Taşikardi nedir? Taşikardi neden olur?

Taşikardi, sinüs ritminin dinlenme sırasında olabilecek normal oranını aşmasıdır. Genel olarak dinlenme sırasında nabzın dakikada 100'ü aşması yetişkinlerde taşikardi olarak kabul edilmektedir. Dinlenme hızının üzerindeki kalp atış hızları normal veya anormal olabilir. Peki, Taşikardi nedir? Taşikardi neden olur?

TAŞİKARDİ NEDİR?

Kalp çarpıntısı olarak da bilinen taşikardi, kardiyolojide nispeten sık karşılaşılan bir hastalık grubudur. Hastaların çarpıntı hissetmesiyle kendini gösteren taşikardi, sıklıkla patolojik bir sebebe bağlı olmazken, nadiren hayatı tehdit edici ritm bozukluklarının sonucunda ortaya çıkabilir. Bu nedenle , özellikle geçmişte kalp hastalığı öyküsü varsa, bu nadir ancak ölümcül olabilecek sebeplerin ortaya çıkarılması için kardiyolojik değerlendirme yapılması çok önemlidir.

Bazı durumlarda taşikardinin nedeni kesin olarak saptanamasa da, bazı koşullar ve hastalıklar taşikardiye sebep olur.

Bazı ilaçların kullanımı, yan etkileri

• Anemi
• Anksiyete
• Ağır egzersizler
• Kalpte meydana gelen bazı anomaliler
• Çok fazla alkol tüketimi
• Uyuşturucu madde kullanımına bağlı
• Sigara kullanımı
• Elektrolit dengesizliği
• Koroner arter hastalığı
• Kalp yetmezliği
• Kalp kası hastalığı
• Kalp tümörleri
• Kalpteki enfeksiyona bağlı
• Kalp kapakçık hastalığı
• Hipertansiyon
• Tiroid bezinin fazla çalışması
• Bazı akciğer hastalıkları

Taşikardide Hangi Belirtiler Görülür?

Bazı taşikardi hastalarında şiddetli belirtiler gözlemlenirken, bazı hastalarda hiçbir belirti görülmeyebilir. Bununla birlikte, kalbin normalden daha hızlı atması ve kan iletiminde sorun yaşanması nedeniyle bazı ortak belirtiler gözlemlenir. Bu belirtiler şu şekilde sıralanabilir:

• Kalp çarpıntısı ya da kişinin kendi kalp atışlarını hissetmesi
• Nefes darlığı
• Bayılma
• Baş dönmesi
• Yorgunluk ve halsizlik hissi
• Göğüs bölgesinde ağrı

Taşikardi Tedavisi Nasıl Yapılır?

Tedavi planı, hastanın yaşı, genel sağlık durumuna bağlı olarak farklılık gösterir. Taşikardi tedavisinin esas amacı; hızlı kalp atışları gerçekleştiğinde onları düzene sokmak, gelecekte yaşayacağınız atakların önüne geçebilmek, sorunların azalmasını sağlamak, taşikardiye sebebiyet verecek altta yatan hastalığı tedavi etmektir.

Hızlı bir kalp atışı kendi kendine düzelebildiği gibi basit fiziksel hareketler yardımıyla kalp atışınızın yavaşlamasına destek olabilirsiniz. Bazı durumlarda kalp atışını yavaşlatmak adına ilaç veya tıbbi tedavilere ihtiyaç duyulabilir.

Vagal Manevralar: Hızlı bir kalp atışı esnasında doktorunuz sizden vagal manevra adı verilen bir eylem yapmanızı isteyebilir. Manevralar arasında öksürme, ıkınma, yüzüne buz torbası yerleştirmek gibi hareketler bulunur.

İlaçlar : Vagal manevraların yetersiz kaldığı durumlarda, bazı anti-aritmik ilaçlar kullanılması yoluna gidilebilir.

Kardiyoversiyon : Kaşıklar ve göğüse yapıştırılan bantlar vasıtasıyla kalbe elektrik şoku uygulanır. Verilen akım, kalpteki elektrik sinyallerini etkiler ve normal kalp ritmini geri döndürür. Kardiyoversiyon, diğer yöntemlerin etkili olmadığı ve acil durumlarda tercih edilir.

Defibrilasyon : Hastada nabzın disritmik olduğu ciddi durumlarda kullanılır. Özellikle ventriküler fibrilasyon ve vücuda kan pompalanmasının olmadığı nabızsız ventriküler taşikardide tercih edilen bir yöntemdir.

Ayrıca taşikardi ataklarını önlemek ve yönetmek adına katater ablasyonu, anti-aritmik ilaçlar, kalp pili, implante edilebilir kardiyoverter, açık kalp ameliyatı, labirent prosedürü gibi bazı tedavi şekilleri mevcuttur.

Taşikardiden muzdarip bazı kişilerde, felç ya da kalp krizine neden olabilecek bir kan pıhtısı gelişme riski artış gösterir. Doktorunuz bu riski elimine etme adına kan inceltici bir ilaç kullanılmasını tavsiye edebilir.

Taşikardi ataklarına sebep olacak altta yatan bir sorun mevcutsa bunun tedavi yoluna gidilmesi atakların indirgenmesini sağlayacaktır.

Kalp Çarpıntısına Ne İyi Gelir?

Meditasyon, nefes egzersizleri, yoga, açık havada vakit geçirmek, spor yapmak, tatile çıkmak gibi gevşeme teknikleri; tütün ürünleri, uyuşturucular, kafeinli içecekler, bazı ilaç alımının sınırlandırılması; vagus sinirini uyaran manevraların yapılması, evde yapılabilecek rahatlatıcı yöntemler arasındadır. Tıbbi yardım ciddi durumlarda şart olsa da, özellikle taşikardi ciddileşmeden önce stres durumlarında bu yöntemlere başvurulması önemlidir.

Taşikardi Çeşitleri Nelerdir?

Taşikardinin çok farklı tipleri olmasına karşın en sık karşılaşılan tipleri şu şekildedir:

Sinüs Taşikardisi

En çok görülen taşikardi çeşididir. Masum bir durumdur. Kalbin normal ritminin hızlanmasıdır. Çok nadiren dakikada 150 atımı geçer. En sık dakikada 100-130 arası hızlarda görülür.Sıklıkla kalp dışı sebeplere bağlı gelişir (stres, korku, heyecan,yüksek ateş, kansızlık ,çeşitli ilaçlar, aşırı alkol, kafein ve sigara tüketimi v.b.). Bu nedenle tedavisi, altta yatan durumun ortadan kaldırmasına yöneliktir. Nadiren kalbe bağlı bir sebepten dolayı oluşur ve spesifik tedavi gerektirmez.

Supraventriküler Taşikardi

Atriyum olarak da bilinen kalbin kulakçıklardan kaynaklı taşikardiye supraventriküler taşikardi adı verilir. Ani başlangıç ve ani sonlanımla karakterizedir. Kalp sabit hızla ve dakikada 150-200 atım olacak şekilde atar. Genelde masum bir ritm bozukluğudur. İlaçlar veya cevap alınamazsa bozukluğa yol açan kalp içindeki bölgenin radyo dalgalarıyla yok edilmesi (EPS-ablasyon) işlemiyle tedavi edilebilir

Atriyal Fibrilasyon

Yaş, kapak hastalıkları, hipertansiyon, uyku apnesi, zehirli guatr gibi sebeplerle büyümüş sol kalp kulakçığı sebebiyle oluşur. Düzensiz kalp ritmi mevcuttur ve tedavisiz kalırsayüksek hızlara ulaşıp ciddi semptomlara sebep olabilir. En önemli tehlikesi kalp içinde pıhtı oluşturması ve felce neden olabilmesidir. Bu nedenle tedavisinin temelinde güçlü kan sulandırıcılar vardır. Bunun dışında ritmi tekrar normale döndürme veya kalp hızını azaltma gibi tedavi seçenekleri mevcuttur.

Ventriküler Taşikardi

Kalp karıncıkları, kalbin alt kısmında bulunan iki odaya verilen isimdir. Ventrikül olarak da bilinen kalp karıncıklarına bağlı olarak gerçekleşen taşikardi vakaları bu grupta değerlendirilir.

Ventriküler taşikardi genellikle kalp yetmezliği, kalp krizi ya da kalple ilgili cerrahi operasyonlardan sonra görülür. Çok nadiren de olsa sağlıklı bireylerde de ortaya çıkabilir. Düzenli bir ritmdir ancak kalp çok yüksek hızlara çıkabilir. Bu nedenle beyne yeretince kangidemediği için , baş dönmesi , bayılma ilk bulgu olabilir.

Ölümcül bir ritm bozukluğudur. Acil müdahale gerekir. Zamanında müdahale edilmediği durumlarda ventriküler taşikardi, ventriküler fibrilasyona dönüşebilir ve hasta kaybedilir.

Ventriküler Fibrilasyon

Kalp hücrelerinin kasılma yerine titremeye başlamasına sebep olan ritm bozukluğudur. Kalp pompa fonksiyonunu yitirdiği için organlara kan akımı durmuştur. İlk bulgu bayılmadır. Hastada nabız alınamaz. İlk birkaç dakida müdahale gerekir. Aksi takdirde ölüm gerçekleşir. Acil şok yapılarak ritmin düzeltilmesi gerekir. Şok yapma imkanı yoksa derhal hastaya kalp masajı başlanarak şok imkanı olan bir yere yetiştirilmesi gerekir .

Osman DEMİR

Haberler.com