Restorasyon sırasında ortaya çıktı! Tarihi Saat Kulesi'nin orijinal saatini çalıp plastiğini takmışlar

Antalya'nın en önemli sembollerinden, Helenistik döneme tarihlenen burçlar üzerinde yer alan, kule kısmı Bizans döneminde yapılan ve 1900'lü yılların başında 2'nci Abdülhamid döneminde saat kulesi olarak inşa edilen yapıda, şubat ayında başlayan restorasyon çalışmaları devam ediyor. Kuledeki restorasyon ve kazı çalışmaları, Vakıflar Bölge Müdürlüğü ve Antalya Müzesi denetiminde, Antalya Bilim Üniversitesi'nden Doç. Dr. Esin Kuleli'nin hazırladığı proje kapsamında Antalya Kültür ve Tabiat Varlıkları Koruma Kurulu'nun onayıyla yürütülüyor. 8 METRE BETONLA DOLDURULMUŞ Harabeyi andıran kule içinde önceki yıllarda zeminden 8 metre yüksekliğe kadar betonla doldurulan alandaki kazı çalışmalarında, yaklaşık 1 metre derinde, biri saat düzeneğinin çalışması diğeri kulenin en üst kısmındaki çanın her saat başı çalmasını sağlayan 40'ar kiloluk iki kurşun parça bulunmuştu. Ayrıca kuledeki kampana ve diğer parçalar da konservasyon için Antalya Müze Müdürlüğü'ne teslim edildi. ORJİNAL SAATLER YOK, 1988 YILINDA ÇALINMIŞ OLABİLİR Restorasyonda, 22 metre yüksekliği bulunan kulenin dört bir tarafındaki saatlerin ise orijinal olmadığı ortaya çıktı. Orijinal saatlerin 1988 yılında çalınmış olabileceği değerlendirilirken, o dönem yerine takılan saatlerin de plastik olduğu belirlendi. Ayrıca plastik saati tarihi taşlara tutturmak için kullanılan demir çerçevelerin de yıllar içerisinde ağırlıklarıyla tarihi taşları çatlattığı tespit edildi. Kuledeki hem demir çerçeveler hem de orijinal olmayan plastik saatler sökülerek, kaldırıldı. ORİJİNALİNE UYGUN YENİLENECEK Saat Kulesi'nde en son onarımı 1985'te yapan ve alanında Türkiye'de ender isimlerden biri olarak değerlendirilen Recep Gürgen (75) ile temasa geçilerek, 1900'lü yıllardaki orijinal saate uygun, hem de her saat başı ses çıkaracak şekilde yeniden yapımına yönelik çalışma başlatıldı. Antalya Valiliği Kültür Varlıkları Birim Müdürü Cemil Karabayram, kulenin adını aldığı saatin sökümü sırasında orijinal olmadığının tespit edildiğini açıkladı. Karabayram, "Sayın valimizin derhal talimat vermesi üzerine saatin 2'nci Abdülhamid döneminde yapılan orijinaline uygun şekilde tekrar yapılmasına yönelik çalışmalar başladı" dedi. ARŞİVLER İNCELENECEK Kuleden çıkarılan plastik parçalar ve taşlara zarar veren demir çerçevelerin tutanakla kaldırıldığını kaydeden Karabayram, "Taş üzerine direkt giydirilen metal nedeniyle taşlar 40-50 yıl dezenformasyona tabiİ kalmış ve çatlaklar oluşmuş. Nasıl çalınmış olabileceğine ilişkin kurumsal bir araştırma gerekiyor. Koruma bölge kurulları ve Saat Kulesi 2019 yılına kadar mülkiyeti belediyede olduğu için belediye arşivlerinin incelenmesi gerekiyor" diye konuştu. "85'TE GELDİĞİM ZAMAN ESKİ MAKİNESİ VARDI" Antalya Saat Kulesi'nde en son 1985 yılında bir onarıma geldiğini anlatan Recep Gürgen ise, "Geldiğim zaman orada eski makinesi vardı, aktif değildi. Daha önceden elektroniğe çevrilmişti. Üstündeki makineler Fransız malıydı. Restorasyon ve bakımını yaptım, kadranı yenilemedim. Şu anda görüldüğü gibi binanın cephesinde bir çerçeve yoktu. En son yapılan saatler maalesef getirilip oturtulmuş, yani bu çok kötü bir şey ve tamamen kalkması lazım. O makinelerin önünde cam da olmaması gerekir. Orijinal makineler nereye gitti bilmiyorum. Hatta o dönem, 'Bunu tamir edeyim, en azından muhafaza edin' demiştim ısrarla ve bir daha da uzun seneler benimle irtibata geçen olmamıştı" dedi. "MAALESEF BİRÇOK SAAT KULESİ BU ŞEKİLDE" Kendisinin tamiratı sonrasında kulenin birkaç kez daha işlem görmüş olabileceğini kaydeden Gürgen, "Nasıl oluyor da böyle bir şey yapılıp oraya konuluyor. İstenmesi halinde oraya mekanik bir makine yapılır ve çalar hale getirilir fakat bir insanın kontrolünde olması lazım. Bir adım ilerisi yine mekanik sistem haline getirilir ve insan olmadan da kendi kendine çalar hale getirilebilir. İzmit'teki saati de kendi kendine çalar hale getirmiştim. En son Galataport saat kulesini yaptım. Onun da makinesi kaybolmuş ve mekanik makine yaptım. Maalesef birçok saat kulesi bu şekilde, bu acı bir durum. Orijinal haline uygun yeniden yapılması, bulunduğu bölgeye hoş bir seda verir. Antalya Valisi Ersin Yazıcı'ya bu konuya sahip çıktığı için teşekkür ederim" diye konuştu.