Slovenya'dan İsrail'e taviz: AB ortak kınamasına katılmadı

Slovenya'nın, Avrupa Birliği'nin (AB) İsrail hükümetinin işgal altındaki Doğu Kudüs'te yasa dışı E1 yerleşim projesi için inşaat ihaleleri yayımlama kararına karşı çıkan ortak açıklamaya katılmaması tepkiyle karşılandı.

Mart 2026'da yapılan genel seçimin ardından değişen hükümetin İsrail'e yönelik ılımlı tutumu sürerken, Başbakan Janez Jansa, AB'nin İsrail hükümetinin E1 yerleşim projesi için inşaat ihaleleri yayımlama kararını kınayan ortak açıklamasına katılmadıklarını belirtti.

Hükümetten yapılan açıklamada, AB'den gelen yeni bir ortak açıklamanın "değer sağlamayacağı" ifade edildi.

Slovenya Cumhurbaşkanı Natasa Pirc Musar, hükümetin tutumuna tepki gösterdi. Slovenya'nın AB'nin ortak açıklamasını desteklemesi gerektiğini vurgulayan Musar, İsrail'in yasa dışı E1 projesinin uluslararası hukuka aykırı olduğunun altını çizdi.

Pirc Musar, "Uluslararası hukuk siyasi bir tercih değildir ve bu noktada çifte standart olamaz. Herkese eşit uygulanmalı. Bu ilkeler ihlal edildiğinde, Slovenya uluslararası hukuku savunan ülkeler arasında olmalıdır." ifadelerini kullandı.

Muhalefetteki Özgürlük Hareketi de Slovenya'nın ortak açıklamaya katılmamasını "utanç verici bir dış politika kararı" şeklinde nitelendirerek, "Jansa, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu hükümetine iyiliğinin karşılığını veriyor, seçim kampanyasında verilen yardımların bedeli ödeniyor. Brüksel'de Slovenya'nın çıkarlarını değil, İsrail'in çıkarlarını savunacak bir başbakan var. Slovenya'nın ortak açıklamaya katılmaması, Jansa'nın İsrail'in etkisiyle iktidara geldiğinin en büyük kanıtı." değerlendirmesini yaptı.

Filistin'deki işgali genişletecek "E1 Projesi"

Tarihsel olarak Doğu Kudüs'ün bir parçası olan ancak Ayrım (Utanç) Duvarı'nın Batı Şeria kısmında kalan Filistin mahallesi Ayzeriye'nin yakınına inşa edilmiş "Maale Adumim" Yahudi yerleşim birimini, Batı Kudüs'e giden yola bağlamak için "E1 Projesi" başlatılmıştı.

Bu kapsamda bölgeye 4 binden fazla yasa dışı konut ve oteller inşa etmek için 1999 yılında 12 bin dönüm Filistin toprağı gasbedilmişti.

İsrail yönetimi, Filistin Devleti'nin kurulmasını önleyeceği söylenen "E1 Projesi"ni önceki ABD yönetimlerinin baskıları nedeniyle dondurmuştu.

Başbakan Binyamin Netanyahu, işgal altındaki Batı Şeria'yı fiilen ikiye bölecek "E1 Projesi"ni Eylül 2025'te onaylamıştı.

İsrail, "E1 Projesi" ile işgal altında tuttuğu Doğu Kudüs ile Batı Şeria'daki Filistin toprakları arasındaki bağlantıyı kesmeyi hedefliyor.

İsrail hükümeti, "E1" Yahudi yerleşim projesine ilişkin verdiği taahhüdü ihlal ederek itirazda bulunan taraflara önceden bildirimde bulunmaksızın 1234 konutluk ilk ihale ilanını yayımlamıştı.