Artık saniye nedir, kalkıyor mu? Artık saniye olmayacak mı, hangi ülkelerden kalkacak?
Google algoritmasına bırakmayın, okuyacağınız haberi siz seçin! Tıkla ve ekle
Artık saniye uygulamasının kaldırılmasına yönelik planlar, küresel saat sisteminde yaşanacak değişiklikleri gündeme taşıdı. Dünya'nın dönüş hızı ile atom saatleri arasındaki farkı dengelemek için kullanılan artık saniyenin geleceği merak edilirken, düzenlemenin ne zaman yürürlüğe gireceği araştırılıyor. Peki, artık saniye nedir, tamamen kaldırılacak mı? Saatlere artık saniye eklenmeyecek mi, Türkiye dahil hangi ülkeler yeni düzenlemeye katılacak?
Küresel zaman sisteminde yeni bir dönemin kapısı aralanırken artık saniye uygulamasının geleceği merak konusu oldu. Dijital sistemlerde zaman ayarlamalarından kaynaklanan teknik sorunları azaltmayı amaçlayan düzenleme kapsamında uluslararası bir oylama yapılması bekleniyor. Artık saniye neden kaldırılmak isteniyor? Artık saniye uygulaması 2027'de sona mı erecek, karar hangi ülkelerde geçerli olacak ve günlük hayatta saatler değişecek mi? Detaylar haberin devamında yer alıyor.
ARTIK SANİYE NEDİR, NEDEN KULLANILIYOR?
Artık saniye, atom saatlerine dayalı zaman ile Dünya'nın dönüşüne bağlı astronomik zaman arasındaki farkı azaltmak amacıyla zaman sistemine eklenen bir saniyeyi ifade ediyor. 1955 yılında sezyum atom saatlerinin geliştirilmesiyle zaman ölçümünde yüksek hassasiyet sağlanırken, Dünya'nın dönüş hızı doğal etkenler nedeniyle değişmeye devam ediyor. Bu nedenle iki zaman ölçümü arasında oluşan farkı dengelemek için belirli dönemlerde saatlere bir saniye eklenmesi uygulamasına başvuruluyor.
Ancak bu uygulama, özellikle dijital sistemlerin zamanı kesintisiz ve doğru biçimde işlemesi açısından teknik sorunları da beraberinde getirebiliyor. Bu nedenle uluslararası düzeyde artık saniye uygulamasının geleceğine ilişkin yeni bir düzenleme üzerinde duruluyor.
ARTIK SANİYE UYGULAMASI NEDEN KALDIRILMAK İSTENİYOR?
Artık saniye uygulamasının kaldırılmasına yönelik çalışmaların temelinde, dijital altyapılarda oluşabilecek aksaklıkları azaltma hedefi bulunuyor. Geçmişte bazı zaman ayarlamalarının internet platformlarında sistem hatalarına, iletişim ağlarında sorunlara ve uçuş operasyonlarında aksamalara yol açtığı bildirildi.
Dünya'nın dönüş hızındaki değişimler nedeniyle gelecekte bir saniyenin çıkarılmasını gerektirebilecek durumların da gündeme gelmesi, teknik kaygıları artırıyor. Uzmanlar açısından temel mesele, küresel ölçekte kullanılan zaman sistemlerinin kesintisiz ve güvenilir biçimde çalışmasını sağlamak.
ARTIK SANİYE UYGULAMASI NE ZAMAN KALDIRILACAK?
Küresel zaman sistemine ilişkin düzenlemenin, uluslararası oylamanın sonucuna bağlı olarak Mayıs 2027'de yürürlüğe girmesi öngörülüyor. Türkiye'nin de aralarında bulunduğu Uluslararası Ağırlıklar ve Ölçüler Bürosu üyesi 69 ülkenin öneri hakkında oy kullanması bekleniyor.
2022 yılında alınan kararla artık saniye uygulamasının 2035'e kadar kademeli olarak kaldırılması yönünde bir yol haritası belirlenmişti. Yeni düzenlemeyle bu sürecin öne çekilmesi hedefleniyor. Ancak yürürlük tarihi ve uygulamanın nihai biçimi, ilgili karar sürecine bağlı olacak.
YENİ DÜZENLEMEYLE SAATLER NASIL DEĞİŞECEK?
Versailles'da düzenlenen konferansta ele alınan yaklaşım, atom saatleri ile Dünya'nın dönüşüne dayalı zaman arasındaki farkın bir saate ulaşmasına kadar sürekli müdahalede bulunulmamasını öngörüyor. Böylece zaman sistemine belirli aralıklarla saniye eklenmesi veya çıkarılması ihtiyacının azaltılması amaçlanıyor.
Düzenleme, günlük saat gösteriminden ziyade resmî zaman ölçümünün teknik olarak nasıl sürdürüleceğiyle ilgili. Dünya'nın dönüşü ile atom saatleri arasındaki farkın uzun vadede nasıl yönetileceği, yeni sistemin temel başlıklarından biri olacak.
ARTIK SANİYE UYGULAMASI GÜNLÜK HAYATI ETKİLEYECEK Mİ?
Artık saniye uygulamasına ilişkin düzenlemenin vatandaşların günlük yaşamında doğrudan bir değişikliğe yol açması beklenmiyor. Akıllı telefonlarda, bilgisayarlarda ve kol saatlerinde gösterilen saatler için yeni bir günlük kullanım düzeni öngörülmüyor. İşe veya okula gidiş saatleri ile randevu zamanları da bu karar nedeniyle değişmeyecek.
Düzenlemenin asıl etkisinin internet altyapıları, uydu sistemleri, küresel finans piyasaları ve hava yolu ağları gibi hassas zaman senkronizasyonuna ihtiyaç duyan alanlarda görülmesi bekleniyor.
TÜRKİYE ARTIK SANİYE DÜZENLEMESİNE DAHİL OLACAK MI?
Türkiye'nin de aralarında bulunduğu 69 ülkenin, artık saniye uygulamasının geleceğine ilişkin uluslararası oylamaya katılması bekleniyor. Önerinin kabul edilmesi halinde yeni düzenlemenin Mayıs 2027'de yürürlüğe girmesi planlanıyor.
Yeni yaklaşımda atom saatleriyle belirlenen resmî zamanın sürekliliğinin korunması ve Dünya'nın dönüşüne bağlı zamanla arasındaki farkın uzun vadede yönetilmesi amaçlanıyor. Dolayısıyla değişiklik, Türkiye'de vatandaşların saatlerini ileri veya geri almasını gerektiren bir uygulama olarak değil, küresel zaman sisteminin teknik işleyişine yönelik bir düzenleme olarak öne çıkıyor.
