Langya virüsü nedir, nasıl bulaşıyor? Uzmanlar, Çin'de en az 35 kişiye bulaşan virüsle ilgili sivri fareleri işaret ediyor

New England Tıp Dergisi'nde yayımlanan çalışmaya göre, Langya henipavirüsünün (LayV) insandan insana bulaştığına dair bir işaret yok. Makalede, enfeksiyonun kaynağının büyük ihtimalle hayvanlar, özellikle de fareler olduğu vurgulandı. Ancak bunun başka araştırmalarla teyit edilmesi gerektiği de belirtildi. ATEŞ, HALSİZLİK, ÖKSÜRÜK GİBİ SEMPTOMLAR GÖRÜLÜYOR Çin'de tespit edilen 35 Langya vakasının 26'sı detaylı bir şekilde incelendi. Tüm hastalarda ateş olduğu ve bazı vakalarda halsizlik (% 54), öksürük (% 50), başağrısı (% 35) ve kusma (% 35) görüldüğü belirtildi. Uzmanlar ayrıca karaciğer (hastaların % 35'inde) ve böbrek (% 8) fonksiyonlarında bazı anormalliklere rastladı. Herhangi bir ölüme dair veri ise yok. YENİ VİRÜS KEŞFİ, PANDEMİ ANLAMINA GELMİYOR BBC'nin görüştüğü uzmanlar, yeni bir virüs keşfinin pandemi anlamına gelmediğini ancak Henipavirüs ailesinden bir virüsün ortaya çıkmasının, bu gruptaki diğer patojenlerin daha önce Asya ve Okyanusya'da ciddi salgınlara yol açması nedeniyle kaygı verici olduğunu söylüyor. AYNI AİLEDEN 2 VİRÜS DAHA ÖNCE SALGINA YOL AÇMIŞTI Bu salgınlara Hendra henipavirüs (HeV) ve Nipa henipavirüs (Niv) adı verilen LayV'nin "kuzenleri" yol açmıştı. Hendra enfeksiyonları nadir görülüyor ancak ABD Hastalık Kontrol Merkezine (CDC) göre ölüm oranları %57. 1998-2018 arasında bildirilen Nipah salgınlarında ise ölüm oranları %40 ila 70 oldu. Her iki virüs de solunum ve nörolojik sorunlara yol açıyor. HİNDİSTAN'DA 17 KİŞİ HAYATINI KAYBETMİŞTİ Nipah virüsünde bilinen en ciddi salgın 2018'de Hindistan'da görülmüş ve 19 teyitli vakanın 17'si hayatını kaybetmişti. Farklı metodolojiler, ülkeler tarafından sağlanan verilerin farklılıkları, bu verileri Covid-19'daki ölüm oranlarıyla karşılaştırmayı zorlaştırıyor. HENDRA VE NİPAH'TAKİ ÖLÜM ORANLARI KORONAVİRÜSTEN ÇOK YÜKSEK Ancak Hendra ve Nipah virüslerindeki ölüm oranlarının, koronavirüs pandemisinden önemli ölçüde yüksek olduğunu söylemek mümkün. Sao Paulo Üniversitesi'ndeki Yeni Görülen Virüsler Araştırma Laboratuarı'ndan Profesör Jansen de Araujo, yeni virüsü tespit eden uzmanların vakaları uzun süre izlemesiyle, şimdilik Langya virüsünün bulunmasının kesinlikle yeni bir pandemiye işaret etmediğini vurguladı. "LANGYA ŞU ANA KADAR İNSANDAN İNSANA BULAŞMADI" Profesör ayrıca, "Gözlemlenen durum, koronavirüste olduğu gibi virüsün çok fazla görüldüğü bir alana işaret etmiyor" dedi. İngiltere'deki Reading Üniversitesi'nden Viroloji Profesörü Ian Jones da, Langya'nın şu ana kadar etkin bir şekilde insandan insana bulaşma kapasitesi göstermediğini belirtti. "NET BİR MUTASYON İŞARETİ YOK" Jones ayrıca "Daha da önemlisi ne Hendra ne de Nipah virüsleri hiç pandemiye dönüşme işareti göstermedi. Daha bulaşıcı bir forma doğru mutasyona uğradığına dair net bir işaret yok. Fakat yine de, her iki uzman da Langya virüsünde yeni vakaları gözlemlemenin gerekli olduğuna inanıyor. Langya virüsünü bulan ekip, tüm hastaların Çin'in Şandong ve Henan bölgelerinde yaşadığını söyledi. Hastalar birbirleriyle hiç yakın temasa girmedi ve benzer yerlerden geçtiklerine dair bir işaret de yok. Araştırmacılar, dokuz hasta ve akrabaları arasındaki temasları da izledi ve insandan insana bulaşmayı kanıtlayacak bir durumla karşılaşmadı. SİVRİ FARELERİN YÜZDE 25'İNDE VİRÜSÜN İZLERİ VAR Hastaların yarısından çoğu çiftçiydi ve bu da virüsün hayvanlarla temas sonucu kapıldığına işaret ediyor. Uzmanlar evcil ve küçük vahşi hayvanlarda Langya'nın genetik izlerini aradıklarında, sivri farelerinin %25'inde virüsün izlerini buldu. Uzmanlar bu hayvanların virüsün "doğal depoları" olabileceğini söylüyor.