Balıkesirin Yer Altı Kaynakları Ve Bor Gerçeği Sempozyumu

Bugün 10.10.2010 balıkesir tanıtım etkinliklerinin ikincisini gerçekleştirmek amacıyla toplanmış bulunuyoruz.

Sözlerimin başında bugün aramızda bulunan ve biraz sonra değerli sunumlarıyla bizleri bilgilendirecek olan MTA Genel Müdürümüz Sayın Mehmet ÜZER ve ETİ Bor Genel Müdürümüz Sayın Orhan YILMAZ'a hoş geldiniz demek istiyorum.

Balıkesir, tarım, hayvancılık ve turizm ili olarak bilinmesine rağmen antik dönemden günümüze kadar madencilik faaliyetlerinin yoğun olarak yapıldığı bir yöredir.

Balıkesir ili sahip olduğu jeolojik yapı gereği çeşitli maden yatakların oluşumu için uygun bir ortam sunmaktadır.

Bu nedenle hem maden rezervleri, hem de maden çeşitliliği bakımından oldukça zengin bir ilimizdir.

Kuzeybatı Anadolu Bölgesi'nde yer alan Balıkesir İli, metalik cevherleşmeler, enerji hammaddeleri ve özellikle endüstriyel hammadde kaynakları yönünden ülkemizin madencilik sektöründe ve dış ticaretinde önemli yer tutan yataklara sahiptir.

Yörede antik dönemlerden bu yana çeşitli uygarlıklar tarafından işletilmiş olan bir çok maden sahasının varlığı bilinmektedir.

Antik dönemlerde Edremit-Altınoluk-Papazlık ve Kepsut-Beyköy'de altın, Şamlı–Ilıca'da bakır, Dursunbey-Alaçamlar'da ve Balya'da kurşun madenciliği yapıldığı sabittir.

Yine Marmara Adası Saraylar beldesinde, çok sayıdaki antik mermer ocağının, özellikle Roma ve Bizans döneminde yoğun faaliyet gösterdiğini belgeleyen çok sayıda arkeolojik malzeme mevcuttur.

Türkiye Cumhuriyeti kurulduktan sonra ülkenin büyük bir kalkınma hamlesine girmesi, madencilik konusunun önemini ortaya koymuş ve ülkemiz yeraltı servetlerinin devlet eliyle meydana çıkarılması ve değerlendirilmesi amacıyla Maden Tetkik ve Arama Enstitüsü (MTA) ve Etibank gibi kurumlar kurulmuştur.

MTA, kuruluşundan günümüze uzanan süreçte tüm yurtta olduğu gibi Balıkesir İli'ni içine alan bölgede de yoğun bir maden arama çalışması yürütmüştür ve halen yürütmektedir.

Bunun sonucunda birçok yeni maden yatağı ve zuhuru tespit edilmiş, bilinen maden yataklarına yeni rezervler ilave edilerek yatakların gelişmesi sağlanmıştır.

Dünyada ticareti yapılan 90 çeşit mineral bulunmaktadır.

Bu minerallerin 57 çeşidi Ülkemizde olup, 37 çeşidi ise Balıkesir ilindedir.

Bu nedenle Balıkesir maden ruhsatı sayısı açısından Türkiye'de en çok ruhsata sahip il konumundadır.

Biraz sonra ayrıntılı bilgileri değerli konuşmacılarımız vereceklerdir. Ancak birkaç konuya müsaadenizle değinmek istiyorum.

Yıllarca Türkiye'de madencilik denilince akla ilk gelen Bor mineralleri olmuştur.

Gerek rezerv büyüklüğü, gerekse ihracat rakamları ile yıllarca ilk sıralarda yer alan bor, Türkiye'nin madencilik sektöründe ve dış ticaretinde her zaman önemli bir yere sahip olmuştur.

Türkiye bor rezervi ise toplam 3 milyar 43 milyon 751 bin 86 tondur(Tüvenen).

Ülkemiz, dünya bor rezervindeki % 72,3 ' lük pay ile birinci sırada yer almaktadır.

Türkiye'nin mermer rezervi 5,2 milyar m³ civarındadır ki, bu da dünya mermer rezervlerinin % 35' ine karşılık gelmektedir.

Türkiye bugün dünya mermer üretiminin %70'ini gerçekleştiren ilk 7 ülke arasında yer almaktadır.

Kuzeybatı Anadolu'nun mermer ve doğal taş zenginliği antik dönemlerden beri bilinmektedir.

Balıkesir ilinde işletilebilir 1,3 milyar m³ mermer, 7,5 milyon m³ kireçtaşı ve 7 bin m³ oniks rezervi bulunmaktadır.

Türkiyenin en zengin kaolen yatakları Sındırgı-Düvertepe yöresinde bulunmaktadır.

Türkiye'deki seramik fabrika ve seramik madencilik firmalarının çoğunun bu bölgede kaolin ocağı vardır.

Balıkesir-Sındırgı–Düvertepe Bölgesinde çeşitli kalitelerde 60 milyon ton görünür rezerv bulunmaktadır.

MTA ve özel sektör tarafından il ve yakın çevresinde özellikle bakır-kurşun-çinko cevherleşmelerine yönelik geçmişten günümüze çok sayıda çalışma yapılmış olup, bu çalışmalar sonucunda ülkemizin önemli bakır(Cu)-kurşun(Pb)-çinko(Zn) yatakları ortaya çıkarılmıştır.

Bunların başında antik çağdan beri, dönem dönem işletildiği bilinen Türkiye'nin en zengin Balya kurşun-çinko yatağı gelmektedir.

Balıkesir İli'ndeki diğer endüstriyel hammadde kaynakları kil, talk, perlit, vollastonit ve manyezittir.

Balıkesir İli'nde metalik madenler ve endüstriyel hammaddelerin dışında, Balıkesir ili linyit ve jeotermal enerji hammaddeleri bakımından da zengin alanlara sahiptir.

Jeotermal sıcak su alanları il turizminin gelişimine büyük katkı sağlamaktadır.

Başlıca Jeotermal sahalar, Balıkesir/Pamukçu, Gönen, Havran, Edremit/Güre, Balya, Bigadiç, Sındırgı ve Susurluk ilçelerinde yer almaktadır.

Türkiye'de ilk şehir ısıtmacılığın yapıldığı ilçe Gönen ilçemizdir.

Balıkesir İlindeki zengin jeotermal kaynaklar değerlendirildiğinde kaplıca, kaplıca tesisi ve sera ısıtmacılığının yanı sıra, kaynakların yakın çevresindeki yerleşim yerlerinin ısıtılmasında da kullanılacaktır.

Nitekim Gönen ilçemizle beraber Edremit ve Bigadiç ilçe merkezleri ısıtılmaktadır.

Günümüzde metalik madenlere, enerji hammaddelerine ve özellikle endüstriyel hammaddelere yönelik madencilik çalışmaları ilimiz sınırları içersinde devlet ve özel sektör kuruluşları tarafından yoğun bir şekilde sürdürülmektedir.

Ancak bizim bazı sorulara cevap bulmaya ihtiyacımız vardır.

Biz Balıkesir olarak mevcut yer altı kaynaklarımızdan yeterince yararlanabiliyor muyuz?

Yararlanamıyorsak temel sorun nedir?

Yasal düzenlemeler mi yetersizdir?

Teknik altyapımız mı yetersizdir?

Bizim anlayışımızda, mantığımızda sorun mu vardır?

Sektör temsilcileri ne sıkıntılar yaşıyorlar?

Madenlerin ekonomiye kazandırılması ile çevrenin korunması dengesini nasıl sağlayacağız?

Madenlerimizin milli ekonomiye sağladığı katkı yanında doğrudan yöremize sağladığı katkıları nasıl artırabiliriz?

Yoksa her şey yolunda da ben gereksiz yere mi endişeleniyorum?

İşte bugün bu soruların cevaplarını hep birlikte bulmaya çalışacağız.