Zelenskiy'den Sırbistan Ziyareti: Füze Anlaşması ve Kosova Mesajı

Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, Rusya'nın Avrupa'daki geleneksel müttefiki Sırbistan'a gerçekleştirdiği ziyarette Ukrayna'nın Patriot sistemi için aylık füze teslimatı konusunda ABD ile bir anlaşması olduğunu, ancak füze sayısının yetersiz olduğunu ifade etti.

Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, 2019'da göreve gelişinden bu yana Sırbistan'a ilk ziyaretini gerçekleştirdi. Zelenskiy, dün başladığı iki günlük resmi ziyareti çerçevesinde bugün başkent Belgrad'da Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic tarafından resmi törenle karşılandı. İki lider, Sırbistan Sarayı önündeki resmi karşılamanın ardından baş başa ve heyetler arası görüşme gerçekleştirdi. Liderler, görüşlerin ardından ortak basın toplantısı düzenledi.

"Neredeyse hiç hasar görmemiş enerji santralimiz kalmadı"

Zelenskiy, "Ukrayna'daki durum kolay değil. Gece altyapımıza yönelik bir füze saldırısı daha oldu. Yine enerji tesislerimize, demiryollarımıza ve sivil işletmelere yönelik saldırılar oldu. Rus saldırıları çoğunlukla insanların yaşamı için çalışan tesisleri hedef alıyor. Neredeyse hiç hasar görmemiş enerji santralimiz kalmadı, birçok tren istasyonu, hastane, üniversite ve sıradan sivil işletme yıkıldı. Böyle bir savaş sırasında Ukrayna'nın diğer ülkelerden, diğer halklardan aldığı tüm desteğe minnettarız ve çok müteşekkiriz" ifadelerini kullandı.

Zelenskiy, Vucic ile görüşmelerinde ikili iş birliği, altyapı projeleri, enerji, gıda güvenliği ve serbest ticaret anlaşmasına ilişkin konuları görüştüklerini söyledi. Vucic ile Ukrayna'nın yeniden inşasına ilişkin ortak projeler de dahil olmak üzere somut projeleri ele aldıklarını ifade eden Ukraynalı lider, Ukrayna'da Rusya'nın saldırılarına hedef olan enerji altyapısının durumunu da değerlendirdiklerini belirtti.

"Savaşın sonlandırılmasına yönelik diplomatik yollar ele alındı"

Zelenkiy ayrıca Vucic ile görüşmelerinde savaşın sona erdirilmesine yönelik diplomatik seçenekleri de değerlendirdiklerini ifade etti. Ukrayna ve Sırbistan'ın AB'ye üyelik sürecine de değinen Zelenskiy, "Avrupa Birliği ile iyi ilişkilerimiz bulunuyor. Sırbistan'ın AB üyelik sürecinin hızlanmasını da memnuniyetle karşılarız. İlişkilerimiz karşılıklı saygıya dayanıyor. Avrupa'daki her ülkenin Avrupa Birliği'nden kendisine ihtiyaç duyulduğuna ve Birliğin hiçbir ülkeyi kaybetmeyi göze alamayacağına ilişkin açık bir mesaj almasını istiyoruz" dedi.

"İsrail'den hava savunma sistemleri almak istiyoruz"

Basın toplantısında hava savunma sistemleri için ilave füzelere ihtiyaç duyduklarını da ifade eden Zelenskiy, "İnsanlar sık sık İsrail'i soruyor. İsrail'den hava savunma sistemleri almak istiyoruz ve bunları satın almaya hazırız. Bu konuda görüşmeler yürütmemize rağmen şimdiye kadar böyle bir imkanımız olmadı" şeklinde konuştu. Ukrayna'nın kendi balistik füzelerini geliştirmek için de çalıştığını belirten Zelenskiy, bunun için Almanya, Hollanda, Norveç ve Danimarka'daki ortaklarıyla çalışma yürüttüklerini söyledi.

"Aylık füze teslimatı konusunda ABD ile anlaşmamız var, ancak füze sayısı yetersiz"

Zelenskiy, Ukrayna'nın Patriot sistemi için aylık füze teslimatı konusunda ABD ile bir anlaşması olduğunu, ancak füze sayısının yetersiz olduğunu belirtti. Zelenskiy, "Füze savunma sistemlerine kim sahip? Üretici firma, yani ABD. Yardımcı olabilirler mi? Üzerinde çalışıyoruz. Bize her ay füze sağlayacaklar mı? Evet. Anlaşmalarımız var. Bu füzeler yeterli mi? Hayır" dedi.

Zelenskiy, Ukrayna'nın 2026'da alacağı önleyici füze sayısının 2025'e kıyasla azaldığını da sözlerine ekledi. Zelenskiy, "2026'da bu füzelerin sayısı daha az olacak. 2025'te ise daha fazlaydı" dedi.

"Trump ile Patriot sistemlerinde kullanılar öleme füzeleri için lisans alacağımız konusunda anlaştık"

ABD'den eski Başkan Biden döneminde Patriot sistemlerinde kullanılan önleme füzeleri için lisans talep ettiklerini, ancak bu konuda çözüme ulaşamadıklarını dile getiren Zelenskiy, "Şimdi Başkan Trump ile bu lisansları alacağımız konusunda anlaştık. Ancak bunları 4 yıl önce aldığımızı düşünün. Bugün Patriot sistemlerini üretebilir ve Avrupalılarla paylaşabilir durumda olabilirdik. Fakat halen evrak işlemleriyle uğraşıyoruz" diye konuştu.

Ukrayna'nın Kosova'yı tanımayacağını söyledi

Basın mensuplarından Ukrayna'nın Kosova'ya ilişkin tutumuna dair bir soru alan Zelenskiy, Kosova konusunda Sırbistan'a desteğini açıkladı. Ukrayna'nın Kosova'yı tanımama politikasının değişmediği konusunda Sırbistan'a güvence veren Zelenskiy, "Kosova'nın tek taraflı ilan ettiği bağımsızlık konusunda tutumumuz budur" dedi. Zelenskiy, "Aynı şekilde ortaklarımızın Kırım dahil olmak üzere Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne ve egemenliğine saygı göstermesinden dolayı minnettarız" dedi.

Vucic: "Avrupalıların Ukrayna'nın üyeliğine olumlu yaklaşacağına inanmıyorum"

Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic, basın toplantısına Ukrayna'ya Kosova konusundaki destekleri için minnettar oldukları mesajıyla başladı. Basın toplantısında Sırbistan ve Ukrayna arasında savunma alanında iş birliği ihtimali konusunda bir soru alan Vucic, "Bugün askeri iş birliği konusunda herhangi bir görüşmemiz olmadı. Savaş sona erdikten sonra ne olacağı ise ayrı bir konu" dedi.

Ukrayna'nın AB'ye üyeliği konusunda ümitli olmadığını da açıklayan Vucic, "Açık konuşmak gerekirse bütün Avrupalıların Ukrayna'nın üyeliğine olumlu yaklaşacağına inanmıyorum. Bunu açıkça söylüyorum. Her zaman itiraz edecek birilerini bulurlar. Bizim karşımıza Hırvatları, Bulgarları, Hollandalıları veya başka bir ülkeyi çıkarırlar. Ukrayna'nın karşısına da başkalarını çıkaracaklardır" ifadelerini kullandı.

"İsrailli ortaklarımızla birlikte bir İHA fabrikası açacağız"

Basın toplantısını bitirmeden önce bir ayrıntı daha eklemek istediğini söyleyen Vucic, "Eylül ayında burada İsrailli ortaklarımızla birlikte bir insansız hava aracı fabrikası açacağız. Ukraynalılar da bu alanda son derece başarılı ve çok sayıda İHA fabrikasına sahip. Sizi de fabrikanın açılışına davet edeceğiz. Açılışın 15-20 Eylül civarında yapılacağını düşünüyorum" bilgisini paylaştı.