Her sene yaz sıcakları ile birlikte aynı tedirginlik aynı endişe ve aynı tedbirsizliklerle boğuşuyor tabiri caizse ciğerlerimizi kaybediyoruz.
Komşu da orman yangınları konusunda belli ki bizden farksız. Yunanistan’da 40 derecenin üstüne çıkan sıcaklıklar daha dört beş gün süreceğe benziyor. Yunanistan’ın Eğriboz ve Salamina adalarında başlayan yangınlara havadan ve karadan müdahale edilse de söndürme çalışmaları yetersiz kalıyor.
Biz de durum ne derseniz; Temmuz ayının başından bu yana Denizli, Kastamonu, Muğla ve Aydın’da maalesef ormanlarımızı alevlere kaptırdık.
Dün de Kütahya'nın Tavşanlı ve Domaniç, Antalya'nın Finike ve İzmir'in Narlıdere ilçesinde orman yangını çıkmış neyseki havadan ve karadan müdahale ile kontrol altına alındı.
En acısı da şu ki Orman Genel Müdürü’nün ifadesine göre; 2025’deki orman yangınlarının yüzde 96’sı insanlardan kaynaklıymış ve bunun da yüzde 88’i insanların, dikkatsizlik, tedbirsizlik ve ihmallerinden başlamış. Geriye yüzde sekizlik bir oran kalıyor ki umarım öyle değildir insanların art niyetiyle kasıtlı başlayan yangınlarmış.
Başlayan bir orman yangınını söndürmeye çalışmanın başarı oranı düşük, maliyetleri ise maalesef çok yüksek oluyor. Onun içindir yangın söndürmeye ayrılan kaynaklardan ziyade önleyici tedbirlere ve bilinçlendirmeye dönük çalışmalar çok daha isabetli olacaktır.
Evet Orman Genel Müdürlüğü orman yangınlarına karşı araç, ekipman ve personel sayısını arttırmış: Uçak sayısı 27’den 28’e, helikopter sayısı 105’ten 109’a, arozöz sayısı 1788’den 1953’e, çıkarılmış. 25 bin 194 çalışan ve 140 gönüllü ile karadan müdahaleye hazır bir ordu var desek yeridir.
Ama bundan da önemlisi okullarda verilen Yeşil Vatan dersi ile genç kuşağın bilinçlendirilmeye dönük çalışmalardır.
Bugünün koşullarında sahip olunan yapay zeka destekli teknolojik ekipmanla tek başına tetikte durmak yetmeyecektir. Evet vatandaş bilinçlendirilecek ama buna rağmen farklı gerekçelerle kasıtlı çıkarılmış yangınların önüne geçebilmek için de cezaların caydırıcı nitelikte arttırılması gerekir.
Cezalara gelince: İhmal sonucu yangına sebep olmanın cezası 3 ile 10 yıl arası hapis, kasıtlı orman yangını başlatmanın cezası ise 10 yıldan az olmamak kaydıyla hapis cezasının yanı sıra bin ile 10 bin gün adli para cezası da var. Bir örgüt mensubu olarak ormanı yakmak ise müebbet hapis cezası ve 25 bin güne kadar adli para cezasını kapsıyor. İnsan bunları bilince yaz aylarında ormanların yakınından bile geçmekten endişe eder.
