Yekta Kopan Yazıları

Yekta Kopan Kimdir?

Ethem Yekta Kopan, 28 Mart 1968 yılında Ankara'da doğmuştur. Babası tiyatrocu Lütfü Kopan, annesi Engin Kopan'dır. İlkokul, ortaokul ve liseyi Ankara'da okudu. Hacettepe Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi İşletme Bölümü'nden mezun oldu.

Babası aracılığıyla henüz çocukken, TRT Ankara Televizyonu'nda seslendirme yapmaya başladı; ilk seslendirmesini yaptığında henüz 5 yaşındaydı. Ablası Yeşim Kopan gibi TRT Radyosu Çocuk Saati kadrosu içinde seslendirme eğitimi aldı ve bu alanda çalışmalarını aralıksız sürdürdü. Seslendirme sanatçısı olarak hayatı boyunca yaptığı çalışmalar sonucu sesi özellikle Jim Carrey, Geleceğe Dönüş filmi serilerindeki Michael J. Fox, çizgi film karakteri Sylvester ve Buz Devri animasyon film karakteri miskin Sid ile özdeşleşti. Ayrıca Star Wars Sezon 1, 2 ve 3'te Obi-Wan Kenobi'yi ve X Men 2'de Cyclops'u seslendirdi.

Yazın hayatına şiir yazarak başladı; ilk şiiri "Yarın" adlı edebiyat dergisinde yayımlandı. Hayalet Gemi dergisinde hikayeleri yayınlandı. 1998'de elektronik ortamda yayım yapan AltZine dergisinin ve ardından Türkiye'nin ilk çevrimiçi yayınevi olan Altkitap'ın kurulmasına öncülük etti. Altyazı sinema dergisinde film eleştirileri yazdı. Eşik Cini dergisinde öykü üstüne metinler yazdı ve derginin yayın kurulunda görev aldı.

Radyo programcılığı ve seslendirme çalışmalarının yanı sıra NTV televizyon kanalında her gün yayınlanan kültür-sanat programı "Gece Gündüz"ün sunuculuğunu yaptı. 2013-2014 yılları arasında Artı Bir TV'de "Cumartesi" adlı kültür-sanat programını sundu. YouTube'da Allianz Motto Müzik ve Paribu kanallarında çeşitli sohbet programları yapan sanatçı, 2021 itibarıyla Digiturk'te yayımlanan Yekta Kopan'la Set Arası programını da sunmaktadır.

2002 yılında yayınlanan 'Aşk Mutfağından Yalnızlık Tarifleri' kitabı Sait Faik Hikâye Armağanı'nı kazandı. 2006'da İstanbul Uluslararası Tiyatro Festivali bünyesinde Tiyatro DOT tarafından sahnelenen ve bir Bülent Erkmen projesi olan 'İki Kişilik Bir Oyun'un metnini yazdı. Oyun Almanya, İtalya ve Hollanda'da sahnelendi. Daha Önce Tanışmış mıydık? adındaki e-kitabı altKitap.com tarafından yayınlandı. 2007 yılında yayınlanan "Karbon Kopya" adlı öykü kitabı, aynı yıl Dünya Kitap Ödülleri'nde "Yılın Telif Kitabı" ödülünü aldı. 'Bir de Baktım Yoksun' adlı öykü kitabı Kasım 2009'da yayımlandı. Bu kitap, Yunus Nadi Öykü Ödülü'ne değer görüldü. Aynı kitap 2010 Milliyet Haldun Taner Öykü Ödülü'nü de alarak, aynı yıl içinde öyküye verilen iki önemli ödülü kazanmış oldu. Altı yaş öncesi için yazdığı ve Şilili ressam Alex Pelayo tarafından resimlenen çocuk kitabı "Burun", 2009 yılında yayımlandı. 2014 yılında öykü üstüne bir sözlük çalışması olan İpekli Mendil'in editörlüğünü yaptı. Son kitabı Bana Kuşlar Söyledi, Haziran 2021'de Can Yayınları'ndan yayımlanmıştır.

Yekta Kopan öykülerinde mizah ve ironiyi harmanlamayı bir üslup özelliği olarak benimsemiştir. Dil oyunları yapmayı seven ve kelimelerin çağrışım imkânlarından yararlanan yazar, bazı öykülerinde imge ve sembollere de yer vermiştir. Ancak genel olarak yazarın yalın bir dili vardır. Kopan'ın öykü kişileri genellikle eğitimli, edebiyatla ilişkisi olan, okumayı ve yazmayı seven entelektüel kişilerdir. Öykülerin baş kişisi genellikle erkektir. Yazar öykülerini çoğunlukla kahraman anlatıcının bakış açısıyla yazmıştır. Kentlerde yaşayan bireylerin dünyasını anlatan yazar, öykülerinde modern yaşama yönelik eleştiriler – tüketim çılgınlığı, dilin yozlaşması, ailenin önemini yitirmesi, maddiyatçılık vb. – de getirmiştir.

Kitapları: 2000 – Fildişi Karası, 2002 – Aşk Mutfağından Yalnızlık Tarifleri, 2006 – İki Kişilik Bir Oyun, 2007 – Karbon Kopya, 2009 – Bir de Baktım Yoksun, 2014 – İki Şiirin Arasında, 2013 – Aile Çay Bahçesi, 2011 – Kediler Güzel Uyanır, 2009 – Burun, 2005 – Kara Kedinin Gölgesi, 2004 – İçimde Kim Var, 2012 – Kar İzleri Örttü, 2014 – İpekli Mendil, 2003 – Yedi Derste Vicdan Muhasebesi, 2003 – Absürd Öyküler (Aslı Erdoğan, Bozkurt Şener, Cem Mumcu, Hasan Ali Toptaş, Yekta Kopan), 2021 – Bana Kuşlar Söyledi.

Seslendirme Yaptığı Filmler: 2014 – Rio (Film) Mavili, 2012 – Max Maceraları- Max Kombatei (Film) Max, 2010 – Ayı Yogi (Film) Bobo, 2009 – Melekler ve Şeytanlar (Film) Camerlengo Patrick Mckenna, 2008 – Hancock (Film) Hancock, 2008 – Bay Evet (Film) Carl Allen, 2007-2009-2011 – Alvin ve Sincaplar 1-2-3 (Film) Alvin, 2007 – Red Kit: Batı'ya Hücum (Film) Rin Tin Tin, 2007 – Prenses Lissi ve Kar Adamı Yeti (Film) Franz, 2006-2011 – Arabalar 1-2 (Film) Şimşek McQueen, 2006 – Amerikalılar Karadeniz'de 2 (Film) Levent Kazak, 2006 – Barnyard Parti Hayvanları (Film) Otis, 2005-2008 – Madagaskar 1-2 (Film) Alex, 2005 – Kebap Connection (Film) İbo, 2005 – Şaşkın (Film) Radyo Çalışanı, 2005 – Dick ve Jane İş Başında (Film) Dick Harper, 2004 – Köpek Balığı Hikayesi (Animasyon) Oscar, 2004 – Talihsiz Serüvenler Dizisi (Film) Kont Olaf, 2003 – Aman Tanrım (Film) Bruce Nolan, 2003 – Düş Kapanı (Film) Pete, 2002-2006-2009 – Buz Devri 1-2-3-4 (Animasyon) Sid, 2002-2003 – Yüzüklerin Efendisi (Film) Pippin, 2001 – Majestic (Film) Luke Trimble, 2001 – Kasım'da Aşk Başkadır (Film) Nelson Moss, 2000 – Ben, Kendim ve Sevgilim (Film) Hank Evans, 2000 – Bir Aşk Hikayesi (Film) Turgut, 1999-2002-2005 – Yıldız Savaşları 1-2-3 (Film) Obi-Wan Kenobi, 1999 – Dövüş Kulübü (Film) Tyler Durden, 1999 – Ay'daki Adam (Film) Tony Clifton, 1999 – Çarli (Dizi) İlker Aksum, 1998 – Devlet Düşmanı (Film) Hicks, 1998 – Truman Show (Film) Truman Burbank, 1998 – Afrika Kaplanı-Kimin Ben? (Film) Jackie Chan, 1997 – Yalancı Yalancı (Film) Jim Carrey, 1996-1997-2001 – Çılgın Bediş (Dizi) Cenk Torun, 1996 – Baş Belası (Film) Kablocu, 1996 – Space Jam (Film) Duffy Duck, 1996 – Polis Akademisi 4 (Film) Jackie Chan, 1995 – Batman Daima (Film) Edward Nygma, 1995 – Herkül (Dizi) Iolaus, 1994-1995 – Budala Dedektif 1-2 (Film) Ace Ventura, 1994 – Esaretin Bedeli (Film) Tim Robbins, 1994 – Maske (Film) Maske, 1993 – Cezalandırıcı (Film) Alfredo Garcia, 1990 – Evimiz Hollywood'da (Dizi) Brandon, 1987-1991 – Tanrı'nın Zırhı 1-2 (Film) Jackie Chan, 1987 – Cesur ve Güzel (Dizi) Thorne Forrester, 1987 – Bizim Ev (Dizi) Jesse Dayı, 1986 – Muhteşem İkili (Dizi) Kuzen Balki, 1985-1989-1990 – Geleceğe Dönüş 1-2-3 (Film) Marty McFly, 1984 – Charles İş Başında (Dizi) Charles, 1981 – Şirinler (Dizi) Güçlü Şirin, 1978 – Beyaz Gölge (Dizi) Morris Thorpe.