Beni arayan arkadaşım, okuryazarlık ve bilinç düzeyi olarak toplum ortalamasının üstünde bir arkadaş. Bana ortaokul öğrencisi oğlunun ki 5. Sınıf bu, bir Türkçe sorusunu gönderdi.
Afallayıp kaldım, ne ara bu kadar cahil oldum diye düşündüm.
Soruyu yazmaya gerek duymuyorum ki soru uçurtma ile ilgili verilmiş bir paragrafta “itina” kelimesi üzerinde duruyor ve diyor ki:
Bu metinde “itinayla” kelimesinin anlamını tahmin etmenizi sağlayan bir ipucu yazınız.
Bu ipucunu daha önce bildiğiniz bir durumla ilişkilendiriniz.
Hani eğitimci olmasam da bildiğim bu; kulağını başının arkasından dönüp tutmak gibime geliyor. Emin olmak için bilgi ve birikimine güvendiğim bir Türkçe öğretmeni arkadaşıma gönderiyorum.
Evet diyor "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"nin yeni soru tipi diyor ve ekliyor: Gerekçelendirme soru tipi bu.
O nedir?
Öğrenciye doğru cevabı sormuyor. O doğru cevabı nasıl bulduğunu, basamak basamak anlatmasını istiyor.
Peki ya yanlış cevaba adım adım nasıl ulaştığını yazarsa ne olacak?
Öğretmenin vicdanına sığınacak.
Ne oldu şimdi? Bir gecede cahile mi döndük. Eskiden çocuğun sorduklarına cevap verebilen kendi eğitim tecrübelerinden beslenen veliler ne yapacaklarını şaşırmış.
Eskiden; açık anlam ya da doğrudan anlam dediğimize şimdi yüzey anlam diyorlar. Metne göre aşağıdakilerden hangisi söylenebilir sorusu şimdi "Aşağıdaki seçeneklerin hangisinde metindeki yüzey anlama uygun bir bilgi verilmiştir?" şekline dönmüş.
Haliyle veli yüzey anlam ne diye çocuğun yüzüne bön bön bakınca, öğrencinin gözünde baba figürü bir anda cahil bir figüre dönüyor mu?
Yazılı anlatıma metin üretimi, dil bilgisine dil yapıları ve işlevleri, demeye başlamışlar.
Bir de öğreniyorum ki yeni müfredat sadece akedemik başarıyı ölçmüyor. Eğilimleri de ölçüyormuş; entelektüel ve benlik eğilimlerini mesela.
Metni anlamak yetmiyor o yazılı metne karşı takındığınız tavır da erdem, değer, eylem düzleminde ölçülüyormuş.
Eyvah ki eyvah.










