2021 fitre miktarı ne kadar? Fitre (fıtır sadakası) nedir? Kimler fitre vermekle yükümlüdür? Fitre kimlere verilmeli, kimlere verilemez?

Ramazan ayının sonunda verilen fitre bir sadaka çeşididir. Müslümanlar oruçlarını tuttuğu ramazan ayı sonunda zorunlu olarak fıtır sadakasını verirler. Her sene miktarı değişen bu sadaka, 2021 yılında kaç olacak? Fitre nedir? Fitre kimlere verilir? Kimler fitre vermekle yükümlüdür, kimler vermemeli? 2021 fitre miktarı ne kadar? Tüm sorunların cevapları haberimizin devamında.

FİTRE (FITIR SADAKASI) NEDİR?

Halk arasında fitre diye bilinen fıtır sadakası (sadaka-i fıtır); insan olarak yaratılmanın ve Ramazan orucunu tutup bayrama ulaşmanın bir şükrü olarak; dinen zengin olup Ramazan ayının sonuna yetişen müslümanın, belirli kimselere vermesi vacip olan bir sadakadır (Nevevî, el-Mecmû', VI, 103-105). Vacip oluşu, sünnetle sabittir (Buhârî, Zekât, 70-78; Müslim, Zekât, 12-16; Ebû Dâvûd, Zekât, 18; İbn Mâce, Zekât, 21).

Fitrenin hedefi, bir fakirin içinde yaşadığı toplumun hayat standardına göre bir günlük yiyeceğinin karşılanması, böylece bayram sevincine iştirak etmesine katkıda bulunmaktır.

Fıtır sadakasının vacip olma zamanı Ramazan bayramının birinci günü olmakla birlikte, bayramdan önce de verilebilir. Hatta bu daha faziletlidir. Bununla birlikte, bayram günü veya daha sonra da verilebilir. Ancak, bayram namazından önce verilmesi müstehap kabul edilmiştir.

Şâfiî mezhebinde ise; fitreyi, meşru bir mazeret bulunmadıkça bayramın birinci gününün gün batımından sonraya bırakmak haramdır. Fitreyi Ramazan'ın ilk günlerinde vermek de caizdir (Nevevî, el-Mecmû', VI, 128).

KİMLER FİTRE VERMEKLE YÜKÜMLÜDÜR?

Kişi, kendisinin ve küçük çocuklarının fitrelerini vermekle yükümlüdür. Hz. Peygamber, köle-hür, büyük-küçük, kadın-erkek her müslümana fitrenin gerektiğini ifade etmiştir (Ebû Dâvûd, Zekât, 20).

Ramazan bayramına kavuşan, temel ihtiyaçlarının ve bir yıllık borçlarının dışında nisap miktarı (80.18 gr. altın veya bu değerde) mala sahip olan müslümanlar kendileri ve velayetleri altındaki kişiler için fıtır sadakası vermekle yükümlüdürler (Kâsânî, Bedâî', II, 70, 72).

Ancak fıtır sadakası ile yükümlü olmak için bulunması gereken nisap miktarı malın, "artıcı" özellikte olması ve üzerinden "bir kameri yıl" geçmiş olması gerekmez.

Kişi kendisinin ve ergenlik çağına ulaşmamış çocuklarının fitresini vermekle yükümlüdür (Kâsânî, Bedâî', II, 70). Buna karşılık kişininana-babası, büyük çocukları, karısı, kardeşleri ve diğer yakınları için fitre ödeme zorunluluğu yoktur. (Kâsânî, Bedâî', II, 70, 72). Fakat vekâletleri olmadığı hâlde bu kişiler için ödeme yapsa geçerli olur.

Şâfiî mezhebine göre ise fıtır sadakası vermek "farz"dır ve bununla yükümlü olmak için nisap miktarı mala sahip olmak şart değildir (Şirbînî, Muğni'l-muhtâc, I, 594). Buna göre temel ihtiyaçlarının yanı sıra bayram günü ve gecesine yetecek kadar azığa sahip zengin-fakir her müslüman fitre ile yükümlüdür (Şirbînî, Muğni'l-muhtâc, I, 594). Ayrıca varlıklı kimsenin müslüman olan eşi, çocukları, ana-babası ve diğer yakınları için de sadaka-i fıtır vermesi gerekir. (Şirbînî, Muğni'l-muhtâc, I, 595; İbn Rüşd, Bidâye, I, 279-280).

FİTRE KİMLERE VERİLMELİ, KİMLERE VERİLEMEZ?

Kimlere verilir?

-Fıtır sadakası, kişinin bakmakla yükümlü olmadığı yoksul müslümanlara verilir.

- Kardeş çocuklarına

- Gelin ve damadın ailelerine

- Amca, teyze, hala ,dayı gibi akrabalara

Kimlere verilmez?

- Eşler birbirine fitre veremez.

- Anne, baba, anneanne ve dede

- Torunlar, kız kardeş, erkek kardeş

- Maddi durumu iyi olan kişilere verilemez.

- Babası zengin olan ergen olmamış çocuğa

- Zengine yani aslî ihtiyaçları dışında nisap miktarı mala sahip olan kişiye,

- Şâfiîlere ve Ebu Yusuf'a göre fitre, Müslüman olmayana da verilemez .

2021 FİTRE MİKTARI NE KADAR?

Günümüzde fıtır sadakası miktarının belirlenmesinde, kişinin bir günlük (iki öğün) normal gıda ihtiyacını karşılayacak miktarın ölçü alınması daha uygundur. Kişi dinen zengin sayılanlara, usûlüne (anne, baba, dedeler ve nineler), fürûuna (çocuk ve torunlar) ve eşine fıtır sadakası veremez. Fitreler bir fakire verilebileceği gibi, birkaç fakire de dağıtılabilir. (Merğînânî, el-Hidâye, II, 224). Ancak bir kişiye verilen miktar bir fitreden az olmamalıdır.

Geçen sene, 2020 yılında 27 lira olan fitre sadakası bu sene, 2021'de verilecek fitre (fıtır sadakası) miktarı hakkında henüz bir açıklama yapılmamıştır.