"1. Dünya Savaşı'ndan Lozan Barışına Trabzon" Sempozyumu

Atatürk Araştırma Merkezi Başkanı Prof. Dr. Cezmi Eraslan, yakın geçmişte yaşananları doğru anlamanın, bugünü layıkıyla değerlendirmenin, yarını doğru kurmak için temel ihtiyaç olduğunu söyledi.

Prof. Dr. Eraslan, Atatürk Araştırma Merkezi Başkanlığı ve Karadeniz Teknik Üniversitesi (KTÜ) işbirliğinde, KTÜ Prof. Dr. Osman Turan Kongre ve Kültür Merkezi'nde düzenlenen, "1. Dünya Savaşı'ndan Lozan Barışına Trabzon" konulu sempozyumun açılışında, Trabzon'un tarihi geçmişine ve önemine yönelik bilgi sunarak, "Gönlümüz savaşların olmamasını, insanların hayatlarını kaybetmemelerini, mutlu, mesut, müreffeh yaşamalarını arzuluyor. Ancak fiilen yaşadığımız dünyada devletler ve milletler arasındaki ilişkiler maalesef güçlünün zayıfı ezdiği, maddi ve manevi değerlerini sömürdüğü bir düzeni, anlayışı hakim kılmaya çalışmaktadır" dedi.

Bölgede çatışmalar, gerginlikler ve savaşların hiç eksik olmadığını ifade eden Prof. Dr. Eraslan, şöyle konuştu:

"İç ve dış gündemimiz de çok hızlı bir şekilde değişmektedir. Ancak bu gündemin hiç değişmeyen sorunları da vardır ki son 100-150 yıllık süreçte bazen şekil, bazen mahiyet değiştirerek, ama özde değişmeden daimi olarak karşımıza çıkmaktadırlar. Şark meselesi dediğimiz, doğu sorununu bugünkü ifadeyle halletmek, bir diğer ifadeyle yine Osmanlı devletinin paylaşmada anlaştıkları süreçte ortaya çıkarılan Ermeni meselesi, Pontus meselesi gibi yapay gündemler, bugünde mevcut ve potansiyel problemler olarak önümüzde durmaktadır."

Prof. Dr. Eraslan, İstanbul'da 235 kişinin tutuklandığı 24 Nisan'ın,

"Ermeni Soykırım Günü" olarak sadece Türkiye'nin değil, bütün dünyanın gündemine suni bir problem olarak sokulduğunu dile getirerek, şöyle devam etti:

"Aynı şekilde Karadeniz Bölgesi'ni Pontus hayaline hazırlamaya çalışan Rum çetecilerin zulmünden bölge insanını kurtarmak üzere Aziz Atatürk'ün Samsun'a çıktığı 19 Mayıs da 'Pontus soykırımı günü' olarak yedekte tutulmaktadır. Bu ve benzeri vesilelerle tarihte her zaman birtakım durumları kullanan güçler, bugün bölge toplumlarına demokrasi götürmek, insan hakları götürmek sloganı altında zorbalıkla, teknolojiyi tamamen sömürgeci zihniyet emrinde kullanarak bölge toplumlarını, insanlarını kan, ateş ve gözyaşına boğmaktadırlar."

Atatürk'ün 1930'lu yıllarda Balkan barışını tesis ederken bu ve benzeri anlayışların, politikaların geçersizliğini başta bölge ülkeleri, bölge milletleri olmak üzere tüm dünyaya haykırdığına dikkati çeken Eraslan, şunları kaydetti:

"Şöyle diyor Atatürk, 'İnsanları mesut edeceğim diye onları birbirine boğazlatmak, gayri insani ve son derece teessüfe şayan bir sistemdir. İnsanları mesut edecek yegane vasıta onları birbirlerine yaklaştırarak, onları birbirlerine sevdirerek, karşılıklı maddi ve manevi ihtiyaçlarını temine yarayan hareket ve enerjidir. Cihan sulhu için de beşeriyetin, insanlığın hakiki saadeti, ancak bu yüksek ideal yolcularının çoğalması ve muvaffak olmasıyla mümkün olacaktır.' Ancak, takdir edersiniz ki yine bu anlayışı hakim kılmak için savunucularının ilim, fen ve medeniyet konusunda öncü olmaları, maddi anlamda olduğu kadar, manevi sahada da güçlü olmaları en temel gereklilik olarak orta yerdedir. Atatürk'ün gösterdiği çağdaş uygarlık seviyesine ulaşmanın, 100. yılında Türkiye'yi bölgesinde lider, dünyada öncü devletlerden biri haline getirmenin, bir diğer deyişle insanlığa hoşgörü zemininde nizam verebilmenin başka bir yolu görülmemektedir. Bilhassa yakın geçmişte yaşananları doğru anlamak, bugünü layıkıyla değerlendirmek, yarını doğru kurmak için temel ihtiyacımızdır."

Açılış konuşmalarının ardından okutman Veysel Usta, Rus askeri arşivlerinden elde edilen, "Rus askeri film arşivi kayıtlarına göre 1. Dünya Savaşı ve Trabzon" konulu görsel sunum gerçekleştirdi.

Trabzon Belediye Başkan Vekili Hüseyin Turan, KTÜ Rektörü Prof. Dr. İbrahim Özen ve çok sayıda davetlinin katıldığı sempozyumun açılış töreni, KTÜ Devlet Konservatuvarı korosu tarafından hazırlanan muhacirlik türkülerinin seslendirildiği konser ve kokteylin ardından sona erdi.

- TRABZON