Bir Osmanlı Ailesinin Arşivi Türk ve İslam Eserleri Müzesinde
Toplumsal hafızayı önemsediğimi özellikle belirtmek isterim; çünkü bu tür projeler geçmiş ile bugünü birbirine bağlayan köprüler kurar ve bilgi aracılığıyla ruhsal-bilinçsel bir yolculuğa imkân tanır. Sanat ile tarihi buluşturan girişimler, hem bireysel hem de kolektif hafızayı canlı tutarak kültürel mirasın sürekliliğini sağlar.
Arşiv niteliğindeki sergi, sadece bir aile hikayesi anlatmayı değil, bir kültürel mirası yeniden görünür kılmayı hedefliyor. Çalışma, tek bir ailenin hikayesi olmaktan çok aslında 338 yıl zarfında toplam 18 padişah 12 cumhurbaşkanı dönemini yaşamış bir sülalenin oluşturduğu aile koleksiyonunu süreklilik ve de kamusal hafızaya taşımasıyla, benzerlerinden ayrışıyor ve de araştırmacılar için arşiv niteliği taşıyor!
“Kalbin Mührü” Sergisi Türk ve İslam Eserleri Müzesi’nde açılan “Kalbin Mührü: Reisülküttap Hacı Mustafa Efendi Yazma Eserler Koleksiyonu ve Aile Mirası” sergisi, yüzyıllar boyunca farklı koleksiyonlarda saklanan bir Osmanlı ailesinin arşivini ilk kez bütüncül bir anlatıyla bir araya getiriyor. Kalp biçimindeki vakıf mührü etrafında şekillenen sergi, hem Osmanlı devlet geleneğini hem de vakıf kültürünü gnümüzle buluşturarak ziyaretçilere benzersiz bir deneyim sunuyor.
Serginin Öne Çıkan Yönleri:
yüzyıldan günümüze uzanan yazma eserler koleksiyonu, ilk kez bütün halinde sergileniyor.
Vakıf mühründe yer alan “çocuklarımın ve benden sonra gelecek olanların bu kitaplardan istifade etmesi” ifadesi, serginin ana ilham kaynağı.
Osmanlı’dan Cumhuriyet’e uzanan üç yüz yılı aşkın bir aile geleneği, kültürel miras bilinciyle kamusal hafızaya taşınıyor.
Edebiyat, tarih, şehir medeniyeti ve su kültürü gibi tematik başlıklarda seçilmiş yazma eserler, aile arşivinden belgeler ve etnografik miras eserleriyle birlikte sunuluyor.
Kültürel ve Ruhsal Katkı Bu sergi, yalnızca bir aile hikâyesini değil; bilgi üretme kültürünü, vakıf anlayışını ve kültürel mirasın sürekliliğini görünür kılıyor. Böylece geçmişin değerleri, bugünün toplumsal bilinciyle birleşerek gelecek kuşaklara aktarılıyor.
Sergi: Kalbin Mührü: Reisülküttap Hacı Mustafa Efendi Yazma Eserler Koleksiyonu ve Aile Mirası
Tarih: 8 - 31 Temmuz 2026
Yer: Türk ve İslam Eserleri Müzesi, Sultanahmet – İstanbul
- Aile koleksiyonundan müzehhep Mushaf-ı Şerifler ( tezhipli Kur'an-ı Kerimler).
- Aileye ait çeşitli fotoğraf ve belgeler.
- Şükrü Efendizâde Mehmed Salim Efendi'ye ait Mecidiye Nişanı, şemsesi ve hamaili.
- Eserlerden örnekler. Ailenin farklı kuşaklarından intikal eden farklı koleksiyon başlıkları altında 3000'i aşan yazma eser halen Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı'na bağlı Süleymaniye Yazma Eserler Kütüphanesi ve Kastamonu Yazma Eserler Kütüphanesi'nde bulunmakta.
- Reisülküttap Hacı Mustafa Efendi'ye ait kalp biçimli vakıf mührü.
- Aile Ağacından kesit
- Reiszadeler Soy Ağacı 16. yy itibariyle resmi kayıtlarda aileden isimler Padişah İmamı olarak görülmekte. Yazma eser koleksiyonunu oluşturmaya başlayan ilk aile ferdi Reisülküttap Hacı Mustafa Efendi (D.1688-Ö.1749). Lale devrinde yaşamış günümüzün Dışişleri Bakanı olarak tanımlayabileceğimiz Mustafa Efendi’yi takiben aile mirası ve koleksiyoner kimliği günümüzde 13. kuşak ile devam ediyor. 338 yıllık bu süreklilikte Osmanlı İmparatorluğu’nda Reisülküttap, Şeyhülislam, Rumeli Kazaskeri, Anadolu Kazaskeri, Mekke Kadısı, İstanbul Kadısı gibi görevler üstlenmiş aile mensupları Osmanlı’nın son döneminde 1.-2.Mebusan Meclisi’nde ve takinem Cumhuriyet Dönemi Milletvekilleri olarak görev almış. Ve ailenin günümüz temsilcileri çalışmalarını iş dünyası, akademi, kültür alanında sürdürmeye devam etmekteler.
19.yy’dan farklı kostüm ve aksesuarlar.
V. Mehmet Reşad’ın sünnet hediyesi sırma işli pelerin
Mücevher detayında işlenmiş metal kemer
İşli yelek ve nadide mor renkli şalvar
