Yeşim Mutlu Yazıları

Yeşim Mutlu
Yeşim Mutlu
Yazarın Profili
20.11.2026 11:06

TOÇEV: 32 yıldır çocukların eğitim hakkı için çalışıyor

Haber Detay Image

Tüvana Okuma İstekli Çocuk Eğitim Vakfı (TOÇEV), 1994 yılından bu yana "Okumak Her Çocuğun Hakkıdır" prensibiyle Türkiye'nin dört bir yanındaki çocukların hayatını dönüştürmeye devam ediyor. 32. yaşını geride bırakan vakıf, bugüne kadar 8 milyondan fazla çocuğa ulaşırken, 450 çocuğun ilkokuldan üniversiteye uzanan tüm eğitim ve kişisel gelişim süreçlerini birebir takip ediyor.

TOÇEV Yönetim Kurulu Başkanı Ebru Uygun ile gerçekleştirdiğimiz bu özel söyleşide, vakfın şeffaf yönetim anlayışından Manisa Demirci'deki 53 dönümlük Payam Ekolojik Badem Köyü'nün ilk hasat heyecanına, 3. Uluslararası Ergenlik Kongresi'nden Puduhepa ve Kız Kardeşleri projesi kapsamındaki Sezen Aksu bebeğine kadar pek çok önemli başlığı ele aldık.

Ebru Hanım, TOÇEV bu yıl 32. yaşını kutluyor. 1994 yılında başlayan bu yolculukta 8 milyondan fazla çocuğun hayatına dokundunuz. Bir sivil toplum kuruluşunun Türkiye şartlarında otuz yıl boyunca çizgisini bozmadan büyümesinin ve kamuoyunda bu derece yüksek bir güven kazanmasının arkasındaki temel ilkeler nelerdir?

TOÇEV'in temel taşları 1994 yılında beş çocukla atıldığında en büyük sözümüz, ilkokuldan başlayarak bir çocuğun tüm eğitim hayatı boyunca arkasında durmak ve eğitimde fırsat eşitliği sağlamaktı. Biz vakıf olarak "Okumak Her Çocuğun Hakkıdır" mottosuyla hareket ediyoruz. Ancak bizim yaklaşımımız sadece akademik başarıyla ya da sıralara kitap bırakmakla sınırlı değil. Çocuklarımızın beslenmesinden kıyafetine, psikolojik destek atölyelerinden sosyal uyum programlarına kadar bir ailenin yapması gereken tüm sorumluluğu üstleniyoruz.

Bugün TOÇEV bünyesinde 450 çocuğumuz var. Bu sayı dışarıdan bakıldığında bazılarına az gelebilir; fakat biz her bir çocuğun gelişim raporunu, aile durumunu, psikolojik sürecini tek tek takip eden özel bir müfredat yürütüyoruz. İcra kurulumuz ve eğitim bölümümüzle her yıl çocukların gelişimine artı ne katabileceğimizin yıllık planlamasını yapıyoruz. Hatta çocukların annelerine dokunmak adına son 5 yıldır ebeveyn eğitimlerine büyük ağırlık verdik. Adıyaman'dan okuma yazma öğrenen bir annemizin evindeki dönüşüm, o çocuğun vizyonunu doğrudan belirliyor.

Vakfımızın 32 yıllık sürdürülebilirliğinin altındaki en önemli unsur ise mutlak şeffaflığımızdır. TOÇEV devletimizin bakanlıklarıyla, özellikle Milli Eğitim Bakanlığı ve Adalet Bakanlığı gibi resmî kurumlarla protokoller çerçevesinde projeler yürütür. Örneğin Adalet Bakanlığı ile ceza infaz kurumlarında anneleriyle yaşayan 0-6 yaş arasındaki çocukların gelişimini destekleyen nadir vakıflardan biriyiz. Şeffaf faaliyet raporlarımız, verdiğimiz her sözü tutma disiplinimiz ve sadece çocuk odaklı çalışmamız kamuoyundaki bu kopmaz güven bağını inşa etti.

TOÇEV'in Türkiye'de eğitime odaklanmış bir sivil toplum kuruluşu olarak toprağa ve üretime yaptığı ilk özgün yatırım olan Payam Ekolojik Badem Köyü çok konuşuluyor. Bu projenin hikayesini ve bu yıl elde edilen ilk hasat detaylarını sizden dinleyebilir miyiz?

Payam projesi, adını baharın müjdecisi olan badem ağacından alıyor. Çocuklarımıza doğa sevgisini aşılamak ve vakfımızın gelecekteki bütçesini garanti altına alarak tüm çalışmalarımızı sürdürülebilir kılmak amacıyla Manisa'nın Demirci ilçesinde temelini attık. Bir bina alıp kiraya vermek yerine toprağa yatırım yapmayı seçtik.

Manisa Demirci'de badem yetiştiriciliğine son derece uygun 53 dönümlük bir arazide çalışıyoruz. 2019-2021 arası araştırma sürecimiz olup, 2021'de araziyi bularak başladık. Pandemi sürecinde bu projemiz şekillendi. Şu anda 1.950 badem ağacımız var.

PAYAM, yalnızca ekolojik tarım yapılan bir alan değil; çocukların eğitim hakkını uzun yıllar destekleyebilmek amacıyla tasarlanmış sürdürülebilir bir etki modelidir. Doğal kaynakları koruyan ve ekolojik dengeyi gözeten üretim anlayışıyla, gelecek kuşaklara daha yaşanabilir bir dünya bırakmayı hedefleyen bir girişimdir. Çocukların eğitim hakkını desteklemek uzun soluklu bir sorumluluktur. Bu anlayışla geliştirilen model, eğitime sürdürülebilir kaynak oluşturmayı hedefler. Üretilen değer, doğaya ve çocukların eğitim hakkına katkı sağlayan uzun vadeli sosyal etkiye dönüşür.

Bahçenin bakım ve geliştirme çalışmalarıyla başlayan süreç, hasatla devam eder. Elde edilen ürünler ekonomik değere dönüştürülür; bu gelir öncelikle bahçenin bakımına, iyileştirilmesine ve sürdürülebilirliğine yeniden yatırım olarak aktarılır. Oluşan kaynağın kalan bölümü ise TOÇEV’in çocukların nitelikli eğitim hakkını destekleyen çalışmalarına katkı sağlar.

Böylece her hasat, yalnızca doğanın sunduğu bir bereketi değil; kendi kendini besleyen, büyüyen ve çocukların geleceğine değer üreten sürdürülebilir bir etki döngüsünü temsil eder.

Burası %100 organik tarım ilkeleriyle yönetilen, katı organik sertifikasyon süreçlerinden geçen özel bir arazi. Vakıf sermayemizden tek bir kuruş harcamadan, tamamen değerli sponsorlarımızın yardımıyla bu yatırımı büyüttük. Ağaçlarımız şu an ergenlik döneminde olmasına rağmen bu yıl ilk verimli hasadımızı aldık; 1,5 ton kabuklu badem topladık ve bunu işleyerek 400 kg organik iç badem elde ettik. Ağaçlarımız tam yetişkinlik dönemine ulaştığında ise yıllık 12 tonluk bir rekolte kapasitesine ulaşmayı hedefliyoruz.

Bu yıl elde ettiğimiz 400 kg organik iç bademi özel olarak tasarlanan paketlerle satışa sunduk. Paketlerimiz, kadın girişimcileri desteklemek adına kadın emeğiyle üretilen özel kumaş keselerde hazırlanıyor. Üzerlerinde yer alan QR kod sayesinde bağışçılarımız hem ürünün organik serüvenini inceleyebiliyor hem de satın alımlarının bir çocuğun eğitimine nasıl dönüştüğünü görebiliyor. Yılbaşı öncesinde firmalarımız kendi logolarını bu paketlere ekleterek kurumsal hediye olarak sipariş verebiliyorlar. İleride rekolte arttıkça doğrudan "Payam" markasıyla pazara girmeyi hedefliyoruz.

TOÇEV'in çocukların psikososyal gelişimine yönelik düzenlediği Ergenlik Kongresi büyük ilgi görüyor. Günümüzde giderek tırmanan akran zorbalığı ve öfke kontrolü konusunda ailelere ve eğitimcilere nasıl bir mesaj veriyorsunuz?

Bu yıl üçüncüsünü düzenlediğimiz Uluslararası Ergenlik Kongremizde, ergenlik dönemini farklı disiplinlerin bakış açılarıyla ele alarak gençlerimizin ihtiyaçlarını daha iyi anlamayı ve bu alanda toplumsal farkındalığı artırmayı amaçlıyoruz.

Ergenlik dönemi, bir bireyin kimlik inşasındaki en kritik eşiktir. Eğer çocuk bu dönemde kendisini doğru ifade etmeyi öğrenemezse, öfkesini yönetemezse ve doğru yönlendirilmezse bu durum yetişkinlikte toplumsal şiddete ve akran zorbalığına dönüşüyor. Hatta toplumda yaşanan şiddetin temelinde, ergenlik sürecini sağlıklı atlatamamış bireylerin duygusal birikimleri yatıyor.

Son 5 yıldır vakıf olarak ebeveyn eğitimlerine çok büyük ağırlık veriyoruz. Çünkü biliyoruz ki anneye ve babaya dokunmadığınız takdirde evdeki dönüşümü sağlayamazsınız. Bugünün gençleri, yarının toplumunu şekillendirecek bireylerdir. Bu nedenle onların yalnızca bugünkü ihtiyaçlarına yanıt vermekle kalmayıp geleceğe daha güçlü hazırlanmalarını sağlamak da hepimizin ortak sorumluluğudur. Ergenlik döneminde sunulan doğru rehberliğin, güvenli ortamların ve destekleyici ilişkilerin gençlerin yaşamında kalıcı bir fark yaratacağına inanıyoruz. Çünkü bugün gençlerimizin gelişimine yaptığımız her yatırım, aynı zamanda toplumumuzun geleceğine yaptığımız bir yatırımdır. Akran zorbalığı konusunda da öğrenci-ebeveyn-okul üçgeninde şeffaf ve kararlı bir iletişim yürütülmesi gerektiğinin altını çiziyoruz. Çocuklarımızın zorbalığa maruz kalmaması ve kendilerini özgürce ifade edebilmeleri için psikososyal çalışmalarımızı kesintisiz sürdürüyoruz. 25 Kasım 2026 Çarşamba günü Kadir Has Üniversitesi'nde (Cibali Kampüsü, İstanbul) gerçekleşecek kongreye herkesi bekliyoruz.

En temel hedeflerimizden biri, çocuklarımızın ve gençlerimizin kendileriyle, akranlarıyla ve yetişkinlerle sağlıklı ilişkiler kurabilen, sorumluluk sahibi ve toplumsal yaşama aktif katılan bireyler olarak yetişmelerine katkı sağlamak.

Kız çocuklarına ilham vermek amacıyla yürütülen "Puduhepa ve Kız Kardeşleri" serisi çok beğeniliyor. Bu serinin yeni adımları ve yaklaşan yeni yıl etkinliğiniz hakkında bilgi alabilir miyiz?

Puduhepa ve Kız Kardeşleri projemiz, Anadolu topraklarından yetişmiş, bilimde, sanatta ve sporda iz bırakmış öncü kadınlarımızın bez bebeklerini üreterek kız çocuklarımıza rol model sunmayı amaçlıyor. Şimdi ise Türkiye'nin ortak sesi ve duygusu olan Sezen Aksu bebeğimizi bu özel seriye dahil etmenin heyecanını yaşıyoruz.

Bu heyecanımızı taçlandırmak için 2 Aralık tarihinde Zorba’da çok özel bir yeni yıl gecesi düzenliyoruz. Değerli oyuncumuz Hakan Bilgin ve eşi Çiğdem Bilgin ile sanatçı dostlarımızın sahne alacağı bu gecede Sezen Aksu şarkıları seslendirilecek. 90 kişilik sınırlı kontenjanı olan, yemekli ve müzikli bu özel gecenin tüm bilet gelirleri vakfımızın eğitim fonuna aktarılacak. Hem yeni yılı karşılamak hem de bir çocuğun hayatına dokunmak isteyen tüm dostlarımızı bu anlamlı geceye bekliyoruz.

Son olarak, bir çocuğun eğitim yolculuğuna destek olmak isteyen okuyucularımız TOÇEV'e hangi kanallardan ve nasıl katkıda bulunabilirler? Manevi Ailelik ve kış yardımları hakkında bilgi verir misiniz?

TOÇEV'de bağışçılarımızla kurduğumuz en değerli bağ “Manevi Ailelik” sistemidir. Manevi Ailelik, bir çocuğun ilkokuldan başlayıp üniversiteyi bitirene kadar tüm eğitim, kırtasiye, giyim ve sosyal gelişim masraflarını üstlenmek anlamına geliyor. Bireysel bağışçılarımız aylık 1.500 TL, 2.500 TL veya 3.000 TL gibi kategoriler arasından bütçelerine uygun olanı seçerek bir çocuğun manevi ailesi olabiliyorlar. Düzenli olarak çocuklarının karnelerini ve gelişim raporlarını takip edebiliyorlar.

İkinci olarak, yaklaşan soğuk kış günleri için "Kış Dağıtımı" operasyonumuzu başlattık. Türkiye'nin dört bir yanındaki TOÇEV çocuklarımıza sıfır bot ve mont ulaştırıyoruz. Hem bireysel hayırseverlerimiz hem de kurumsal firmalarımız ayni olarak bot ve mont tedariki sağlayarak veya bu dağıtımlara sponsor olarak çocuklarımızı ısıtabilirler.

Üçüncü bir kanalımız ise bahsettiğimiz “Payam Badem Siparişleri”. TOÇEV web sitesi ve vakıf kermeslerimiz üzerinden satılan QR kodlu organik badem paketlerimizi satın alarak hem sağlıklı ürün tüketebilir hem de doğrudan eğitim fonumuza kaynak aktarabilirsiniz.

İletişim için 0530 763 4988 numaralı telefondan ve www.tocev.org.tr web sitemizden bizlere ulaşabilirsiniz. Unutmayalım ki, okumak her çocuğun hakkıdır.

Ebru Uygun'un anlattıkları, TOÇEV'in 32 yıllık yolculuğunda eğitimin yanı sıra çocukların sosyal ve kişisel gelişimine de ne kadar önem verdiğini ortaya koyuyor. Payam Ekolojik Badem Köyü'nden Puduhepa ve Kız Kardeşleri projesine, Manevi Ailelik programından kış yardımlarına kadar uzanan çalışmaların ortak noktası ise çocukların eğitim hayatına destek olmak.

Unutmayın; bugün eğitimine dokunduğunuz her çocuk, yarın Türkiye'nin aydınlık geleceğine dokunacaktır.

Yazarın Yazıları