Deniz kaplumbağalarının hikayesini yaşatan müze

MUĞLA'nın dünyaca ünlü İztuzu Plajı'nda bulunan Deniz Kaplumbağaları Müzesi, her yıl binlerce yerli ve yabancı ziyaretçiyi ağırlıyor. Caretta carettaların yaşam mücadelesini gözler önüne seren müze, kaplumbağaların yumurtadan denize uzanan yolculuğunu ve karşılaştıkları tehlikeleri ziyaretçilere uygulamalı olarak aktarıyor.

Ortaca'nın Dalyan Mahallesi'nde faaliyet gösteren Deniz Kaplumbağaları Araştırma, Kurtarma ve Rehabilitasyon Merkezi (DEKAMER) bünyesinde 2009 yılında hizmete açılan Türkiye'nin ilk Deniz Kaplumbağaları Müzesi, ziyaretçilerini ağırlıyor. Müzede, caretta carettaların yumurtadan çıkışından yetişkinliğe kadar geçen yaşam evreleri görseller, maketler ve bilgilendirici panolarla anlatılıyor. Doğal ya da insan kaynaklı nedenlerle yaşamını yitiren deniz kaplumbağalarının iskeletleri de sergilenirken, deniz canlılarının karşı karşıya kaldığı tehlikeleri gözler önüne seren balıkçı ağları, misinalar, olta iğneleri, zıpkınlar ve tekne pervaneleri de ziyaretçilerin ilgisini çekiyor.

Müzenin en dikkat çeken bölümlerinden birini ise Türkiye'de bir deniz kaplumbağasına takılan ilk üç boyutlu çene protezi oluşturuyor. Tekne çarpması sonucu alt çenesinin büyük bölümünü kaybeden ve DEKAMER'de tedavi edilen AKUT-3 isimli caretta carettaya özel olarak tasarlanan protez hem tedavi sürecinin başarısını hem de deniz kaplumbağalarının rehabilitasyonunda gelinen noktayı gözler önüne seriyor.

DEKAMER Proje Asistanı Fatih Polat, "DEKAMER Kaplumbağa Hastanesi misyonuyla burada göreve başladıktan sonra, bölgede yaşayan bazı deniz canlılarına ait materyalleri toplamaya başladık. Daha sonra bunları, merkezimize gelen ziyaretçilerimizin görebileceği şekilde 'Deniz Hayvanları Müzesi' gibi sergilemeye başladık. Bu alanda, uzmanlık alanımız olmamasına rağmen, ölü olarak karaya vurduktan sonra iskeletlerini birleştirdiğimiz iki yunusun iskeleti de bulunuyor. Ayrıca Akdeniz'in yerli türü olan ve kıyılarımıza yuva yapan caretta caretta ile yeşil deniz kaplumbağası türlerine ait iskeletler de müzemizde yer alıyor" dedi.

İLK KEZ PROTEZ TAKILAN DENİZ KAPLUMBAĞASI DA SERGİLENİYOR

Polat, "Yıllar içerisinde yürüttüğümüz çalışmalar sırasında, albino olarak dünyaya gelen, pigment oluşumu gerçekleşmeyen ve ne yazık ki doğada yaşamını sürdüremeyen bazı yavru deniz kaplumbağalarını da ölü olarak bulduk. Bunun yanı sıra farklı gelişim dönemlerinde hayatını kaybeden bazı yavruların örneklerini de eğitim ve farkındalık amacıyla koruyarak sergiliyoruz. Müzemizin en önemli parçalarından biri ise 2015 yılında dünyada ilk kez bir deniz kaplumbağasına protez organ takılması operasyonunun uygulandığı Akut-3 isimli deniz kaplumbağamızdır. Akut-3 de bugün müzemizde korunuyor ve ziyaretçilerimize tanıtılıyor" diye konuştu.

Ziyaretçilere yürüttükleri çalışmaları detaylıca anlattıklarını belirten Polat, şunları söyledi:

"Kumsalların izlenmesi, yuvaların korunması, deniz kaplumbağalarının yaşam döngüsü, karşılaştıkları tehditler ve yürüttüğümüz rehabilitasyon çalışmaları hakkında bilgiler veriyoruz. Böylece ziyaretçilerimiz hem deniz kaplumbağalarını daha yakından tanıyor hem de keyifli ve öğretici bir zaman geçiriyor. Ayrıca müzemizi ziyaret eden çocukların ve gençlerin çizdiği resimleri de duvarlarımızda sergiliyoruz. Bunu hem onların emeklerini onurlandırmak hem de ziyaretlerinin unutulmaz bir anıya dönüşmesini sağlamak amacıyla yapıyoruz."