Aynaya baktığınızda gördüğünüz kişi, korkularından mı ibaret? Yoksa korkuları, o kişinin sadece geçici misafirleri mi? Bu soru, çoğumuzun hayatı boyunca yanlış cevapladığı bir sorudur. Öte yandan günlük yaşamda korkuyu ya yok sayarız ya da ona teslim oluruz. Oysa üçüncü bir yol var: Onu dinlemek.
Korkuyu yok saymak, bastırmak ya da onunla savaşmaya çalışmak ruhsal enerjimizi tüketmekten başka bir işe yaramaz. Çünkü korku, evrimsel olarak bizi hayatta tutmak için var olan en temel alarm sistemimizdir. Onu düşman ilan etmek yerine, tıpkı öfke gibi mesajını okumamız gereken bir rehber olarak kabul etmek gerekir. Peki bu mesajı nasıl okuyacağız?
Alarmı Susturmadan Dinlemek
Korku anında durup "Neden korkuyorum? Gerçek bir tehdit altında mıyım?" sorusunu sorabilmek, beynin amigdala (alarm merkezi) güdümünden çıkıp prefrontal kortekse (mantıklı düşünme merkezine) geçiş yapmasını sağlar. Bu, bir anahtarın kilide dönmesi gibidir: soru sorulduğu anda, beynin otomatik tepki modundan değerlendirme moduna geçiş başlar.
Burada bir ayrım yapmak şart. Rasyonel korku, bizi fiziksel veya psikolojik zarardan koruyan gerçek bir tehlikeye karşı verilen sağlıklı tepkidir. Burada yapılacak şey bellidir: eyleme geçmek ve sorunu çözmek. İrrasyonel korku ise <anksiyete ve endişe> çoğu zaman geçmişin travmalarından ya da geleceğin belirsizliklerinden beslenen hayali senaryolardır. Zihin, henüz gerçekleşmemiş felaketleri gerçekmiş gibi yaşar. İkisini ayırt edemeyen bir zihin ise, olmayan tehditlere karşı gerçek kaynaklar tüketir.
Korkuya Tanınan Alan
Korkunun hayatımızı ne kadar etkileyeceği, ona tanıdığımız alanla doğrudan ilgilidir. Korkuyla yüzleşmek cesaret ister; çünkü cesaret korkunun hiç olmaması değil, korkuya rağmen doğru adımı atabilme iradesidir. Bu irade, korkuyu yok etmekle değil, onunla birlikte hareket etmekle mümkündür.
Aynaya bakıp duygularımızı yargılamadan kabul ettiğimizde, öfkenin de korkunun da bizi yöneten efendiler değil, sadece geçici birer misafir olduğunu fark ederiz. Ve o an, hayatın direksiyonu yeniden bizim ellerimize geçer. Mesele korkusuz yaşamak değil; korkunun varlığına rağmen yaşayabilmektir. Çünkü özgürlük, alarmın hiç çalmaması değil, çaldığında onu bir tehdit değil, bir bilgi olarak okuyabilmektir.
