Yemen'de iki vilayette kontrolün sağlanması sahadaki güç dengesini hükümet lehine değiştirdi

Yemen hükümetine bağlı "Vatan Kalkanı" güçlerinin, Suudi Arabistan öncülüğündeki Meşru Yönetimi Destekleme Koalisyonu'nun desteğiyle Hadramevt ve el-Mehra'da yeniden kontrolü sağlaması ülkedeki güç dengelerinde hükümet lehine belirgin bir değişime yol açtı.

Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) destekli ayrılıkçı Güney Geçiş Konseyi (GGK) güçleri 2025 Aralık ayı başında Hadramevt ve el-Mehra'yı ele geçirmişti.

GGK'nin yaklaşık 555 bin kilometrekarelik yüzölçümüyle Yemen topraklarının neredeyse yarısını oluşturan bu iki vilayetten çekilmesi yönündeki yerel, bölgesel ve uluslararası çağrılar ise o dönemde reddedilmişti.

Buna karşın hükümete bağlı "Vatan Kalkanı" güçleri, Suudi Arabistan öncülüğündeki Meşru Yönetimi Destekleme Koalisyonu'nun desteğiyle Hadramevt ve el-Mehra'da yeniden kontrolü sağladı.

Bu gelişme, Yemen'deki güç dengelerinde hükümet lehine belirgin bir değişimi beraberinde getirdi.

Suudi Arabistan - GGK teması

Suudi Arabistan'ın güneydeki taraflar arasında diyalog başlatma çabaları kapsamında Savunma Bakanı Halid bin Selman, GGK Başkan Yardımcısı Abdurrahman el-Mahrami ile görüştü.

Mahrami, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yaptığı paylaşımında, görüşmede Yemen'deki son gelişmelerin ve özellikle "güney meselesinin" ele alındığını belirtti.

Ayrıca Yemen'de istikrarın sağlanması ve bölgesel güvenliğin korunmasına yönelik ortak çabaların da masaya yatırıldığını ifade etti.

Suudi Arabistan makamlarından görüşmeye ilişkin henüz resmi bir açıklama yapılmadı.

Suudi Arabistan, güneydeki tüm siyasi bileşenleri kapsayan ve güney meselesine adil çözümler üretmeyi amaçlayan bir konferansa ev sahipliği yapma çağrısında bulundu. Bu çağrı, Başkanlık Konseyi Başkanı el-Alimi'nin talebi üzerine gündeme geldi.

GGK, güney vilayetlerinin önceki hükümetler tarafından siyasi ve ekonomik olarak ihmal edildiğini savunarak güneyin ayrılmasını talep ediyor. Yemen hükümeti ise ülkenin toprak bütünlüğünü koruma konusundaki tutumunu sürdürüyor.

Yemen, 22 Mayıs 1990'da Kuzey Yemen ile Güney Yemen'in birleşmesiyle bugünkü yapısına kavuşmuştu.

Yağmalanan silahlar uyarısı

GGK güçlerinin Hadramevt ve el-Mehra'dan çekilmesinin ardından bazı askeri depoların korunmasız kaldığı ve bu silahların siviller tarafından yağmalandığı bildirildi.

Yemen Mayın İzleme Merkezi, yaptığı açıklamada, mühimmat ve patlayıcıların evlerde ilkel yöntemlerle saklandığını belirterek, bunun ciddi patlama riskleri taşıdığı uyarısında bulundu.

Açıklamada, bu durumun ailelerin hayatını tehlikeye attığı ve yerleşim alanlarında büyük yıkımlara yol açabileceği vurgulandı.

Merkez, vatandaşlara silah ve mühimmatı derhal güvenlik güçlerine teslim etme çağrısında bulunurken, yerel yönetimlerden askeri tesislerin güvenliğini sağlamalarını istedi.

En büyük vilayet

Hadramevt Valisi ve aynı zamanda hükümete bağlı "Vatan Kalkanı" güçlerinin komutanı Salim el-Hanbeşi, dün akşam saatlerinde Seyun Uluslararası Havalimanı'na ulaştıktan sonra açıklama yaparak, GGK güçlerinin Hadramevt'ten çıkarıldığını ve kamu hizmetlerinin normale döndürülmesi için çalışmalara başlandığını duyurdu

Hanbeşi, Yemen'in 193 bin kilometrekare yüzölçümüne sahip en büyük vilayeti olan Hadramevt'te kontrol sağlandığını ve "hayatın normalleşmesi için çalışmaların başladığını" açıkladı.

Yemen devlet televizyonu Yemen TV ise daha önce meşru hükümete bağlı Vatan Kalkanı Kuvvetlerinin, ülkenin doğusundaki Hadramevt vilayetinin merkezi Mukalla'ya ulaştığını açıklamıştı.

Hadramevt vilayeti idari olarak ikiye ayrılıyor. Kıyı ilçelerini kapsayan bölümün en büyük kenti Mukalla, vadi ve çöl bölgesinin en büyük kenti Seyun olarak biliniyor.

Doğu kapısı

Yemen'in "doğu kapısı" olarak nitelendirilen el-Mehra vilayetinde de hükümet güçleri, GGK birliklerinin çekilmesinin ardından tam kontrolü sağladı.

Yemen Başkanlık Liderlik Konseyi Başkanı Reşad el-Alimi, dün yaptığı açıklamada " "İki vilayetin halkını, kampların başarılı şekilde teslim edilmesinden dolayı tebrik ediyoruz. Süreç, beklentilerin ötesinde bir hız ve verimlilikle tamamlanarak güvenlik ve istikrarın güçlendirilmesine, sivil barışın korunmasına katkıda bulundu." ifadelerini kullandı.

Alimi, sürecin bölgede kalkınma ve imar döneminin başlangıcı olacağını belirterek, gerilimin azaltılması ve sivillerin korunmasında belirleyici rol oynayan Suudi Arabistan öncülüğündeki Meşruiyeti Destekleme Koalisyonu Ortak Güçlerinin çabalarını takdir etti.

"Kuzey-güney savaşının başlangıcı" iddiası

Yemen'in el-Mehra ve Hadramevt vilayetlerinde kontrolü kaybeden GGK ise konuya ilişkin hakkında henüz resmi ve doğrudan bir yorum yapmadı.

GGK güçleri sözcüsü Muhammed en-Nakib de dün, ABD merkezli X şirketinin sosyal medya platformundaki hesabından yayımladığı görüntülü açıklamada, "savaşın bir çıkmaza girdiğini" iddia etti.

Nakib, Yemen'de hükümet güçleri ve GGK arasındaki gerilimi kuzey-güney savaşının başlangıcı" olarak nitelendirirken, savaşın Yemen'in geleceği için belirleyici olduğunu savundu.

Ne olmuştu?

Yemen'de, BAE destekli ayrılıkçı GGK'ye bağlı güçler, aralık ayı başında ülkenin doğusundaki vilayetlerde askeri operasyonlarla sahadaki varlığını genişletti.

Suudi Arabistan liderliğindeki Arap Koalisyonu, 30 Aralık'ta BAE'den gelen askeri araçları hedef aldı.

Yemen hükümeti, ülkede askeri güç bulunduran BAE ile imzalanan ortak savunma anlaşmasını iptal ettiğini duyurdu.

Riyad yönetimi de Yemen hükümetinin talebi doğrultusunda BAE'den bu ülkedeki askerlerini 24 saat içinde çekme çağrısında bulundu.

BAE de Suudi Arabistan ile yaşanan gerilimin ardından Yemen'de görev yapan "terörle mücadele" ekiplerini kendi isteğiyle feshettiğini duyurdu.

GGK'ye bağlı güçlerin aralık ayında ele geçirdiği Hadramevt vilayetindeki askeri mevziler, 2 Ocak'ta hava saldırılarıyla vuruldu.

Saldırıların Suudi Arabistan tarafından düzenlendiğini ileri süren GGK, "bağımsızlık için" iki yıllık geçiş süreci ilan etti.