Avrupa'nın Havasında Sağlığı Tehdit Eden Parçacıklar

AB'ye bağlı Avrupa Çevre Ajansı, hava

kalitesinde son yıllarda kaydedilen ilerlemelere rağmen birçok Avrupalı'nın hala

soludukları kirli hava nedeniyle sağlıklarını kaybetme riski altında bulunduğunu

bildirdi.

Ajans tarafından hazırlanan "Avrupa'da Hava Kalitesi 2012" raporunda

Avrupalılara havadan gelen en büyük tehdit olarak prematüre bebek ölümlerine

neden olan mikroskobik parçacıklar gösterildi.

Raporda 2010 yılında gerçekleştirilen ölçümlere dayanılarak kentlerde

yaşayan Avrupalıların yaklaşık yüzde 30'unun, AB mevzuatında müsaade edilen

sınırın üzerinde mikroskobik parçacık bulunan havayı soluduğu belirtiliyor. Dünya

Sağlık Örgütü'nün daha sıkı limitleri esas alınırsa risk altındaki Avrupalıların

oranı yüzde 95'e kadar yükseliyor.

Yine prematüre bebek ölümlerine ve solunum yolları rahatsızlıklarına neden

olan bir diğer önemli sorun olarak şehirlerdeki ozon yoğunlaşması gösteriliyor.

Özellikle bol güneş alan Akdeniz ülkelerinde etkisini gösteren ozon yoğunluğunun

tarımsal üretim kaybına da neden olduğu belirtiliyor.

2010 yılı ölçümleri dikkate alındığında Avrupalıların, Dünya Sağlık Örgütü

limitlerine göre yüzde 97'si ve daha esnek olan AB limitlerine göre yüzde 17'si,

tavsiye edilen miktarın üzerinde ozonlu havayı soluyor.

Rapora göre Avrupa'nın havasında tespit edilen sağlığa zararlı diğer

maddeler şöyle:

Nitrojen Dioksit: Mikroskobik parçacık ve ozon oluşumunu tetiklemek yanında

su ekosistemini tehdit eden ötrofikasyon ve asitlenmeye neden oluyor. 2010 yılı

verilerine göre şehirlerde yaşayan Avrupalıların yüzde 7'si, AB limitlerinin

üzerinde nitrojen dioksite maruz kalıyor.

Benzo(a)piren: Bu yüksek kanserojen maddenin en önemli kaynakları egzoz

gazı, kömür katranı ve ızgarada pişirilmiş gıdalar. Avrupa şehirlerinde

yaşayanların yaklaşık 3'te 1'i AB limitlerinin üzerinde benzopirenli hava

soluyor.

Sülfür dioksit: Fosil yakıtlardan yayılan bu zararlı madde AB'nin kararlı

mücadelesiyle birçok ülkede yasal limitlere çekildi fakat Polonya, Balkan

ülkeleri ve Türkiye'de meyve ve sebzelerde koruyucu madde olarak limitlerin

üzerinde kullanılabiliyor.

Karbonmonoksit: Havada ağır metaller (arsenik, kadmium, nikel, kurşun) ve

benzen yoğunluğu. Avrupa ülkelerinde küçük istisnalar dışında AB limitlerini

aşmıyor.

Muhabir: Feyzullah Yarımbaş

Yayıncı: Yusuf Kaya - BRUKSEL