtilafı, 2. Dünya Savaşı'ndan beri gündemde

Rusya, Japonya'nın "Kuzey Toprakları" olarak adlandırdığı Kuril Adaları'nın parçası olan 4 adayı, 2. Dünya Savaşı'nın son günlerinde topraklarına katmıştı. Japonya, söz konusu 4 adanın kendisine geri verilmesini, 2. Dünya Savaşı'nın bitiminde imzalanamayan barış anlaşmasının imzalanması için şart koşmuştu. Rusya'nın 24 Şubat 2022'de Ukrayna'ya yönelik işgal başlatmasının ardından Japonya da yaptırımlar konusunda Batı dünyasına katılarak Rusya'yı hedef almıştı.

56 adadan oluşan Kuril Adaları, Japonya'nın kuzeyindeki Hokkaido ile Rusya'nın Kamçatka Yarımadası arasında yer alıyor. Rusya son 10 yılda adalardaki askeri varlığını güçlendirirken, İturup adası bölgedeki başlıca askeri hava üssü olarak kullanılıyor. Geçtiğimiz ay, Çin ve Rus savaş gemileri ortak devriye sırasında Kuril adalarındaki bir boğazdan geçiş yapmıştı.