James Mattis Yazıları

James Mattis Kimdir?

James Norman Mattis (8 Eylül 1950), ABD'li asker ve siyasetçidir. 2017'den 2019'a kadar 26. Amerika Birleşik Devletleri Savunma Bakanı olarak görev yapmıştır. Deniz Piyadeleri'nde dört yıldızlı eski bir general olan Mattis, Basra Körfezi Savaşı, Afganistan Savaşı ve Irak Savaşı'nda kuvvetleri komuta etmiştir. Harry Truman'ın başkanlık döneminde emekli General George Marshall'ın Savunma Bakanlığı görevine getirilmesinden sonra bu göreve atanan ikinci emekli general oldu.

Pullman, Washington'da dünyaya geldi. Lucille (Proulx) Mattis ve bir tüccar gemicisi olan John West Mattis'in (1915-1988) oğludur. Annesi ABD'ye ailesiyle beraber bebekken göç etti ve İkinci Dünya Savaşı sırasında Güney Afrika'daki Ordu istihbaratında çalıştı. Richland, Washington'da büyüdü. 1968 yılında Columbia Lisesi'nden mezun oldu. 1971 yılında Central Washington Üniversitesi'nden tarih lisans derecesi aldı. 1994 yılında National War College'de uluslararası güvenlik konusunda yüksek lisans eğitimi aldı.

1969 yılında Deniz Piyadeleri Yedek Kuvvetlerine kaydoldu. 1 Ocak 1972 tarihinde Deniz Yedek Subay Eğitim Kolordusu'ndan asteğmen rütbesiyle görevlendirildi. Görevi sırasında bir zamanlar 7.000'den fazla kitap bulunan kişisel bir kütüphanesi sebebiyle, üst rütbeliler tarafından bir entelektüel olarak görüldü. Teğmen rütbesinde 3. Deniz Piyade Tümeni'nde bir tüfek ve silah müfreze komutanı olarak görev yaptı. Yüzbaşı rütbesinde Deniz Harp Okulu Hazırlık Okulu Tabur Görevlisi olarak bulundu. 1. Deniz Piyade Alayı'ndaki Tüfek ve Silah müfrezelerine, daha sonra Binbaşı rütbesinde Portland, Oregon'daki Askere Alım Merkezi'ne komuta etti.

Yarbay rütbesine terfi ettikten sonra Körfez Savaşı sırasında Ripper Görev Gücü'nün saldırı taburlarından biri olan 1. Tabur, 7. Deniz Piyadesi'ni komuta etti. Albay rütbesine terfi etti ve 28 Haziran 1994'ten 14 Haziran 1996'ya kadar 7. Deniz Alayı'na komuta etti. Tuğgeneral rütbesine terfi ettikten sonra 1. Deniz Piyade Seferi Tugayı komutanı olarak görevlendirildi. Afganistan Savaşı sırasında Kasım 2001'den itibaren 58. Görev Kuvveti komutanı olarak ülkenin güneyindeki operasyonlarda liderlik etti. Bir savaşta Deniz Görev Gücü'ne komuta eden ilk Deniz Piyade Subayı oldu. Bir Tuğgeneral olarak Afganistan'da görev yaparken, emrindeki subaylar tarafından "gerçek liderlik" gösteren bir subay olarak biliniyordu.

Irak Savaşı sırasında Tümgeneral rütbesindeyken 1. Deniz Piyade Tümeni'ni komuta etti. Nisan 2004'teki I. Felluce Muharebesi ve Kasım ayındaki II. Felluce Muharebesi'nin planlanmasında kilit roller oynadı. 1. Deniz Piyade Seferi Kuvvetleri ve Amerika Birleşik Devletleri Deniz Piyadeleri Merkez Komutanlığı görevlerini yürüttü. 2005 yılında Korgeneral rütbesine terfi etti ve Deniz Piyadeleri Muharebe Geliştirme Komutanlığı'na atandı. Pentagon tarafından 31 Mayıs 2006 tarihinde Deniz Piyadeleri Kolordusu'na bağlı Pendleton Üssü'ndeki 1. Deniz Piyade Seferi Kuvvetleri'nin komutanlığına atandı.

11 Eylül 2007 tarihinde Savunma Bakanı Robert Gates, Mattis'in Başkan George W. Bush tarafından Norfolk, Virginia'daki ABD Müşterek Kuvvetler Komutanlığı görevine atandığını açıkladı. NATO, Müttefik Dönüşüm Komutanlığı görevini geçici olarak bırakmasını kabul etti. 28 Eylül 2007 tarihinde ABD Senatosu tarafından adaylığı onaylandı ve 5 Kasım 2007 tarihinde Müttefik Dönüşüm Komutanlığı görevini geçici olarak Korgeneral Samuel Helland'a bıraktı. 4 yıldızlı general rütbesine terfi ettikten sonra 9 Kasım 2007 tarihinde Amerika Birleşik Devletleri Müşterek Kuvvetler Komutanı ve Müttefik Dönüşüm Komutanı olarak görev yapmaya başladı. Müttefik Dönüşüm Komutanlığı görevini 9 Eylül 2009 tarihinde Fransız General Stéphane Abrial'a devretti ancak Amerika Birleşik Devletleri Müşterek Kuvvetler Komutanı olarak görevine devam etti.

11 Ağustos 2010 tarihinde Başkan Barack Obama tarafından Orta Doğu, Kuzeydoğu Afrika ve Orta Asya'daki Amerikan askeri operasyonlarından sorumlu Amerika Birleşik Devletleri Merkez Komutanlığı'nın 11. Komutanı olarak aday gösterildi. Adaylığı Senato tarafından onaylandı ve görevine başladı. Bu görevindeyken 22 Mart 2013 tarihinde emekli oldu. Ordudan emekli olduktan sonra General Dynamics yönetim kurulu üyeliği ve Theranos yönetim kurulu üyeliği de dahil olmak üzere birçok özel sektör görevinde bulundu. Ayrıca Hoover Enstitüsü'nde Annenberg Seçkin Ziyaretçi Üyesi olarak atandı.

2016 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimlerini kazanarak 45. Amerika Birleşik Devletleri Başkanı seçilen Donald Trump tarafından 1 Aralık 2016 tarihinde ABD Savunma Bakanı olarak aday gösterildi. 20 Ocak 2017 tarihinde ABD Senatosu tarafından 98'e karşı 1 oyla savunma bakanlığı, Başkan Trump kabinesinin ilk üyesi olarak onaylandı. Savunma bakanı olarak Mattis, 2017 Kuzey Kore krizinin ardından ABD'nin Güney Kore'yi savunma taahhüdünü teyit etti. Çin ve Rusya ile işbirliğine karşı çıktı ve bu ülkeleri "Amerikan liderliğindeki dünya düzenine tehdit" olarak nitelendirdi. Trump yönetiminin İran nükleer anlaşmasından çekilme, Suriye ve Afganistan'dan birliklerin çekilmesi gibi bazı politikalarına karşı olduğunu dile getirdi.

20 Aralık 2018'de, Trump'ı Suriye'deki tüm Amerikan birliklerini geri çekme kararını yeniden gözden geçirmeye ikna edemeyen Mattis, Şubat 2019'un sonundan itibaren geçerli olmak üzere istifa ettiğini açıkladı. Trump, Mattis'in ayrılış tarihini aniden 1 Ocak 2019'a çekerek Mattis'i fiilen kovduğunu belirtti. Mattis, 2019 yılında "Çağrı İşareti Kaosu: Liderlik Etmeyi Öğrenmek" adlı kitabını yayımladı. Tüm profesyonel kariyeri boyunca bekâr olan Mattis, Haziran 2022'de fizikçi ve iş yöneticisi Christina Lomasney ile evlendi. Çocuğu yoktur.