P2P üzerinden USDT alıp satmak, Türk hukukunda tek başına suç değildir. Ne 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nda ne de 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu'nda, kripto varlıkların eşler arası (peer-to-peer) alım satımını yasaklayan bir hüküm bulunur. Elinizdeki 500 USDT'yi Türk Lirası karşılığında bir başkasına satmanız, işlemin kendisi bakımından hukuka aykırı değildir.
Peki bu kadar net bir cevabın etrafında neden bunca dava dönüyor?
Çünkü suç, satışta değil; hesabınıza giren paranın kaynağında gizlidir. Halk arasında "hesabıma bloke geldi" diye anlatılan durumun hukuki adı, işlemin askıya alınmasıdır (5549 sayılı Kanun m.19/A). Bir başkasının dolandırılarak elde ettiği para sizin hesabınıza düşer, siz farkında olmadan USDT'yi karşı tarafa aktarırsınız ve bir sabah hesabınızın donduğunu görürsünüz.
Yani asıl mesele "P2P yasal mı" değil; "hangi işlem, hangi anda suça dönüşür" sorusudur. Aşağıda üç şeyi ayrı ayrı ele alıyorum: alım satımın kendisi, paranın kaynağı ve düzenli ticaretin çizdiği ince çizgi.
P2P ile kripto almak ve satmak yasal mı?
Kısa cevap evet: Türk hukuku kripto varlık alım satımını yasaklamaz. Yasak olan tek şey, ödemelerde kripto kullanımıdır. Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın 16 Nisan 2021 tarihli ve 31456 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmeliği, kripto varlıkların bir ödeme aracı olarak kullanılmasını yasaklamış; alıp satmayı değil.
Bu ayrım çoğu kişinin gözden kaçırdığı yerdir. Söz konusu Yönetmelik, market alışverişini USDT ile ödemenizi ya da bir esnafın kripto kabul etmesini engeller. Buna karşılık Türk Lirası verip USDT almanız veya USDT verip Türk Lirası almanız serbesttir; bu, hukuken bir alım-satım, bir tür mal değişimidir.
7518 sayılı Kanun ile (RG 02.07.2024, S. 32590) 6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu değiştirilmiş, kripto varlıklar "gayri maddi varlık" olarak tanımlanmış ve kripto varlık hizmet sağlayıcıları Sermaye Piyasası Kurulu'nun (SPK) denetimine alınmıştır. Kanunun 35/B maddesi, kripto varlık alım-satım hizmetini yalnızca SPK'dan izin almış kuruluşların sunabileceğini söyler. Ama dikkat: Bu düzenleme platformları hedefler; bireyin kendi cüzdanıyla yaptığı işlemi suç saymaz.
P2P işlemi tam olarak ne zaman suça dönüşür?
İşlem, size gelen para bir suçtan elde edildiğinde suç boyutu kazanır. Satışın kendisi değil, o kirli paraya dokunmuş olmanız sorun yaratır. Böyle bir durumda gündeme gelen iki suç vardır: suç gelirlerinin aklanması (TCK m.282) ve nitelikli dolandırıcılığa iştirak (TCK m.158).
Uygulamada en sık görülen kurgu şudur ve sahada buna "üçgen dolandırıcılık" deniyor. Dolandırıcı, bir yandan sahte bir yatırım ya da alışveriş vaadiyle kandırdığı mağdurun parasını sizin banka hesabınıza yönlendirir; öte yandan P2P ekranında sizden USDT satın alır. Takip ettiğimiz dosyalarda tekrar eden tablo şu: satıcı parayı hesabında görür, kriptoyu serbest bırakır, karşı taraf onu alıp kaybolur; geriye, parasını sizin IBAN'ınıza gönderdiği için sizi işaret eden bir mağdur kalır.
Mağdur şikâyetçi olunca savcılık para trafiğini geriye doğru sürer; zincirin son görünen halkası da çoğu zaman sizsinizdir. Bilişim sistemleri aracılığıyla işlenen nitelikli dolandırıcılıkta cezanın kanunen dört yıldan az olamayacağını, aklama suçunun ise üç yıldan yedi yıla kadar hapisle cezalandırıldığını hatırlatmak, riskin büyüklüğünü göstermeye yeter.
Kastım yoksa yine de ceza alır mıyım?
Kast yoksa aklama suçunu kurmak hukuken güçtür. TCK m.21 uyarınca ceza sorumluluğu, failin suçu bilerek ve isteyerek işlemesini gerektirir. Paranın suç geliri olduğunu bilmeden işlem yapan satıcı ile bunu bile bile aracılık eden kişi aynı kefeye konamaz.
Burada ölçü nettir: bir döviz bürosunun önüne gelen parayı bozması ile bir suçluya bilerek para aklaması arasında dağlar kadar fark vardır. Kripto tarafında da hukuk aynı terazisini kullanır. Ceza dosyalarını savunma tarafında yürüten biri olarak söyleyebilirim ki mahkemenin ilk baktığı yer, 5237 sayılı Kanun'un 21. maddesindeki kasttır: satıcı, olağan bir işlem yaptığına dair makul bir güvenle mi hareket etti, yoksa gördüğü şüpheyi görmezden mi geldi?
Bu yüzden savunmanın kaderini işlemdeki davranış kalıbınız belirler. Piyasa fiyatının belirgin biçimde üzerinde teklifleri kabul etmek, tanımadığınız kişilerin "benim adıma parayı şu hesaba gönder" taleplerine uymak ya da hesabınızı başkasının kullanımına açmak, "bilmiyordum" savunmasını zayıflatır. Tersine; kendi hesabınız, kendi cüzdanınız ve kayıtlı bir borsa üzerinden yürüyen şeffaf bir işlem, iyi niyetin en güçlü delilidir.
Sürekli P2P ticareti yapmak başlı başına suç mu?
Arada bir kendi varlığınızı almanız-satmanız serbesttir; ancak P2P'yi düzenli bir gelir kapısına çevirmek ayrı bir sorun doğurur. SPK'nın 19.09.2024 tarihli ve 1484 sayılı İlke Kararı, eşler arası pazar yerlerinde "kendi adına fakat başkası hesabına" işlemi düzenli uğraşı ya da ticari faaliyet olarak yapmayı, izinsiz kripto varlık hizmet sağlayıcılığı olarak değerlendirir.
Bu Karar, söz konusu faaliyeti yürütenlere 8 Kasım 2024'e kadar durma süresi tanımıştır. Sınır şuradadır: kendi paranızı yönetiyorsanız yatırımcısınız; başkalarının parasını, komisyon karşılığında ve düzenli biçimde kriptoya çevirip aktarıyorsanız fiilen bir hizmet sunuyorsunuz demektir. Bu hizmet ise 6362 sayılı Kanun'un 99/A maddesi kapsamında izne tabidir. Fakat SPK andığımı bu ilke kararındaki bu kararı daha sonra 2025 ayında almış olduğu farklı bir ilke kararıyla kaldırdı. yani esasında halihazırda bu madde geçerli değil. fakat bu madde geçerli yani yürürlükte olsa da olmasa da p2p işlemlerin yasal olarak yasak olmadığını söylemek yerinde oalcaktır.
İşin bir de vergi yüzü var. Alım-satım sizde "devamlılık" ve "kazanç elde etme" niteliği kazandığında, bu artık arızi bir işlem değil ticari faaliyettir ve beyan yükümlülüğü doğurabilir. Bunun ayrıntısı kişiye özeldir; özel olarak değerlendirilmesi yerinde olur.
Hesabıma bloke geldi, ne kadar sürer ve ne yapmalıyım?
Önce blokenin türünü öğrenin. MASAK'ın koyduğu askıya alma (5549 sayılı Kanun m.19/A) yasada yedi iş günüdür; uygulamada çoğu dosya 15–60 gün arasında sonuçlanır. Savcılık ya da sulh ceza hâkimliği kararıyla gelen adli tedbir ise soruşturma boyunca sürebilir.
İkisini karıştırmamak kritik, çünkü başvuracağınız merci ve izleyeceğiniz yol farklıdır:
| Ölçüt | İdari askıya alma (MASAK) | Adli el koyma / tedbir |
|---|---|---|
| Dayanak | 5549 sayılı Kanun m.19/A | Soruşturma kapsamında savcılık / sulh ceza hâkimliği kararı |
| Karar mercii | MASAK Başkanlığı (bankaya uygulatır) | Cumhuriyet savcısı / hâkim |
| Yasal süre | 7 iş günü | Soruşturma sürdükçe devam edebilir |
| Amaç | Şüpheyi analiz etmek | Suç gelirini ve delili korumak |
| İlk hamleniz | Kaynağı belgeleyip itiraz etmek | Dosyaya müşteki/şüpheli sıfatıyla girip talepte bulunmak |
Ne yaparsanız yapın, çıkış kapısı ispattır. Paranızın temiz olduğunu gösteren belgeleri bir araya getirin: banka hesap dökümü, borsa ve P2P işlem geçmişi, maaş bordrosu ya da gelirinizi açıklayan diğer kayıtlar. Dosyada mağdur mu yoksa şüpheli mi olduğunuzun netleşmesi çoğu zaman sürecin seyrini değiştirir; siz de bir mağdursanız, bunu belgeyle ortaya koymak en sağlam savunmadır.
Sıkça Sorulan Sorular
Binance P2P kullanmak yasal mı? Bireysel olarak evet. Kendi hesabınız ve cüzdanınızla Türk Lirası karşılığı USDT alıp satmanız yasak değildir. Ancak 19.09.2024 tarihli SPK Kararı'ndan sonra platform bünyesindeki eşler arası pazar yerlerinin hukuki profili değişmiş; işlemin sürekli ve "başkası hesabına" yapılması riskli hâle gelmiştir.
P2P'de USDT satmak kaç TL'ye kadar serbest? Yasallığı belirleyen bir tavan tutar yoktur. Riski doğuran, işlemin büyüklüğü değil paranın kaynağı ve faaliyetin düzenli-ticari nitelik kazanmasıdır. Küçük bir işlem de kirli parayla yapılmışsa sorun çıkarır; büyük ama temiz bir işlem çıkarmaz.
Bilmeden dolandırıcıya USDT sattım, suçlu olur muyum? Kast yoksa aklama suçu kolay kurulamaz (TCK m.21). Kendi hesabınızdan, şeffaf ve olağan bir işlem yaptıysanız konumunuz büyük olasılıkla şüpheli değil mağdurdur. Belirleyici olan, işlemi yaparken şüphe işaretlerini görüp görmezden gelmediğinizdir.
MASAK blokesi kaç günde kalkar? Kanunda öngörülen askıya alma süresi yedi iş günüdür (5549 sayılı Kanun m.19/A). Uygulamada dosyanın yoğunluğuna göre bu süre çoğunlukla 15–60 güne yayılır. Süreci hızlandıran şey, kaynağı ispatlayan belgelerle zamanında itiraz etmektir.
Hesabım donduysa ilk ne yapmalıyım? Blokenin kaynağını ve türünü yazılı olarak öğrenin; tek başına mobil bildirim yeterli değildir. Ardından gelir kaynağınızı gösteren belgeleri toplayın ve doğru mercie başvurun: MASAK askıya alması için itiraz, adli tedbir için soruşturma dosyası.
Sonuç
Özetle: P2P'de USDT almak da satmak da tek başına suç değildir. Suç, işleme bulaşan kirli parayla ve işlemi bir hizmete dönüştüren düzenli ticaretle gelir. Bu ikisini hayatınızdan uzak tutmanın yolu ise şaşırtıcı derecede sade: kendi hesabınızı kullanın, kendi cüzdanınızdan işlem yapın, piyasa dışı "cazip" teklifleri geri çevirin ve her transferin kaydını saklayın.
Ve bir gün hesabınıza bloke gelirse, ilk hamleniz telaş değil belge olmalı. Kendi hesabını kullanmak ve her işlemin izini tutmak, kripto hukukunda en çok işlem yapanı değil en iyi kayıt tutanı korur. Askıya alma yasada yedi iş günüdür; ama dosyaya müşteki olarak girip paranızın kaynağını ispatlamazsanız, o yedi gün rahatlıkla aylara yayılır.
Yazar: Av. Ahmet Karaca
Av. Ahmet Karaca, İstanbul Barosuna kayıtlı avukat olup çalışmalarını bilişim hukuku, yapay zekâ hukuku, kripto varlık hukuku, siber suçlar ve dijital dolandırıcılık dosyaları üzerinde yoğunlaştırmaktadır.
