Barın Han'da insanoğlunun sınırlarını sorgulatan İnsan ve Makine Sergisi'nde, gelenekli bir sanatın, Emin Barın'ın hat eserlerinin arasından geçerek fiziksel dünyadan dijital dünyaya ulaşıyoruz. Bu serginin afişi bir kâğıttan oluşmuyor, bizi makineden bir insan karşılıyor.
Dil Derneği Sözlüğü insanı"sözle anlaşan, usu ve düşünme yeteneği olan en gelişmiş canlı" olarak makineyi ise "duygu, coşku ve insana özgü niteliklerden yoksun ya da tekdüze, gereğinden çok çalışan" ifadeleriyle tanımlıyor. Birbiriyle zıt bu iki kelime sanat aracılığıyla bir araya geliyor.
İstanbul Blockchain Women ekibinin hayata geçirdiği sergide, uluslararası sanatçılar yer alıyor. Küratörler Prof. Dr. Merve Güven Özkerim ve Başak Burcu Apaydın, İnsan ve Makine Sergisi'nin sanatın dönüştürücü diliyle üç temel soruyu tartışmaya açtığını belirtiyor. Önyargılar & Anomali üzerinden "Yapay zekâ ve veri setleri toplumsal cinsiyeti nasıl kodluyor?" sorusunu yöneltiyorlar. Yanıtı eserlerde bulmamızı istiyor, bir yandan da "Algoritmaların içindeki hataları ve görünmeyen kabulleri sanatla görünür kılıyoruz," diyorlar.
Görünmez Emek başlığıyla yöneltilen "Dijitalleşen dünyada kadın üretimi nasıl temsil ediliyor ya da neden silikleşiyor?" sorusunu "görünmeyeni görünür kılmaya davet ediyoruz," cümlesi takip ediyor.
Bilinçli Anonimlik ise ele alınan bir diğer konu. Küratör Prof. Dr. Merve Güven Özkerim:"Gözetim çağında anonim kalmak bir eksiklik değil, sisteme karşı geliştirilen güçlü bir varoluş biçimi" sözleriyle serginin dikkat çeken meselelerinden birini vurguluyor.
Dijital ve fiziksel dünya arasında bir yerde
Kadın, veri ve görünmez emek teması üzerine temellendirilen İnsan ve Makine, sorular soruyor, yanıtlar arıyor. Birbirinden çarpıcı eserler aracılığıyla bambaşka deneyimlerle karşılıyor. Sizi önce kimliksiz kılıp farklı bir evrende yeni bir "siz" yaratıyor. Sergide, Ana Maria Caballero, Merve Güven Özkerim, Ganbrood, Simon Hipkins, Begüm Tarako, Rastorella & Astro, Özge Topçu, SS21art, MHX, Dilara Başköylü, Serdar Yılmaz, Elçin Arpaçay, Burcu Berberler, Deniz Varlı, M. Yeşim Yorulmaz, Güzide Akkulak, Leyla Aliyeva, Nergis Kartal, Aslı Acar, Aliye Erkurtulgu Ceylan, Sinem Ünal Gerdan, Eda Seda Tosun, Duygu Aydemir ve Gül Ünlüçay eserleriyle yer alıyorlar.
Begüm Tarako'nun Originless Echoes isimli yerleştirmesi, sergi küratörü Prof. Dr. Merve Güven Özkerim'in Anatomi Dersi ve Aynadaki Venüs eserleri, Deniz Varlı'nın Hayat Ağacı ve Küllerimden Doğarım, Yine Yeni Yeniden çalışmaları, Mammal ve Echo Graph ile Ana Maria Caballero, In the Interval ile Dilara Başköylü, Ateşin Başında ile Duygu Aydemir, Mis-Predicted Panoramas eseriyle Özge Topçu dikkat çekiyor.
Sanatçılar eserlerinde kadınların teknoloji, veri ve dijital dünyayla kurduğu ilişkiye odaklanıyor. 8 Mart Dünya Kadınlar Günü'nden ilhamla hayata geçirilmiş olması da çok anlamlı. Nazik davetleri için Ebru Tekfidan'a ve CoinTR ekibine teşekkür ederim. 7 Mart'ta sanatseverlerle buluşan "İnsan ve Makine Sergisi" 12 Nisan'a dek Barın Han'da görülebilir.
