Charlie Chaplin Yazıları

Charlie Chaplin Kimdir?

Sir Charles Spencer Chaplin (16 Nisan 1889, Londra - 25 Aralık 1977, Vaud), İngiliz komedi oyuncusu, film yapımcısı, yönetmen, senarist, yazar, kurgucu ve bestecidir. Sinema endüstrisinin en önemli kişilerinden biri olarak kabul edilen Chaplin, yarattığı "Şarlo" karakteri ile dünya çapında bir ikon haline gelmiştir.

16 Nisan 1889'da Londra'nın fakir semtlerinden biri olan Walworth'ta doğdu. Annesi Hannah ve babası Charles, müzikhol oyuncularıydı. Onlarla beraber sahnede büyümüş ve erken yaşta dans edip şarkı söylemesini öğrenmişti. Charlie Chaplin 3 yaşındayken annesi ve babasının boşanmasından sonra annesi ve büyük kardeşi Sydney ile Lambert'de yaşamaya başladı. 1894 yılında 5 yaşındayken annesinin yanında sahnede küçük bir rol almıştı. Annesi, 1894'teki bir sahne performansı sırasında sesini kaybetmiş ve yaşadığı ekonomik zorlukların da etkisiyle psikolojik sorunları artmıştı. Onun bir rehabilitasyon merkezine yatırılmasının ardından Charlie ve Sydney, babaları Charles Chaplin Sr.'nin yanına yollandı ve Kennington Road School'a gönderildiler. Alkolik olan babası, Charlie 12 yaşındayken öldü. Rehabilitasyon merkezinden çıktıktan kısa bir süre sonra annesinin hastalığı yeniden nüksedince çocuklar bakımevine yollandı. Çocukluğu yetimhanede ve yatılı okullarda geçti.

İlk önemli rolünü "Eight Lancashire Lads" adlı oyunda aldı. 1900 yılında üvey kardeşi Sydney, Londra Hipodromu'nda "Cinderella" adlı oyunda ona iş buldu. 1903 yılında "Jim: A Romance of Cockayne", 1906 yılında ise ilk düzenli rolü olan "Sherlock Holmes"da gazeteci çocuğu oynadı. 1908 yılında Fred Karno'nun vodvil topluluğuna katıldı. 1910 ile 1912 yılları arasında Karno'nun Amerika turnesine katıldı. Karno Topluluğunda iken daha sonra Stan Laurel olarak tanınacak Arthur Stanley Jefferson ile tanıştı ve aynı odayı paylaştı. Amerika turnesinde Chaplin'in oda arkadaşıydı ancak daha sonra Stan İngiltere'ye döndü, Chaplin ise Amerika'da kaldı.

Amerika'daki gösterileri sırasında Keystone Film Şirketi'nde yapımcı olan Mack Sennett tarafından keşfedildi. 2 Şubat 1914 tarihinde "Making a Living" adlı komedide rol alması için teklif geldi. Aynı yıl "Kid Auto Races at Venice" adlı filmde rol aldı. Bu filmde bol pantolonlu, melon şapkalı, büyük ayakkabılı, bastonlu sakar bir tip olan "Şarlo" tiplemesini yarattı. Bu yıllarda içinde "Caught in a Cabaret", "Caught in the Rain", "The Face on the Bar-Room Floor" ve "His Trysting Place"in de bulunduğu 35 kısa film çekti. 1916'da Mutual Film Corporation ile anlaştı ve on sekiz aylık süreçte on iki film üretti. 1918'de Mutual ile anlaşmasının sona ermesi üzerine kendi film şirketini kurdu.

1919'da Mary Pickford, Douglas Fairbanks ve D.W. Griffith ile United Artists Şirketi'ne ortak oldu. Şirket, oyunculara ve emeği geçenlere adil bir şekilde ücretlerinin ödenmesini öngörüyordu. Oyuncuların çalışan olarak yer aldığı bu şirkette, ücretler yöneticiler ile oyuncular arasında paylaştırılıyor ve oyuncuların hakları gözetiliyordu. Kendi finansmanına sahipti. Böylece Hollywood'da bugünkü tarzda ilk film şirketi kurulmuş oldu. United Artist'deki işine rağmen First National Şirketi'yle anlaşmasını yenilemek durumundaydı. Böylece 1921 yılında 6 filmlik bir anlaşma imzaladı. İlk çektiği film olan "The Idle Class"da sinema dünyasının en ünlü çocuk oyuncularından Jackie Coogan ile çalıştı. Aynı yıl Londra, Paris ve Berlin'i de içine alan bir Avrupa turu yaptı.

Bu gezisinden sonra Amerika'ya döndüğünde United Artist'deki işine aktif olarak dönebildi. Bazı düzenlemeler yapıldıktan sonra içinde "A Woman in Paris" (1923), "The Gold Rush" (1925), "The Circus" (1928), "City Lights" (1931), "Modern Times" (1936) ve "The Great Dictator" (1940) adlı filmleri çekti. "City Lights" ve "Modern Times"ın çekildiği dönem sesli filmin ilk dönemleriydi. Sessiz film mantığı ile çekilen bu filmlerde sadece efektler ve müzik kullanılmıştı. Bu filmlerde özgürce çalışma imkanı bulduğundan kendi tarzını açıkça ortaya koyabilmişti. Filmlerinde siyasi ve toplumsal göndermeler bulunmaktaydı. Avrupa'nın içinde bulunduğu durumu gözlemlemiş ve filmlerinde bunu eleştirmişti. Halk tarafından filmler beğenilmesine karşılık Amerika vatandaşı olmayı reddetmesinden dolayı karalama çalışmaları sürmekteydi. Yaptığı evlilikler ile de dikkat çekmişti. Çok genç yaşta olan eşleri ve hakkında açılan babalık davası gündemi meşgul etmekteydi. "The Gold Rush" filminde komünizm propagandası yapıldığı gerekçesiyle 1952'de Amerika'ya girişi yasaklandı. Bunun üzerine karısı ve çocuklarıyla İsviçre'ye yerleşti.

1947'de "Monsieur Verdoux" ve 1952'de "Limelight" adlı filmleri çekti. Ardından Amerika'yı ve yaşam tarzını eleştirdiği "A King in New York" adlı filmi çekti. 1966 yılında ise başrollerinde Marlon Brando ve Sophia Loren'in oynadığı, kendisinin de hem oynayıp hem yönettiği "A Countess from Hong Kong"u çekti. Ölümünden önce müzik, spor ve yazarlıkla uğraşıyordu. "My Trip Abroad", "A Comedian Sees the World", "My Autobiography" ve "My Life in Pictures" adlı kitapları yazdı. Solak olmasına karşın büyük bir kolaylıkla keman ve çello çalıyordu. Bunun yanında filmlerinde geçen bazı şarkıların besteciliğini yapmıştı. Bu şarkılar, "Sing a Song", "With You Dear in Bombay", "There's Always One You Can't Forget", "Smile", "Eternally" ve "You Are My Song" idi.

1929 yılında ilk kez düzenlenen Oscar Ödülleri'nde "The Circus" filmiyle "En İyi Erkek Oyuncu" ve "En İyi Komedi Filmi Yönetmeni" dallarında adaydı ancak ödülü verecek komite ona özel ödül vermeye karar verdi. Böylece ilk "Oscar" Ödülü bu oldu. 1972 yılında ise ikinci kez aldığı "Onur Ödülü"nde sahneye çıktığında 5 dakika süresince ayakta alkışlandı. Bunların dışında "Monsieur Verdoux", "City Lights" ve "Limelight" ile başka Oscar Ödülleri de aldı. 1975 yılında 86 yaşında iken İngiltere Kraliçesi II. Elizabeth tarafından "şövalye" (Sir) unvanına layık görüldü.

25 Aralık 1977'de 88 yaşında iken İsviçre'de uykusunda geçirdiği felç sonucu öldü. 27 Aralık'ta, vasiyeti doğrultusunda küçük ve özel bir Anglikan cenaze töreni yapıldı. Ölümünden sonra 1 Mart 1978'de naaşı, Polonyalı ve Bulgar bir grup tarafından ailesine şantaj yapmak amacıyla çalındı. Olaydan 11 hafta sonra bu kişiler yakalandı ve Chaplin'in naaşı tekrar aynı mezara defnedildi; benzer bir olayın yaşanmaması için üzerine kalın bir beton katman döküldü.

Filmleri: Modern Times, City Lights, The Great Dictator, The Kid, The Gold Rush, The Circus, Limelight.