Kanda uyuşturucu çıkarsa ne olur, cezası var mı, yatarı var mı?
Türkiye'de son yıllarda uyuşturucu ile mücadele kapsamında yapılan denetimler artmış durumda. Peki, Kanda uyuşturucu çıkarsa ne olur, cezası var mı, yatarı var mı?
Özellikle trafik kontrollerinde, iş yerlerinde veya adli soruşturmalarda kanda uyuşturucu tespiti ciddi sonuçlar doğurabiliyor. Peki, kanda uyuşturucu çıkarsa ne olur? Bunun bir cezası var mı, hapis yani "yatarı" söz konusu mu? İşte bu konuda merak edilen tüm detaylar…
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKMASI NE ANLAMA GELİR?
Kanda uyuşturucu çıkması, kişinin son dönemde uyuşturucu madde kullandığını gösteren tıbbi bir kanıttır.
Bu testler genellikle trafik denetimleri, adli olaylar veya iş kazaları sonrasında yapılır.
Kandaki uyuşturucu miktarı ve türü, kişinin ne kadar süre önce madde kullandığını ortaya koyar.
En sık tespit edilen maddeler şunlardır:
• Esrar (THC)
• Kokain
• Eroin
• Amfetamin türevleri (metamfetamin, ekstazi vb.)
• Sentetik uyuşturucular
Bu maddelerin kanda çıkması, kişinin yalnızca kullanıcı olduğunu gösterir; ancak bu durumun yasal sonuçları oldukça ciddidir.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKARSA SUÇ MUDUR?
Evet, kanda uyuşturucu madde çıkması Türkiye'de suç teşkil eder.
Türk Ceza Kanunu'nun 191. maddesi uyarınca, uyuşturucu maddeyi kullanmak, satın almak veya bulundurmak suçtur.
Yani, kişinin sadece uyuşturucu maddeyi kullanmış olması bile cezalandırılabilir.
Kanda madde tespiti yapıldığında, bu durum savcılığa bildirilir ve kişi hakkında "uyuşturucu madde kullanmak" suçundan soruşturma başlatılır.
TRAFİKTE KANDA UYUŞTURUCU ÇIKARSA NE OLUR?
Eğer uyuşturucu testi trafik kontrolü sırasında yapılmışsa, durum çok daha ciddi hale gelir.
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 48. maddesi, uyuşturucu madde etkisindeyken araç kullanmayı açıkça yasaklar.
Bu durumda:
• Sürücünün ehliyetine 5 yıl el konulur.
• 20 bin TL'ye kadar idari para cezası uygulanabilir.
• Ayrıca sürücü hakkında "uyuşturucu madde etkisiyle araç kullanmak" suçundan adli işlem başlatılır.
Eğer kişi kazaya karışmışsa ve can kaybı veya yaralanma söz konusuysa, cezalar çok daha ağırlaşır.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKARSA CEZASI NE KADAR?
Kanda uyuşturucu çıkması durumunda kişi uyuşturucu madde kullanmak suçundan yargılanır.
Türk Ceza Kanunu madde 191 uyarınca bu suçun cezası:
1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasıdır.
Ancak yasa, ilk defa yakalanan kişilere ceza yerine tedavi ve denetimli serbestlik hakkı tanır.
Bu durumda kişi hapse girmez, rehabilitasyon programına alınır.
DENETİMLİ SERBESTLİK NASIL İŞLER?
Eğer kişi kanda uyuşturucu tespiti sonrasında suçu kabul eder ve tedaviye başvurursa, mahkeme denetimli serbestlik kararı verir.
Bu süreçte:
• Kişi 5 yıl boyunca denetim altında tutulur.
• Belirli aralıklarla teste çağrılır.
• Psikolojik destek ve tedavi programlarına katılır.
• Uyuşturucu kullanmadığını düzenli olarak kanıtlamak zorundadır.
Bu kurallara uyduğu takdirde ceza ortadan kalkar ve sabıka kaydı oluşmaz.
Ancak kişi tedaviyi reddeder veya tekrar uyuşturucu kullanırsa, bu durumda hapis cezası uygulanır.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKMASININ "YATARI" VAR MI?
Evet, bazı durumlarda yatarı vardır.
Eğer kişi:
• Daha önce aynı suçtan denetim almışsa,
• Tedavi sürecini tamamlamamışsa,
• Tekrar uyuşturucu kullandığı tespit edilirse,
mahkeme doğrudan hapis cezasına hükmedebilir.
Bu durumda ceza genellikle 1 yıldan başlayıp 3 yıla kadar çıkar.
Cezanın infaz süresi kişinin geçmişine ve davranışına göre değişir, ancak "yatar" kısmı genellikle birkaç ay ile sınırlı olur.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKMASI İŞTEN ATILMAYA NEDEN OLUR MU?
Eğer test iş yerinde yapıldıysa, bu durum iş kanunu açısından da sonuç doğurur.
İşveren, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 25. maddesi kapsamında, çalışanın uyuşturucu madde kullanmasını "ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık" olarak değerlendirebilir.
Bu durumda işveren, çalışanın işine tazminatsız olarak son verebilir.
Ayrıca bazı sektörlerde (özellikle güvenlik, ulaşım, sağlık) kanda uyuşturucu çıkması mesleki yasaklara da yol açabilir.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKANLAR NE YAPMALI?
Kanda uyuşturucu çıktığında kişi öncelikle panik yapmamalı, ancak süreci ciddiye almalıdır.
• Savcılık çağrısı gelirse, avukat eşliğinde ifade verilmelidir.
• Suçu inkâr etmek yerine, tedavi ve denetimli serbestlik hakkı talep edilmelidir.
• AMATEM gibi bağımlılık merkezlerinden destek alınabilir.
Unutulmamalıdır ki, devletin amacı bağımlı bireyleri cezalandırmak değil, tedavi ederek topluma kazandırmaktır.
YARGI SÜRECİ NASIL İLERLER?
1. Kanda uyuşturucu çıkması sonrası laboratuvar sonucu savcılığa bildirilir.
2. Savcı, kişinin maddeyi kullanıp kullanmadığını araştırır.
3. Şüpheli hakkında kullanmak suçundan soruşturma açılır.
4. Eğer kişi ilk kez yakalanmışsa tedavi süreci başlar.
5. Tekrarı halinde hapis cezası kararı çıkar.
Bu süreçte avukat desteği almak oldukça önemlidir çünkü yanlış beyanlar ceza sürecini uzatabilir.
KANDA UYUŞTURUCU ÇIKMAK CİDDİ BİR SUÇTUR
Özetle, kanda uyuşturucu çıkması hafife alınacak bir durum değildir.
Bu tespit, uyuşturucu madde kullanmak suçunun kanıtıdır ve hem adli hem idari yaptırımlar doğurur.
• Trafikteyse ehliyet ve para cezası,
• Adli soruşturmadaysa hapis veya denetim,
• İş hayatındaysa işten çıkarılma sonucu doğabilir.
Ancak kişi tedavi olmayı kabul eder ve bu sürece uyarsa, cezası düşer hatta tamamen ortadan kalkabilir.
Kısacası, kanda uyuşturucu çıkmasının hem hukuki hem de sosyal sonuçları vardır.
Bu nedenle, uyuşturucuya bulaşmamak hem yasal hem de kişisel yaşam açısından en doğru ve güvenli tercihtir.
