Sabahat Akkiraz Yazıları

Sabahat Akkiraz Kimdir?

1955’te Sivas’ta doğdu. Türk Halk Müziği'nin başarılı yorumcusu Sabahat Akkiraz, ilk olarak ailesinde müzikle uğraşanlardan etkilendi. Akkiraz'ın sanata yönlenmesine ise ilkokul öğretmeni öncülük ederek, baba Akkiraz'ı bu konuda ikna etti. Böylece, Sabahat Akkiraz, daha 13 yaşında Arif Sağ ve Orhan Gencebay’ın sazları eşliğinde ilk 45’lik plağını Mahmut Erdal ile çıkardı. Aynı yıl ailesiyle birlikte Almanya’ya yerleşen Akkiraz, orta ve lise eğitimini bu ülkede tamamladı. Bu süreçte müzikten hiç kopmayan sanatçı, ustalarım dediği; Feyzullah Çınar, Aşık Daimi, Davut Sulari ve Muhlis Akarsu ile tanıştı ve desteğini gördü. 1983 yılında ilk profesyonel albümü "Şafak Söktü"yü Musa Eroğlu ile yaptı. 1985 yılında İstanbul'a taşınan Akkiraz, aynı yıl Arif Sağ ile çalışmaya başladı ve ikili beraber birçok albüme imza attı. Albümlerinde çoğunlukla kendi derlediği türküleri, deyişleri ve uzun havaları seslendirdi. Seslendirdiği derlemeleri dışında yüzlerce derlenmiş eseri de arşivinde bulunmaktadır. 1993 yılında eniştesi ve ustası halk ozanı Muhlis Akarsu'yu ve bir yeğenini Sivas Katliamı'nda kaybetti. 1996 yılında London Jazz Festivaline davet edilen usta sanatçı, Grand Union Orchestra ile Echoes From Anatolia (Anadolu'dan Yansımalar) projesini hazırladı ve başta London Jazz Festivali olmak üzere Londra, Dublin ve Glasgow'da 10 konser yaptı. Bu çalışma aynı zamanda bir halk müziği sanatçısının caz ve türküler üzerine hazırladığı ilk uluslararası proje olması açısından da önemlidir. 1999 yılında Queen Elizabeth Hall’de "Womens of Tradition" projesinde Türkiye'yi temsil eden Akkiraz, aynı yıl Echoes from Anatolia konserleri Redgold Music tarafından kaydedildi ve tüm dünyada satışa sunuldu. 2000 yılının Şubat ayında Fransız Kültür Bakanlığı tarafından Fransa’ya davet edildi ve 11 Şubat 2000'de Cite de la Musique Paris'de, 13 Şubat 2000'de Dieppe Ulusal Sahne'de, 15 Şubat 2000 tarihinde de Saint Claude Şehri kültür merkezinde 3 konser verdi. Aynı yılın Haziran ayında Lyon'da "Doğu Festivaline" çağırılan Akkiraz, 25 Kasım 2000'de etnik müziğin mabedi kabul edilen "Theatre de la Ville" de konser verdi. Fransız-Belçika ortak yapımı olarak hayatı ve çalışmaları belgesel yapıldı ve bu belgesel Mezzo ve Muzzik adlı TV kanallarında yayınlandı. 2001 Şubatında Hollandalı ünlü şanson şarkıcı Jasperina De Jong ile 5 konserlik Hollanda turnesi yaptı. 31 Mart-1 Nisan tarihlerinde Brezilya'nın Sao Paulo kentinde iki konser veren Akkiraz, türküleri ilk defa Güney Amerika'ya okyanus ötesine taşıdı. Bestelediği “Beni Beni” adlı deyiş Azam Ali ve Niyaz grubu tarafından seslendirildi ve Harrison Ford’un “Crossing Over” adlı filminde kullanıldı. Ayrıca Mercan Dede ile birlikte “Kerbela” adlı eseri hazırladı ve bu eserin yer aldığı Mercan Dede’nin “Su” albümü BBC World Music Chart’ta ilk sıraya kadar yükseldi. Akkiraz’ın Orient Expressions ile hazırladığı ve Doublemoon tarafından yayınlanan “Külliyat” albümü ise World Music Chart’da altıncı sıraya kadar yükseldi. On altı ülkede basılan bu albüm, Anadolu müziği ile elektronik müziğin en iyi harmanlandığı albüm olarak kabul ediliyor. 12 Haziran 2011'de yapılan 24. dönem TBMM seçimleri’nde İstanbul 3. bölgeden CHP milletvekili seçildi. Milletvekilliği sırasında sanatçıların sosyal güvenlik haklarının sağlanması için kanun teklifi verdi, kadın-erkek fırsat eşitliği komisyonunda görev yaptı. Soma Faciası sonrası tepki vermek amacıyla vekillikten istifa etti. Sanatçı, 2020'de ‘Sabahat Akkiraz ile 50 Yıl' adlı albüm ile sanat yaşamının 50. yılını kutladı. 2023 yılında 2023 Büyük Türkiye depremlerinde ablası hayatını kaybetti. Ödülleri arasında 2000 yılında Fransa'da Yılın En İyi Etnik Müzik Sanatçısı, 2005 Altın Plak Ödülü, 2008 Uluslararası Hacı Bektaş Veli Dostluk ve Barış Ödülü ve 2010 Altın Kelebek Ödülü bulunmaktadır.

Albümleri:
1982 – Gül Yüzlü Sevdiğim
1983 – Şafak Söktü
1984 – İnsana Muhabbet Duyalı
1985 – Bir Gerçeğe Bel Bağladım
1986 – Boş Yere Kavgayı Zahmet Biliriz
1988 – Fazilet
1989 – Deli Gönül – Bu Sene
1990 – Bendeki Yaralar
1992 – Yalan Dünya
1993 – Dostların Anısına
1994 – Dağlar Kardeşimi Geri Verin
1996 – Yiğit İnsanların Türküleri
1997 – Türkülerle Gide Gide
1999 – Yüreğimin Sesi Sabrın Türküleri
2000 – Deli Derviş
2001 – Chante Alevite/ Alawite Singing – Long Distance
2002 – Lamekan
2002 – Konserler
2003 – Kaygusuz
2006 – Seyran
2006 – Külliyat/ Sabahat Akkiraz Featuring Orient Expressions
2007 – Türkü Hayattır
2008 – Birlikte Türküler Söylüyoruz / Sabahat Akkiraz & Mustafa Özarslan
2010 – Dillerdeki Türküler/Live
2010 – Yine mi Figan Var Dostların Anısına …
2011 – Seçmeler