Emep: "Zorunlu Tek Devlet Dili Uygulamasına Son Verilmelidir"

(ANKARA) - Emek Partisi'nden (EMEP) 21 Şubat Dünya Anadili Günü dolayısıyla yapılan açıklamada, "Anadilinde eğitim hakkı; eşit yurttaşlığın, demokratik bir toplumun temel koşullarından biridir. Zorunlu tek devlet dili uygulamasına son verilmelidir. Kürtçe üzerindeki tüm engeller kaldırılmalı; Türkiye'de konuşulan tüm anadiller eğitimden, sağlığa kadar kamusal yaşamın her alanında anayasal güvence altına alınmalıdır" dedi.

EMEP, 21 Şubat Dünya Anadili Günü dolayısıyla Türkçe ve Kürtçe yazılı açıklama yayınladı. Ülkede yaşayan tüm halkların Uluslararası Anadili Gününü kutlayan EMEP, emekçilere farklı dil ve kültürlerin eşitçe yaşayacağı demokratik bir ülke için mücadele çağrısı yaptı. Anadilinin kamusal alan ve kamu hizmetlerindeki kullanımı önündeki engellerin kaldırılması çağrısında bulunulan açıklamada, anadilinde eğitim hakkının eşit yurttaşlık ve demokratik bir toplumun temel koşullarından biri olduğuna dikkat çekildi.

Açıklamada şunlar kaydedildi:

"21 Şubat 1952'de Bangladeşli birçok üniversite öğrencisi Bengal dili için verdikleri mücadelede hayatlarını kaybettiler. Bu nedenle 1999 yılından itibaren UNESCO tarafından Uluslararası Anadili Günü olarak kabul ediliyor 21 Şubat... Dünya Anadili Günü yalnızca kültürel çeşitliliğin korunmasını değil; halkların kendi diliyle eğitim görme, kamusal alanda kendi diliyle var olma ve kendini ifade etme hakkının evrensel bir insan hakkı olduğunu da hatırlatmaktadır. Farklı halkların yaşadığı Türkiye, dil konusunda çeşitliliğin olduğu ülkelerden biridir. Türkiye'de başta Kürtçe olmak üzere farklı halkların dilleri uzun yıllardır inkar ve yasak politikalarıyla karşı karşıya bırakılmıştır. Türkçe dışındaki dillerin eğitim dili olarak veya kamusal alanda kullanılmasının önündeki engeller saray rejimi tarafından devam ettirilirken, bu yasakçı politikalar nedeniyle birçok dil yok olma tehlikesi ile karşı karşıya bulunmaktadır."

Türkiye'de anadili hakkı, özellikle Kürt halkı açısından, Cumhuriyet'in kuruluşundan bu yana gasp edilen en temel demokratik haklardan biri olmuştur. Kürt meselesinin tarihsel kökeninde, Kürtlerin ulusal varlığının inkarı, dilinin yasaklanması ve asimilasyon politikaları bulunmaktadır. 1924 Anayasası'yla birlikte kurumsallaştırılan tekçi devlet anlayışı, bugün de saray rejiminin anlayışıyla örtüşerek devam etmektedir.

"Anadilinde eğitim hakkı,demokratik toplumun temel koşullarından biridir"

Anadilinde eğitim hakkı, bireysel bir 'bahşetme' meselesi değil kolektif bir haktır. TRT Kurdi gibi göstermelik ve içeriği devlet tarafından belirlenen televizyon kanalı ya da 'seçmeli dersi' adı altında Kürtçe dersi gibi uygulamada karşılığı son derece sınırlı düzenlemeler, yüz yılı aşkın süredir devam eden eşitlik talebinin yerine geçemez. Dil üzerindeki baskı ve yasaklamalar, bir ulusun varlığının inkarı anlamına gelir. Anadilin kamusal ve eğitim alanında özgürce kullanılmasının önündeki engeller kaldırılmadan, Kürt sorununun kalıcı ve demokratik çözümünden söz etmek mümkün değildir.

Meclis'te süreç komisyonu raporunda Anadilinde eğitim yer almadığı gibi; anadili hakkı kavram olarak bile geçmiyor. Ama aksi yönde bir ifade, ihtiyaç olmadığı halde Türkçenin resmi dil statüsü özellikle vurgulanıyor. Kürt halkının anadilinde eğitim talebinin görmezden gelindiği seçilmiş temsilcilerinin tutuklu olduğu, kayyım politikalarının sürdüğü ve demokratik hakların askıya alındığı bir ortamda güven de barış da inşa edilemez! 21 Şubat vesilesiyle bir kez daha vurguluyoruz: Anadilinde eğitim hakkı; eşit yurttaşlığın, demokratik bir toplumun temel koşullarından biridir. Zorunlu tek devlet dili uygulamasına son verilmelidir. Kürtçe üzerindeki tüm engeller kaldırılmalı; Türkiye'de konuşulan tüm anadiller eğitimden, sağlığa kadar kamusal yaşamın her alanında anayasal güvence altına alınmalıdır. Ülkede yaşayan tüm halkların Uluslararası Anadili Gününü kutluyoruz. Emekçi halklarımızı farklı dil ve kültürlerin eşitçe yaşayacağı demokratik bir ülke için mücadeleye çağırıyoruz. Be ziman jiyan nabe!"