Zeynel Abidin Yazıları

Zeynel Abidin Kimdir?

Zeynelâbidîn, Ali bin Hüseyin veya Ali el-Asgar (659; Medine - Aralık 712; Medine), İslam peygamberi Muhammed'in torunu olan Hüseyin'in oğullarından biridir. Annesi ise kaynaklarda İran'ın fethinden sonra Müslüman olup, Hüseyin ile evlenen son Sasani İmparatoru III. Yezdicerd'in kızı olan Sasani-Pers prensesi Şehrbânû olarak geçer. İsnâaşeriyye'nin dördüncü ve İsmâiliyye'nin üçüncü imamı kabul edilir, tâbiîndendir.

Ailesi
Zeynelâbidîn, İslam peygamberi Muhammed'in damadı Ali'nin oğlu olan Hüseyin'in iki oğlundan birisidir. Diğer oğlu Ali (el-Ekber) ile aynı isme sahip olup karışmaması için literatürde Ali el-Asgar ismiyle daha çok da Zeynelâbidîn lakabıyla anılır. 'Zeynelâbidîn' Arapçada 'ibadet edenlerin süsü, değerlisi' anlamına gelir. Kaynaklarda Zeynelâbidîn'in annesinin adı Barra, Sülâfe, Selâme, Gazâle, Şahzanan ve Şehrbânû olarak geçmektedir. Bazı Sünni kaynaklara göre, Sind'den azat edilmiş bir cariye (ümmü veled) idi. Buna karşılık, Şii kaynaklar Zeynelâbidîn'in annesinin, Müslümanların İran'ı fethi sırasında devrilen son Sasani İmparatoru III. Yezdicerd'in (h. 632-651) kızı olduğunu iddia etmektedir. Şii geleneği bu nedenle Zeynelâbidîn'i İbn el-Khiyaratayn (kelimenin tam anlamıyla 'en iyi ikisinin oğlu') olarak adlandırır; bu unvan, her iki taraftan da soylu soyunu ifade eder. Ancak, Zeynelâbidîn'in annesinin bir Sasani prensesi olduğu iddiası bazı Şii kaynaklara özgüdür. Şii kaynaklar, Yezdicerd'in kızının ikinci halife Ömer (h. 634-644) döneminde esir olarak Medine'ye getirildiğini, ardından Hüseyin'i kocası olarak seçmesine izin verildiğini ve tek oğlu Zeynelâbidîn'i doğurduktan kısa bir süre sonra öldüğünü ekler.

Kerbela Olayı
Zeynelâbidîn, Kerbela Olayı'na ağır hasta olduğu için katılmamıştır. Emevi askerleri tarafından öldürülmek istense de komutan Ömer bin Sa'd tarafından kurtarıldı. Diğer Ehl-i Beyt fertleriyle beraber Şam'a Yezid'in yanına gönderildi. Burada Yezid tarafından iyi karşılandı ve dilerse yanında kalabileceği söylendi. Ama o Medine'ye dönmeyi tercih etti.

Medine Yaşamı ve Ölümü
Buradan Medine'ye dönen Zeynelâbidîn, burada Yezid'e karşı ayaklanan Medinelilere katılmayarak olaylardan uzak durdu. Tüm fitnelerin siyasi menfaatlerden kaynaklandığını düşündüğünden Emevilere de onlara karşı ayaklanan gruplara da hep mesafeli durmuştur. Ömrünü ibadetle geçiren Zeynelâbidîn, Hicri 94 veya 95 yılında (712-714) vefat etti ve Medine'deki Baki Mezarlığı'nda amcası Hasan'ın yanına defnedildi. Şii kaynaklarında Emevi halifesi I. Velîd tarafından zehirletilerek öldüğü yer alır. Mezarı üzerinde 1806'da yıkılana kadar bir türbe bulunuyordu; daha sonra yeniden inşa edildikten sonra 1925 veya 1926'da tekrar yıkıldı. Her iki yıkım da, Müslüman azizlere saygı göstermeyi bir tür çok tanrıcılık ve şirk olarak gören Vehhabîler tarafından gerçekleştirildi.

Çocukları
Kaynaklarda on beş çocuğu olduğu geçmektedir. Bu çocuklarından Muhammed el-Bâkır Şiilerin beşinci imamıdır. Diğer çocuklarının isimleri: Abdullah, Hasan, Hüseyin El-Ekber El-Müsellem, Ömer, Hüseyin El-Asğar, Abdurrahman, Süleyman, Ali, Muhammed Esger, Abbas El-Eftam, Hatice, Fatıma, Aliyye, Ümm-ü Gülsüm.

Şiîlikteki Önemi
Başlıca Şia mezhepleri onun imâmetini kabul eder; On İki İmâmlar'ın dördüncü imamıdır. Diğer imamlar da olduğu gibi 'İmam Ali Zeynelâbidîn' Şia için önemli bir kişidir. Tabiin'den olan birçok tanınmış sahabeyi görmüştür.

Eserleri
Sahife-i Seccadiye, Zeynelâbidîn lakabıyla meşhur olan Ali bin Hüseyin'in dua ve münacatlarını ihtiva eden bir kitaptır. Al-i Muhammed'in Zebur'u ve Ehlibeytin İncil'i gibi isimlerle anılan bu eser, Kur'an'dan sonra Nehcü'l Belâga gibi Şiiler arasında önemli bir yere sahiptir. Hukuk Risalesi, Zeynelâbidîn'e atfedilen bir eserdir; bir öğrencisinin isteği üzerine yazılmıştır. İki nüshası bulunan bu kitap, sosyal ve dini sorumluluklarla ilgilidir. İslam anlayışında, Allah'ın insanlara bahşettiği hakları ve insanların kendilerine ve birbirlerine vermeleri gereken hakları ayrıntılı olarak anlatır. Diğer eserleri arasında ez-Zühd ve'l-vasıyye, Duâü'l-cevâhiri'l-kebîr, Belâġatü'l-İmâm Alî b. Hüseyn, Dîvân-ı Eş'âr ve Müsnedü'l-İmâm es-Seccâd yer alır.