Derya Alabora Yazıları

Derya Alabora Kimdir?

Derya Alabora (d. 19 Ağustos 1959, İstanbul), Türk oyuncudur. Opera sanatçısı Nazım Harupçu ile ilkokul öğretmeni Türkan Harupçu'nun tek çocuğu olarak İstanbul'da dünyaya geldi. Annesi Selanik göçmenlerindendir. "Alabora" soyadını "ikinci annem" diye adlandırdığı teyzesinin soyadından almıştır. 1983'ten bu yana Uğur Yücel'le evli olan Alabora'nın 1985 doğumlu Can isminde bir oğlu vardır. Derya Alabora'nın kuzeni oyuncu Mustafa Alabora, onun oğlu ise oyuncu Mehmet Ali Alabora'dır. Özellikle Masumiyet filmi, farklı tiyatro gruplarıyla yaptığı tiyatro çalışmaları ve Şaşıfelek Çıkmazı dizisiyle tanınır.

Şişli Lisesi'nde ve Çağlayan Lisesi'nde okumuştur. 1982 yılında Mimar Sinan Üniversitesi Devlet Konservatuvarı Tiyatro Anasanat Dalı'ndan mezun olmuştur. Burada Can Gürzap, Zeliha Berksoy ve Ahmet Levendoğlu gibi isimlerden ders almıştır. Aynı bölümde öğretim görevlisi olarak çalışmakta ve Digital Film Academy İstanbul'da ders vermektedir.

Mezuniyetinin ardından bir yıl Bursa Devlet Tiyatrosu'nda çalışmıştır. Devlet Tiyatroları'ndan istifa ettikten sonra ise, çeşitli özel tiyatro gruplarının oyunlarında yer almıştır. Bir süre Ali Poyrazoğlu ile çalıştıktan sonra, Özdemir Çiftçioğlu ile birlikte Tiyatro Grup'u kurmuştur. 5. Sokak Tiyatrosu, DOT ve garajistanbul’un oyunlarında oynamıştır. Oynadığı oyunlardan bazıları, Jean Genet'nin eseri Balkon (Tiyatro Stüdyosu, 1998), Özen Yula'nın yazdığı Ay Tedirginliği, DOT'un ilk oyunu olan ve Bryony Lavery'nin yazdığı Donmuş (Frozen), 2007 İstanbul Tiyatro Festivali'nde sahnelenen deneysel oyun Oyunu Bozun ve son olarak Sevim Burak'ın Yanık Saraylar kitabındaki öykülerden Naz Erayda'nın uyarladığı bir oyun olan Ya Seni Rüyasında Bir Daha Hiç Görmezse'dir.

İlk sinema filmi, Nisan Akman'ın yönettiği 1987 yapımı Bir Kırık Bebek'tir. Bu filmin sonrasında, neredeyse her filminde farklı bir yönetmenle çalışmıştır. İki filminde birden oynadığı yönetmenler, Tomris Giritlioğlu (80. Adım ve Salkım Hanımın Taneleri) ve Yeşim Ustaoğlu'dur (İz ve Pandora'nın Kutusu). Ancak Derya Alabora'nın sinemada en çok ödül aldığı ve en çok bilinen rolü, Zeki Demirkubuz'un Türk sinemasının en iyi filmlerinden biri sayılan ikinci filmi Masumiyet'teki fahişe Uğur'dur. Oyuncu bu rolüyle, Antalya Altın Portakal Film Festivali, Adana Altın Koza Film Festivali ve SİYAD En İyi Kadın Oyuncu ödüllerinin de aralarında bulunduğu pek çok ödül almıştır. Bu filmdeki rol arkadaşları, yine bu filmdeki performanslarıyla çeşitli ödüller almış olan Haluk Bilginer ve ilk sinema filminde oynamış olan Güven Kıraç'tır. Uzun metrajlı filmlerinin yanı sıra, Şaşıfelek Çıkmazı dizisinde de birlikte çalıştığı yönetmen Çağan Irmak'ın Bana Old and Wise'ı Çal adlı kısa filminde, Erkan Can'la baş rolleri paylaşmıştır. Barış Pirhasan'ın Adem'in Trenleri (2007) filminde Adem'in annesi Şükran'ı canlandırmış, 2008 yılında ise Pandora'nın Kutusu filminde yer almıştır. Ayrıca Türk-Alman ortak yapımı “Die Fremde” (Ayrılık) filmiyle Hollywood'da dikkatleri üzerine çekmiştir. Alabora, 2014 yılında Deliha filminde ve 2018 yılında devam filmi Deliha 2'de rol almıştır.

TV'deki en bilinen rolü, TRT'de yayınlanmış olan Şaşıfelek Çıkmazı dizisindeki Aysel'dir. Bu dizide, Zuhal Gencer'le başrolleri paylaşmıştır. Uzun süre Mahinur Ergun'un yazıp yönettiği, 2001'de çekilen yeni bölümlerinde ise yönetmenliği Çağan Irmak'ın devraldığı dizi, aynı zamanda, oyuncunun en uzun süre devam etmiş olan TV dizisidir. Diğer TV dizilerinden en bilinenleri, her ikisi de Kanal D'de yayınlanmış olan Aşk Meydan Savaşı ve Aşk Her Yaşta'dır. 2015 yılında Show TV'de yayımlanan romantik komedi dizisi Acil Aşk Aranıyor'da Türkan karakterini canlandırmıştır.

Tiyatro Oyunları: İzmir’in Kızları (2020), Gece Sempozyumu (2018), İstanbul’da Bir Dava (2008), Ya Seni Bir Daha Rüyasında Hiç Göremezse (2006), Donmuş (2005), Çift Yönlü Ayna (2004), Balkon (1998), Kan Kardeşler (1991), Uzaktan Piyano Sesleri (1990), Deli Dumrul (1979).

Oynadığı Filmler ve TV Dizileri: Ayna (Yakında), Gizli Dolap (Yakında), Bugün Güzel (2025), Aşkın Dünkü Çocukları (2025), Yalı Çapkını (2024), Üçüncü Gün (2024), RU (2024), Çöp Adam (2023), Ah Nerede (2022), Kırmızı Oda (2021-2022), İçimizden Biri (2021), Acans (2021), İyi Günde Kötü Günde (2020), Deliha 2 (2018), Olanlar Oldu (2017), Ateşböceği (2017), İstanbul Sokakları (2016), Acil Aşk Aranıyor (2015), Naciye (2015), 91.1 (2015), Deliha (2014), Paşa Gönlüm (2014), Fakat Müzeyyen Bir Derin Bir Tutku (2014), A Most Wanted Man (2014), Çıplak Gerçek (2012), Küçük Hanımefendi (2012), Ayrılık (2010), Karanlıktakiler (2009), Ezber (2009), ES-ES (2009-2010), Pandora’nın Kutusu (2008), Adem'in Trenleri (2007), Aşk Her Yaşta (2005), Simbiyotik (2004), Aşk Meydan Savaşı (2003), Renkli Dünyalar (1999), Salkım Hanımın Taneleri (1999), Bana Old and Wise'ı Çal (1998), Masumiyet (1997), Şaşıfelek Çıkmazı (1996-1998), 80. Adım (1996), Yengeç Sepeti (1995), İz (1994), Dönersen Islık Çal (1993), Bir Kırık Bebek (1987).

Ödülleri: Bir Kırık Bebek ile 1. Ankara Film Şenliği, 1988 - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu; Yengeç Sepeti ile 7. Ankara Film Festivali, 1995 - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu ve 31. Antalya Film Şenliği, 1994 - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu; Masumiyet ile 11. Adana Altın Koza Film Şenliği, 1997 - En İyi Kadın Oyuncu, 10. Ankara Film Festivali, 1998 - En İyi Kadın Oyuncu, 34. Antalya Film Şenliği, 1997 - En İyi Kadın Oyuncu, 30. SİYAD Türk Sineması Ödülleri, 1998 - En İyi Kadın Oyuncu, ÇASOD Ödülleri, 1998 - En İyi Oyuncu (Rol arkadaşları Haluk Bilginer ve Güven Kıraç'la birlikte); Balkon (Tiyatro Stüdyosu) ile 2. Afife Tiyatro Ödülleri, 1998 - Yılın En Başarılı Yardımcı Kadın Oyuncusu; Âdem'in Trenleri ile 40. Sinema Yazarları Derneği Ödülleri, 2008 - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu; Pandora'nın Kutusu ile 3. Yeşilçam Ödülleri, 2010 - En İyi Yardımcı Kadın Oyuncu.