En güzel Cuma mesajları! Hayırlı Cumalar mesajları! Hadisli Cuma mesajları, anlamlı Cuma mesajları ve resimli Cuma mesajları! Cuma mesajları yeni 2020

Müminlerin birlik beraberlik duygularını pekiştiği ve manevi ortamın zenginleştiği Cuma gününde Cuma mesajları ile bu birlik beraberlik ve uhrevi ortam pekişiyor. Sosyal mesafenin korunduğu bu günlerde, hayırlı Cumalar mesajları, hadisli Cuma mesajları, anlamlı Cuma mesajları ve resimli Cuma mesajları Cuma gününün feyzini almayı sağlıyor. EN GÜZEL CUMA MESAJLARI 'O Rab ki, yeri sizin için bir döşek, göğü de (kubbemsi) bir tavan yaptı. Gökten su indirerek onunla, size besin olsun diye (yerden) çeşitli ürünler çıkardı. Artık bunu bile bile Allah'a şirk koşmayın. (Bakara -22.)'Bir gül kurur, kalpteki sevgi kurumaz. Yağan yağmur durur, gönüldeki fırtına durmaz. Her şey unutulur ama sevilen insanlar unutulmaz. Hayırlı, nurlu cumalar dilerim.Cuma'dır kuldan Rabbi'ne arzları ulaştıran, Cuma'dır tevbe kapılarını açtıran ve Cuma'da öyle bir vakit vardır ki kulu Rabbi'ne yaklaştıran O vakte vâkıf olabilme duası ile Cumamız hayırlı ve Mübarek olsun...(Amin)"Fe inne meal usri yusra" Şüphesiz güçlükle beraber bir kolaylık vardır. Rabbim her daim işinizi kolay yüreğinizi ferah eylesin. Hayırlı cumalar.Güzel insanların kalbi, toprağa rahmet indiren yağmura benzer. Yağdıkça güzelleşir, güzelleştikçe huzur verir. Kalbi güzel insan, dualarınız kabul, cumanız mübarek olsun.Ey Rabbim; Habibini öyle sevdir ki bizlere, gözümüzü kapatıp 'Ya Rasulallah' dediğimizde, gül kokusu sarsın her yanımızı. Hayırlı, nurlu cumalar.Allah; ölmeden önce tövbeyi, ölüm anında şehadeti, ahirette cennetini, cennetinde cemalini göstermeyi nasip etsin. Hayırlı cumalar. RESİMLİ CUMA MESAJLARI 2020 Ey büyük Rabbim. Hayrı ve şerri ayırt edebilmeyi, imtihan olarak verdiklerine yürekten Amenna diyebilmeyi, göstermiş olduğun yolda yürümeyi, Senin yolundan ayrılmamayı, Seni en çok sevenlerden olmayı bana ve sevdiklerime nasip eyle…. Hayırlı Cumalar..Kalbimiz imanla, gönlümüz İslamla, dilimiz Kur'anla, kulağımız ezanla, evimiz huzur ve neşe ile dolsun. Cumamız mübarek olsun.İslam gibi bir dinimiz, Hz. Muhammed (s.a.v) gibi bir peygamberimiz ve mübarek bir Cuma günümüz var. Allah(c.c) dostu, cennetlik kullardan olup dinimize şükredip iman edenlerden yap bizleri Yarabbi. Herkese Hayırlı Cumalar olsun."İnsanların en hayırlısı ömrü uzun olup ameli güzel olandır." (Tirmizî, Zühd",21)Cumamız bereketli olsun...Ey iman edenler! Cuma günü namaz için çağrı yapıldığı zaman, hemen Allah'ın zikrine koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu, sizin için daha hayırlıdır.(Cum'a, 62/9) Cumanız mübarek olsun.Öyleyse yalnız beni anın ki ben de sizi anayım. Bana şükredin, sakın nankörlük etmeyin. Ey iman edenler! Sabır ve namazla Allah'tan yardım dileyin. Şüphe yok ki, Allah sabredenlerle beraberdir. (BAKARA suresi 152-153. ayetler) Hayırlı cumalar.Dünyaya ait işler bizlerin gözlerinde kırılmaya mahkum camdan şişeler, eşyalar gibidirler. Ey insanoğlu sen sırf bu dünya için mi yaratıldın da sadece bu dünyanın işleri peşinde koşarsın. Cumanız mübarek olsun…Tüm kainatın yaratıcısı yüce Rabbim seni unutmamıza senden uzaklaşmamız için bize imkanlar tanıma bizleri o yollardan o tarz şer odaklarından uzak tut. Senin adını anarak bizleri şer yollara sokmaya çalışan kullarının iç yüzünü göstermek nasip eyle. Her Cuma namazı vakti cemaat ile karşında olmamızı nasip et Allah'ım. Hayırlı Cumalar.Cuma günü ya da gecesinde vefat eden hiçbir Müslüman yoktur ki; Allah onu kabir fitnesinden korumasın. (Hadis-i Şerif) Hayırlı Cumalar…Ömrümüzün hikâyesini yazan Rabbim, gönlümüzden geçen güzellikleri de bize kader diye yazsın… Hayırlı Cumalar…Allah'ım ne bugünde ne de diğer gün ve gecelerde haram işleme ve günah kazanma felaketine düşürme bizleri! Hayırlı Cumalar…Ömrüne ömür katılsın, Gönlüne meltem saçılsın. Bu mübarek günde melekler dört yanını sarsın…Derdine derman, gönlüne iman dolsun..! Hayırlı Cumalar.Rablerinden korkanlar bölük bölük cennete sevk edilmektedir. Nihayet oraya vardıklarında kapıları açılır ve bekçileri onlara: Selam sizlere ne hoşsunuz; ebedi olarak içinde kalmak üzere haydi girin oraya derler. Hayırlı Cumalar...Mü'minler gerçekten kurtuluşa ermişlerdir. Onlar ki, namazlarında derin saygı içindedirler. Onlar ki, faydasız işlerden ve boş sözlerden yüz çevirirler. Onlar ki, zekatı öderler. Onlar ki, ırzlarını korurlar. (Mü'minûn, 23/1-5) Hayırlı Cumalar. .Ey iman edenler! Cuma günü namaz için çağrı yapıldığı zaman, hemen Allah'ın zikrine koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu, sizin için daha hayırlıdır.(Cum'a, 62/9) Cumanız mübarek olsun.Öyleyse yalnız beni anın ki ben de sizi anayım. Bana şükredin, sakın nankörlük etmeyin. Ey iman edenler! Sabır ve namazla Allah'tan yardım dileyin. Şüphe yok ki, Allah sabredenlerle beraberdir. (BAKARA suresi 152-153. ayetler) Hayırlı cumalar... CUMA HADİSLERİ Ebû Hüreyre"den rivayet edildiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "Güneşin doğduğu en hayırlı gün, Cuma günüdür. Âdem o gün yaratıldı, o gün cennete konuldu ve o gün cennetten çıkarıldı. Kıyamet de ancak Cuma günü kopacaktır." (M1977 Müslim, Cum"a, 18)***Ebû Hüreyre"nin rivayet ettiğine göre, Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: "Büyük günahlardan kaçınıldığı takdirde, beş vakit namaz ile Cuma, bir sonraki cumaya kadar ve Ramazan diğer Ramazan"a kadar, aralarında işlenen günahların bağışlanmasına vesiledir."(M552 Müslim, Tahâret, 16)***Ebû Hüreyre"den nakledildiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "Her kim gusleder, sonra cumaya gelip belirlenen namazı kılar, sonra hutbesini bitirinceye kadar sessizce (imamı) dinler, sonra onunla beraber namazını kılarsa, o cuma ile sonraki cuma arasındaki günahları ayrıca üç günlük günahları daha bağışlanır."(M1987 Müslim, Cum"a, 26)***Peygamberimizin (sav) eşi Hz. Hafsa"nın naklettiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "Cuma namazına gitmek, bulûğa ermiş olan herkese farzdır."(N1372 Nesâî, Cum"a, 2)***Ebû"l-Ca"d ed-Damrî —ki kendisi sahâbîdir— Hz. Peygamber"in (sav) şöyle buyurduğunu nakletmiştir: "Her kim önemsemediğinden dolayı Cuma namazını üç defa terk ederse kalbi mühürlenir."(İM1125 İbn Mâce, İkâmet, 93)***Kesîr b. Abdullah b. Amr b. Avf el-Müzenî"nin, babası aracılığıyla dedesinden (Amr b. Avf"tan) naklettiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "Cuma günü öyle bir an vardır ki kul o anda Allah"tan bir şey dilerse Allah mutlaka ona o isteğini verir."(T490 Tirmizî, Cum"a, 2)***İbn Abbâs"ın naklettiğine göre, Hz. Peygamber (sav) (hutbeye başlarken) şöyle buyurmuştur: "Hamd, Allah"a mahsustur. Biz O"na hamdeder, O"ndan yardım diler, nefislerimizin şerrinden ve yapıp ettiklerimizin kötülüklerinden Allah"a sığınırız. Allah kime hidayet ederse onu saptıracak yoktur, kimi de saptırırsa ona hidayet edecek yoktur. Şahitlik ederim ki tek olan Allah"tan başka ilâh yoktur, O"nun hiçbir ortağı yoktur. Muhammed de O"nun kulu ve elçisidir…"(İM1893 İbn Mâce, Nikâh, 19; M2007 Müslim, Cum"a, 45)***Abdurrahman"ın işittiğine göre, İbn Abbâs şöyle demiştir: "Ben, bir Ramazan yahut Kurban Bayramı günü Peygamber (sav) ile birlikte (namazgâha) çıktım. Hz. Peygamber önce (bayram) namazını kıldırdı, sonra hutbe irad etti. Ardından da kadınların yanına gitti. Ve onlara nasihat etti, bazı hususları hatırlattı ve sadaka vermelerini emretti."(B975 Buhârî, Îdeyn, 16)***Ebû Hüreyre"nin naklettiğine göre, Resûlullah (sav) şöyle buyurmuştur: "Kim abdest alır ve abdesti güzelce almaya özen gösterir sonra cumaya gelir ve (hutbeye) kulak verip sessizce dinlerse o Cuma ile gelecek Cuma arasındaki günahları ve üç günlük (günahı) daha affolunur. Kim de (hutbeyi dinlemeyip yerdeki) çakıl taşlarıyla meşgul olursa boş bir şey yapmıştır."(M1988 Müslim, Cum"a, 27)***Ebû Bekre"den (ra) rivayet edildiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "Muhakkak ki zaman(a ölçü olan yıl hesabı) Allah"ın gökleri ve yeri yarattığı gündeki (ilk) biçimine dönmüştür. Sene on iki aydır. Bunlardan dördü (savaşılması) haram aylardır. Üçü ardı ardınadır ki bunlar; Zilkade, Zilhicce ve Muharrem aylarıdır. (Diğeri ise) Cümâdâ (el-âhir) ile Şâban arasındaki Mudar"ın Receb ayıdır."(B3197 Buhârî, Bed"ü"l-halk, 2)***Ebû Hüreyre"den rivayet edildiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "İlim kaybolmadıkça, depremler çoğalmadıkça, zaman kısalmadıkça, fitneler ortaya çıkmadıkça, herc yani cinayetler artmadıkça ve elinizde mal çoğalıp taşmadıkça kıyamet kopmaz."(B1036 Buhârî, İstiskâ, 27)***Ebû Hüreyre"den nakledildiğine göre, Allah Resûlü (sav) cuma gününden bahsetti ve şöyle buyurdu: "Onda öyle bir an vardır ki şayet bir Müslüman kul namaz kılarken o âna rastlar da Allah"tan bir şey isterse, (Allah) ona dilediğini mutlaka verir."(M1969 Müslim, Cum"a, 13)***İbn Abbâs"ın (ra) naklettiğine göre, Hz. Peygamber (sav) şöyle buyurmuştur: "İki nimet vardır ki insanların çoğu (onları değerlendirme hususunda) aldanmıştır: Sağlık ve boş zaman."(B6412 Buhârî, Rikâk, 1) CUMA GÜNÜ İLE İLGİLİ BİLİNMESİ GEREKENLER Allah Resûlü, cuma namazının terki ya da önemsemeyerek, özürsüz olarak üç defa terk edilmesi durumunda kalbin mühürleneceğini ifade etmiş ve minberden, "Ya birtakım kimseler cuma namazlarını terk etmekten vazgeçerler ya da Allah onların kalplerini mühürler ve onlar artık gafillerden olurlar." 46 şeklinde müminleri uyarmıştır. Aslında bu uyarı, cemaatten ve ibadetten kopuşun ne derece vahim bir sonuç doğuracağını müminlere hatırlatmaktadır. Zira din, bireysel yaşantı ile ilgilendiği kadar toplumsal hayata da düzen vermektedir.47 Allah Resûlü"nün, "Saflarınızı düzeltin ki Allah kalplerinizi başka başka yönlere döndürmesin." 48 sözü ibadet ve cemaatin gönüle ne derece olumlu etkisinin olduğunu anlatmaktadır. Allah yolunda verilen mücadele ve savaştan geri kalmak kalplerin mühürlenmesinin nedenleri arasındadır.49 Âyetten anlaşıldığına göre kalple beraber kulak ve göz gibi duyu organları da mühürlenmektedir.50 Duyu organlarının mühürlenmesi, insanın hakikatleri anlayamayacak şekilde51 gafil hâle gelmesine52 ve büsbütün aşırı arzulara kapılmasına53 neden olmaktadır. Allah Resûlü bu şekilde kalbi gaflet ve eğlence içinde olan kişilerin duasının Allah katında kabul edilmeyeceğini haber vererek bu gibi kişilerin insan için Allah"a ulaşmanın en önemli vasıtalarından olan dua nimetinden mahrum kaldıklarını ifade etmiştir. Allah Resûlü bir gün Ebû Zerr"e, "Zenginlik de fakirlik de kalptedir. Gönlü zengin olana dünyada karşılaştığı zorluklar zarar vermez. Kalbinde (mânevîbir) fakirlik bulunan kişiyi ise dünyadan nasiplendiği yığın yığın mal âbâd etmez. Bilakis bunlara bağlanıp pintilik etmesi nefsine zarar verir." 55 diyerek gönül zenginliğine vurgu yapmaktadır. Bu vurgu Amr b. Âs"tan rivayet edilen, "Âdemoğlunun kalbinden bütün (arzu) vadilerine (uzanan) yollar vardır. Allah, kalbini bütün bu yollara açmış olan kişiyi bunların hangisinde helâk ettiğini önemsemez, fakat kim Allah"a güvenirse Allah onu (arzularının) keşmekeşliğinden kurtarır." 56 şeklindeki diğer bir hadisle olabildiğine derinleşmektedir.Peygamber Efendimizin bildirdiğine göre Allah Teâlâ, Hz. Âdem"i, cuma günü,4 cennette5 yaratmaya başladı. Allah Teâlâ, Hz. Âdem"in bedenini yarattığında onu bir süre kendi hâline bıraktı. Şeytan, Hz. Âdem"in bir karnı olduğunu görünce, iştah sahibi olduğunu yani nefsine hâkim olamayacak şekilde yaratıldığını anladı6 ve "Ben onu yenebilirim." dedi.7 Böylece kıskançlığın ve kibrin tetiklediği isyanın ilk tohumları atılmış oldu.Resûlullah, herhangi bir gereklilik olmasa da, bu normal banyonun cuma gününe denk getirilmesinin daha iyi olacağı yönünde ashâbına tavsiyede bulunarak, "Biriniz cuma namazına geleceği zaman yıkansın!" 39 diyordu. Hatta bazı sahâbîler onun (sav) bu emrini, "Bulûğa ermiş olan herkese, cuma günü gusletmek vaciptir." 40 şeklinde rivayet etmişlerdir. Zira cuma günü haftalık bayram olarak kabul edilmekte ve ashâb âdeta bir bayram havasında mescide gelmekteydi. Resûlullah (sav) arefe günü ve bayramlarda namaza gitmeden önce41 gusül abdesti alır ve bu günlerde ev halkına da boy abdesti almalarını tembihlerdi. Yine hac yapmak üzere ihrama girmeden önce gusletmek, Resûlullah"ın sünneti olarak değerlendiriliyordu.Peygamber Efendimiz: "Üzerine güneş doğan en hayırlı gün cuma günüdür..."Hz. Âişe de Resûl-i Ekrem"in cuma guslüyle ilgili talebini benzer bir gerekçeyle açıklamış ve insanların çalışma sonrası temizlenmeden cuma namazına gelmelerinden dolayı yıkanmalarının tavsiye edildiğini bildirmiştir.13 Hz. Peygamber"in ashâbına biri cuma günleri, diğeri de sair günler (iş için) giymek üzere iki elbise edinmelerinin iyi olacağını söylemesi14 de aynı bağlamda değerlendirilecek bir tavsiyedir. Ayrıca Müslümanlardan haftada bir gün yıkanmalarını isteyen15 Allah Resûlü"nün, "Her Müslüman"ın haftada bir gün yıkanması gerekir. O da cuma günüdür." 16 buyurması da yine aynı hassasiyetle ilişkili bir tavsiyedir.Cuma günü yerine getirilmesi gereken bir başka sorumluluk, cuma namazına katılmaktır. Gerek, "Ey iman edenler! Cuma günü namaz için çağrı yapıldığı zaman, hemen Allah"ın zikrine koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz bu, sizin için daha hayırlıdır." 17 mealindeki âyet, gerekse Hz. Peygamber"in, "Cuma namazına gitmek, bulûğa ermiş olan herkese farzdır." buyruğu yetişkinlere bu sorumluluğu yüklemiştir. Bundan dolayı Resûlullah, cuma namazını mazeret olmaksızın terk eden kişiye gücü yettiği ölçüde sadaka vermesini tavsiye etmiştir.19 Başka hadislerde ise zaruret olmaksızın yahut önemsemediğinden dolayı üç sefer cuma namazına katılmayanın kalbinin mühürleneceği uyarısı yapılmıştır.Yasaklanan satışlarla ilgili şu hususa dikkat çekmekte de fayda vardır: İnanan bir kimse, ticaret yaparken kazancının helâl olmasına titizlik göstermelidir. Dünyalık geçimini sağlamak için gerekli sorumluluklarını yerine getirirken, kulluk görevlerini ihmal etmemelidir. "Ey iman edenler! Cuma günü namaza çağırıldığı (ezan okunduğu) zaman, hemen Allah"ı anmaya koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilmiş olsanız, elbette bu sizin için daha hayırlıdır." 42 âyet-i kerimesi ile Müslümanların cuma saatinde alışverişten menedilmesi, bu dengenin gözetilmesini hatırlatması bakımından önemlidir.Örneğin Peygamber Efendimize evlerini bağışlamasıyla bilinen Hârise b. Nu"mân"ın bir kızı şöyle demişti: "Ben, Kâf sûresini Resûlullah"ın (sav) ağzından dinleyerek ezberledim. Onu her cuma hutbede okurdu."52 Câbir b. Semüre"nin anlattığına göre de Hz. Peygamber (sav), hutbesini ayakta okur, sonra otururdu. Ardından ayağa kalkar ve ikinci hutbede çeşitli âyetler okurdu ve Allah"ı anardı.53 Resûlullah (sav) cuma günü sabah namazında Secde ve İnsan (Dehr) sûrelerini,54 cuma namazında ise bazen Cum"a ve Münâfikûn55 bazen de A"lâ va Gâşiye sûrelerini okurdu.56 Bir defa akşam namazında A"râf sûresini iki rekâta bölüştürerek okumuş,57 bir defasında da sabah namazında Kâf ve Yâsîn sûrelerini okumuştu.58Resûlullah cuma günü ile ilgili olarak o gün, cuma namazı için kâmet getirilmesiyle başlayıp, namazın bittiği süre içerisinde yer alan46 çok mübarek bir andan bahsetmiştir ki, "...o anda Allah"tan bir şey dilerse Allah mutlaka ona o isteğini verir." 47 Söz konusu mübarek ânın ne zaman olduğuna dair farklı hadis rivayetleri bulunmaktadır. Bu rivayetlere cuma namazına önceden gelinmesini ve namazın beklenmesini de dâhil edersek, icabet ânının cuma namazı tamamlanıncaya kadarki sürede olması ihtimali daha fazladır, diyebiliriz. Bundan dolayı, hem namaz öncesinde ve sonrasında yapılacak dualarla, hem de namazda imamın okuyacağı dua âyetleri ve tahiyyatta okunacak dua âyetleriyle söz konusu ânı yakalama gayreti içinde olunmalıdır. Hatta gerek,"Namaz kılınınca artık yeryüzüne dağılın ve Allah"ın lütfundan (rızık) isteyin. Allah"ı çok zikredin, umulur ki kurtuluşa erersiniz." âyeti,48 gerekse cumanın bu değerli ânının ikindiden sonra olduğunu ifade eden hadisler49 dikkate alındığında, dil ve gönül —iş yaparken de olsa— Allah"ı zikretmeye, dua ve niyazda bulunmaya akşama kadar devam etmelidir.İki rekâtlık cuma namazı bittiğinde Resûlullah (sav) evine gider ve yine iki rekât nafile namaz kılardı.50 Hz. Peygamber (sav) cumadan sonra nafile namaz kılmak isteyenlere ise dört rekât kılmalarını tavsiye ederdi.51Hz. Peygamber"in sünnetiydi. Araplar arasında yaygın olan "kaylûle", yani öğle istirahatını da ashâbıyla birlikte cuma namazının ardından yapardı.52Hz. Peygamber cuma gününü haftalık bayram olarak belirleyince o gün yapılması ve yapılmaması gereken işleri de düzenlemiştir. "Sizden herhangi biriniz cumadan bir gün önce veya bir gün sonra da oruç tutmadıkça (sadece) cuma günü oruç tutmasın!" buyurarak, yapılmaması gerekeni açıklamıştı.53 Bir cuma günü muhterem eşi Cüveyriye"nin (ra) yanına girmişti. Cüveyriye oruçlu idi. Ona, "Dün oruç tuttun mu?" diye sormuş, Cüveyriye, "Hayır (tutmadım)." demişti. Resûlullah bu defa, "Yarın oruç tutmak istiyor musun?" diye sormuş, Cüveyriye, "Hayır, (tutmayacağım)." deyince Resûlullah ona orucunu açtırmıştı54Hz. Peygamber"in ifadelerinden anlaşıldığına göre, Yüce Allah"ın mübarek ve üstün gördüğü gün konusunda yahudiler ve hıristiyanlar görüş ayrılığına düşmüşlerdir. "Cuma" olarak belirlendiği anlaşılan o faziletli gün, yahudilerce cumartesiye çekilmiş, hıristiyanlarca ise pazar günü olarak değiştirilmiştir. Son din İslâm ise, cuma gününü değiştirmeden aynen kabul etmek suretiyle önceki dinlerin önüne geçmiştir.55 Nitekim Allah Resûlü bu konuda şu açıklamayı yapmıştır: "Biz, (dünyada) son (gelen ümmet) olmamıza rağmen, kıyamet günü en öne geçeceğiz. Ne var ki onlara bizden önce, (bize ise onlardan sonra) kitap verilmiştir. İşte Allah, kendilerine farz kılınıp da, ihtilâfa düştükleri o (mübarek) güne (cumaya) bizi yönlendirdi. Neticede bu konuda onlar bizim ardımızdan gelirler. Yahudilerin (ibadet günü) yarın (cumartesi), hıristiyanlarınki ise öbür gündür (yani pazar)."Âyet ve hadislerden anlaşıldığı üzere, dinimizde cuma günü haftanın en faziletli ve bereketli günü olarak kabul edilmiştir. Müslümanlar tarafından da toplumu oluşturan bireylerin bir araya gelip haftalık görüşmelerini gerçekleştirdiği özel bir toplanma ve bayram günü olarak algılanmış ve İslâm dünyasında bu şekilde bir anlam kazanmıştır. Ancak Yahudilik ve Hıristiyanlıkta olduğu gibi bu özel ibadet gününün bayram olması, onun tatil olarak geçirilmesi, işten ve çalışmadan uzak kalınması gibi bir sonuç getirmemiştir. İlgili âyet-i kerimede de ifade edildiği üzere namaz kılmak için alışveriş kısa süreli olarak yasaklanmışsa da, namaz sonrası çalışma hayatı devam ettirilecektir. "Namaz kılınınca artık yeryüzüne dağılın ve Allah"ın lütfundan isteyin. Allah"ı çok zikredin, umulur ki kurtuluşa erersiniz." 57 âyetinin tavsiyesi üzere inananlar namaz sonrasında hem gündelik hayatı hem de Allah"ı anmayı sürdüregelmiştir.Hz. Peygamber"in ilk kez kıldırdığı cuma namazı ve irad ettiği cuma hutbesi ile birlikte Cuma günü Müslümanların haftalık toplanma ve görüşme vakti olmuştur. Hutbe denilince de akla öncelikle cuma namazından önce irad edilen hutbe gelmektedir."İçinde kelime-i şehâdet olmayan hutbe, kesik el gibidir." 7 buyuran Allah Resûlü; hamd, senâ ve şehâdetten sonra, "Kim Allah"a ve Resûlü"ne isyan ederse o doğru yoldan sapmıştır. Allah"ım, Rabbimiz! Bizi sana ve Resûlü"ne itaat eden, rızanın peşinden giden, gazabından kaçınan kullarından eylemeni isteriz. Biz ancak seninle varız, sana tâbiyiz." şeklinde dua eder8 ve hutbenin asıl konusuna girerdi.9 Resûlullah hutbede konuya uygun birkaç âyet okur ve nasihat ederdi.10 Hutbelerde genellikle Kur"an"dan sûreler ve âyetler okuduğu içindir ki on yıl boyunca Medine"de kıldırdığı cuma namazlarında Hz. Peygamber beş yüzden fazla hutbe irad ettiği hâlde onlardan ancak bir kısmı nakledilmiştir. Onun hutbe esnasında kıyamet sahnelerini tasvir eden İnşikâk,11 cehennemdeki azaptan bahseden Zuhrûf12 ve Kâf sûrelerinden13 âyetler okuduğu rivayetlerde zikredilmektedir.Yüce Allah, "Kur"an okunduğu zaman ona kulak verip dinleyin ve susun ki size merhamet edilsin." 52 buyurarak, biz kullarının namaz ve hutbede imamı sessizce dinlemesini istemiştir.53 Hz. Peygamber, "Cuma günü imam hutbe okurken arkadaşına "Sus!" bile desen, boş bir söz söylemiş olursun." 54 şeklindeki açıklamasıyla insanların bütün dikkatlerini hutbeye vermelerini istemiştir. Ayrıca başkasını susturmak için bile olsa konuşmanın mekruh olması ve cumadan alınacak sevabı azaltması bu konuda ne denli hassasiyet göstermemiz gerektiğini ortaya koymaktadır.Resûlullah, "Kim abdest alır ve abdesti güzelce almaya özen gösterir sonra cumaya gelir ve (hutbeye) kulak verip sessizce dinlerse o cuma ile gelecek Cuma arasındaki günahları ve üç günlük (günahı) daha affolunur. Kim de (hutbeyi dinlemeyip yerdeki) çakıl taşlarıyla meşgul olursa boş bir şey yapmıştır." 55 buyurarak cumaya gelmenin, hutbeyi can kulağıyla ve sükûnet içinde dinlemenin mükâfatını ifade etmiştir. Hz. Peygamber"in cuma günü hutbe okurken cemaatin arasından geçerek ilerleyen bir adamı, "Otur artık! Hem eziyet ettin, hem de geç geldin." 56 diye uyarması ise hutbe dinlemenin âdâbına dair önemli bir ders niteliği taşımaktadır. Bir diğer hadisinde Allah Resûlü, "Zikirde (hutbede) hazır bulunun. İmama yaklaşın. Çünkü kişi (cumadan ve hutbeden) uzak kaldıkça, cennete girecekse bile oraya girişi gecikir." 57 uyarısında bulunmuştur.Cuma günleri ise Allah Resûlü cuma namazının farzından önce dört rekât nafile namaz kılardı.36 Farzı kıldıktan sonra evine döner ve orada iki rekât nafile namaz kılardı.37 Cumadan sonra nafile namaz kılmak isteyenlere ise dört rekât kılmalarını tavsiye ederdi. CUMA SURESİ TÜRKÇE OKUNUŞU Bismillahirrahmanirrahim1. Yesebbihu lillahi ma fiyssemavati ve ma fiyl'ardıl elmelikilkuddusil-'aziyzilhakiymi.2. Huvelleziy be'ase fiyl'ummiyyiyne resulen minhum yetlu 'aleyhim ayatihi ve yuzekkiyhim ve yu'allimuhumulkitabe velhıkmete ve inkanu min kablu lefiy dalalin mubiynin.3. Ve ahariyne minhum lemma yelhaku bihim ve huvel'aziyzulhakiymu.4. Zalike fadlullahi yu'tiyhi men yeşa'u vallahu zulfadlil'azıymi.5. Meselulleziyne hummiluttevrate summe lem yahmiluha kemeselilhımari yahmilu esfaren bi'se meselulkavmilleziyne kezzebu biayatillahi vallahu la yehdiylkavmezzalimiyne.6. Kul ya eyyuhelleziyne hadu in ze'amtum ennekum evliyau lillahi min duninnasi fetemennevulmevte in kuntum sadikıyne.7. Ve la yetemennevnehu ebeden bima kaddemet eydiyhim vallahu 'aliymun bizzalimiyne.8. Kul innelmevtelleziy tefirrune minhu feinnehu mulakıykum summe tureddune ila 'alimilğaybi veşşehadeti feyunebiiukum bima kuntum ta'melune.9. Ya eyyuhelleziyne amenu iza nudiye lissalati min yevmilcumu'ati fes'av ila zikrillahi ve zerulbey'a zalikum hayrun lekum in kuntum ta'lemune.10. Feiza kudıyetissalatu fenteşiru fiyl'ardı vebteğu min fadlillahi vezkurullahe kesiyren le'allekum tuflihune.11. Ve iza reev ticareten ev lehveninfaddu ileyha ve terekuke kaimen kul ma 'ındallahi hayrun millehvi ve minetticareti vallahu hayrurrazikıyne. CUMA SURESİ MEALİ 1. Göklerde bulunanlar da yerde bulunanlar da egemenliğin mutlak sahibi, her türlü eksiklikten uzak, üstün ve her işi hikmetli olan Allah'ı tesbih ediyor.2. Ümmîlere kendi içlerinden, onlara âyetlerini okuyacak, onları arındıracak, onlara kitabı ve hikmeti öğretecek bir elçi gönderen O'dur. Oysa onlar daha önce apaçık bir sapkınlık içindeydiler.3. Henüz kendilerine katılmamış bulunan daha başkalarına da (elçi gönderilmiştir). O üstündür, her işi hikmetlidir.4. Bu Allah'ın lutfudur, onu dilediğine verir. Allah büyük lutuf sahibidir.5. Tevrat'la yükümlü tutulup da onun hakkını vermeyenlerin durumu, koca koca kitaplar taşıyan merkebin durumuna benzer. Allah'ın âyetlerini yalan sayan kavmin misali ne kötü! Allah zalimler topluluğunu doğru yola çıkarmaz.6. De ki: "Ey yahudiler! Başka insanlar değil de yalnız kendinizin Allah'ın dostları olduğunuzu iddia ediyorsanız ve şayet sözünüze sadıksanız haydi ölümü temenni edin!"7. Ama onlar daha önce yapıp ettikleri yüzünden asla ölümü istemeyeceklerdir. Allah zalimleri çok iyi bilmektedir.8. Şöyle de: "Biliniz ki, kendisinden kaçıp durduğunuz ölüm, muhakkak gelip size çatacaktır. Sonra akıl ve duyularla idrak edilemeyeni de edileni de bilen Allah'a döndürüleceksiniz, O da size yapıp etmiş olduklarınızı bildirecektir."9. Ey iman edenler! Cuma günü namaz için çağrı yapıldığında Allah'ı anmaya koşun ve alışverişi bırakın. Eğer bilirseniz, bu sizin için çok hayırlıdır.10. Namaz kılındı mı artık yeryüzüne dağılın ve Allah'ın lutfundan nasip arayın. Allah'ı da daima çok anın ki kurtuluşa eresiniz.,11. Ama onlar bir ticaret veya eğlence gördüklerinde ona yönelip seni ayakta bırakıverdiler. De ki: "Allah'ın nezdinde olan, eğlenceden de ticaretten de üstündür. Allah rızık verenlerin en hayırlısıdır."