'Çariçe 2. Katerina ile Çeşme'yi Dünyaya Tanıtabiliriz'

Denizhan Güzel - Türkiye Sualtı Arkeolojisi Vakfı Başkanı Oğuz Aydemir, Alman asıllı Rus Çariçesi 2. Katerina'nın Osmanlı Rus Çeşme Deniz Savaşı'nın ardından 'Rus halkına moral vermek amacıyla Çeşme adına' birçok eser yaptırdığını hatırlatarak, 'Biz de Çeşme'yi, Çariçe 2. Katerina ile yeniden dünyaya ve Rus coğrafyasına tanıtılabiliriz' dedi.

Aydemir, AA muhabirine yaptığı açıklamada, yaklaşık 11 bin insanın yaşamını yitirdiği 6-7 Temmuz 1770 tarihinde Çeşme açıklarında yaşanan Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından, Çariçe 2. Katerina'nın, sevgilisinin kardeşi, Rus Donanması Komutanı Amiral Aleksi Orlov'a Çeşmeli anlamına gelen 'Çeşmenski' unvanını verdiğini, 'Çeşme' adıyla hatıra para bastırdığını belirtti.

Rus halkına moral vermek ve yönetimini kabul ettirmek amacıyla 2. Katerina'nın St. Petersburg'da yazlık sarayı Tsarkoe Selo'nun bahçesine gölet yaptırarak ortasına 'Çeşme' anıtı kurdurduğunu, adı 'Çeşme' olan ve hala ayakta duran büyük bir kilise inşa ettirdiğini anlatan Aydemir, bu alanın hemen yakınına Türk Hamamı ve cami yaptırdığını söyledi.

O dönemde yazlık sarayla Petersburg'un arasındaki yola 'Çeşme Sarayı' inşa edildiğini ifade eden Aydemir, şu bilgiyi verdi:

'Çeşme adı altında sandalye, yazı takımı, şamdanlar bu dönemde 2. Katerina ile hayat buldu. Peterhof Sarayı'nda Rus-Osmanlı Deniz Savaşını anlatan ve Jakob Philippehackert tarafından resmedilen büyük tabloların yer aldığı resepsiyon holüne de Çeşme adı verildi. Çariçe 2.Katerina'nın hayatının anlatıldığı birçok film yapıldı. Bunların hepsinde Çeşme adı geçmektedir. Bu filmlerin hepsini izledim. Çeşme'yi Çariçe 2. Katerina ile dünyaya, Rus coğrafyasına tanıtabiliriz. Biz de Çeşme'de Osmanlı-Rus Deniz Savaşı'nı anlatan bir bölüm açtık. Burayı bile kendi insanlarımıza, turistlere yeterince tanıtamıyoruz. Katerina, Çeşme'ye kendini kabul ettirmek, unutturmamak için çeşitli eserler, tablolarla anıtlaştırmış. Biz o bölgede yaşayanlara Çeşme'nin bugünkü halini, insanlarını, doğasını, turizm potansiyelini anlatabiliriz. Geçenlerde Türkiye'yi ziyaret eden Rusya Seyahat ve Turizm Acenteler Birliği Başkanı Sergey Shpilko Çeşme'ye de geldi. Shpilko, Çeşme'deki Osmanlı-Rus Holünü gezdikten sonra 'Aslında bu holü son derece objektif bilgilerle donatarak bu savaşı siz kazanmışsınız' diyerek, takdirlerini çok ince bir anlatımla dile getirdi.'

- ÇARİÇE KATERİNA-

2. Katerina, Alman prensi olan Christian August Von Anhalt Zerbst'ın kızıdır. 14 yaşında Rusya prensi Petro Hostein Gottorp Dükü Kari Virich'e eş olarak seçildi. Prenses Yekatirina Alekseyevna adını aldı. Eşinin öldürterek 1763'de Çariçe oldu. 2. Katerina, 'Deli Petro' olarak ünlenen 1. Petro'nun, sıcak sulara inme konusundaki vasiyeti yerine getirmek için Rus donanmasına büyük önem verdi.

2. Katerina, Aydınlanma Çağı olarak nitelenen 18. yüzyıla damgasını vuran Romanov Ailesinin hükmettiği Rus İmparatorluğu'nda büyük bir güç olarak ön plana çıktı.

2. Katerina 1763-1796 yılları arasında ülkesini yönetti.

- ÇEŞME-

Çeşme'nin tarihi kesin olmayan bilgilere göre, MÖ 5 bin yıl öncesine kadar uzanır. Çeşme yöresi, MÖ 3 binli yıllarda Eryhthors komutanlığındaki koloniler tarafından keşfedildi.

Bugün irili ufaklı 70 otel ile 6 bin nitelikli yatak kapasitesine sahip Çeşme'de kışın 20 bin civarında seyreden nüfus yazın 350-400 bin kişiye ulaşıyor. Son yıllarda termal kaynaklarından dolayı özellikle İskandinavya ülkelerinden turist artışı oldu.

(DGH-HH-MV-DEL) - İZMİR