Yapay zeka sigortada yeni risk alanları yaratıyor

IBS Sigorta ve Reasürans Brokerliği Üst Yöneticisi ( Ceo ) Murat Çiftçi, şirketlerin karar alma süreçlerinde yapay zekaya daha fazla yer vermesinin sigorta sektöründe yeni risk alanlarını ve teminat ihtiyaçlarını gündeme getirdiğini belirterek, gelecek dönemde yapay zeka kaynaklı riskler için özel sigorta çözümleri ve net sorumluluk tanımlarının ortaya çıkabileceğini ifade etti.
Şirketten yapılan açıklamaya göre, yapay zeka teknolojileri iş dünyasında verimlilik, hız ve maliyet avantajı sağlarken, şirketlerin karşı karşıya olduğu risk profilini de değiştiriyor.
Yapay zeka sistemleri, müşteri yönetiminden insan kaynaklarına, finansal analizlerden üretim süreçlerine kadar birçok alanda karar mekanizmasının parçası haline geliyor. Söz konusu durum, operasyonel, hukuki, finansal, itibari ve etik risklerin iç içe geçtiği yeni bir risk alanını da beraberinde getiriyor.
Açıklamada görüşlerine yer verilen Çiftçi, yapay zeka kaynaklı risklerin yalnızca teknoloji departmanlarının değil, şirket yönetimlerinin ve sigorta sektörünün de gündeminde olması gerektiğinin altını çizerek, "Sigorta sektörü açısından risk ölçülebilir mi, denetlenebilir mi ve sorumluluk zinciri net şekilde kurulabilir mi sorularının yanıtı önemli. Bu üç unsur eksikse, sigortalanabilirlik de zorlaşır." değerlendirmesinde bulundu.
Çiftçi, yapay zeka kaynaklı zararların tek bir risk kategorisine sığmadığını belirterek, şunları kaydetti:
"En çok karşılaştığımız senaryoların başında veri ihlalleri, siber riskler, hatalı analizler, yanlış fiyatlama kararları ve mesleki sorumluluk sorunları geliyor. Yapay zeka destekli bir çıktı, müşteriye maddi zarar verdiğinde farklı sigorta branşları aynı anda devreye girebiliyor. Bazen siber sigorta, bazen mesleki sorumluluk, bazen teknoloji hata ve ihmal sigortası, bazen de yönetici sorumluluk poliçeleri gündeme geliyor."
Şirketlerin yapay zekayı kullanım şekline göre risk profilinin değiştiğini aktaran Çiftçi, standart çözümler yerine kurumların faaliyet alanlarına özel risk değerlendirmelerinin önem kazandığını vurguladı.
Çiftçi, yapay zeka kaynaklı zararlarda önemli tartışma başlıklarından birinin sorumluluğun kime ait olduğu konusunda yaşandığını belirterek, "Modeli geliştiren teknoloji şirketi, sistemi entegre eden hizmet sağlayıcı, veriyi sağlayan kurum, sistemi kullanan çalışan ve nihai kararı uygulayan şirket, aynı zincirin farklı halkaları. Sigorta sektörü zararın hangi aşamada ortaya çıktığını analiz ederek, sorumluluk dağılımını değerlendiriyor." ifadelerini kullandı.
Gelecek dönemde şirketlerin teknolojik araçları gerekçe göstererek sorumluluktan kaçmasının mümkün olmayacağına işaret eden Çiftçi, "'Yapay zeka kullandım, sorumluluk bende değil' yaklaşımı kabul görmeyecek. Özellikle kredi değerlendirmesi, sağlık uygulamaları, insan kaynakları ve finansal kararlar gibi yüksek etkili alanlarda insan denetimi kritik önem taşıyor." görüşünü paylaştı.
"Yeni teminat ihtiyaçları ortaya çıkacak"
Yapay zekanın yaygınlaşmasıyla mevcut sigorta ürünlerinin yeniden şekilleneceğine değinen Çiftçi, şunları aktardı:
"Bazı riskler mevcut siber sigorta, teknoloji hata ve ihmal, mesleki sorumluluk ve yönetici sorumluluk poliçeleri kapsamında değerlendirilebiliyor. Ancak yapay zekanın karar alma süreçlerindeki etkisi arttıkça yeni teminat ihtiyaçları da ortaya çıkacak. Gelecek dönemde yapay zeka hata ve ihmal teminatları, algoritmik karar sorumluluğu, veri setlerinden doğan sorumluluklar, yapay zeka kaynaklı iş durması, model performans riski, 'deepfake' kaynaklı zararlar ve yapay zeka destekli dolandırıcılık vakalarına yönelik özel çözümlerin daha fazla gündeme geleceğini öngörüyoruz."
Şirketlere yönelik önerilerini de paylaşan Çiftçi, öncelikle kurumların kullandıkları yapay zeka araçlarını görünür hale getirmesi, yapay zeka envanteri oluşturulması, kullanım alanlarının risk seviyelerine göre sınıflandırılması ve teknoloji tedarikçileriyle yapılan sözleşmelerin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini belirtti.
İnsan kontrolünün yapay zeka yönetiminin vazgeçilmez unsuru olduğuna dikkati çeken Çiftçi, "İnsan denetimi yalnızca sembolik bir onay süreci olmamalı, sistemi sorgulayabilen, çıktıyı değerlendirebilen ve gerektiğinde kararı durdurabilen gerçek bir kontrol mekanizması haline gelmeli. Yapay zeka karar destek aracı olabilir, ancak kritik kararların tamamen algoritmalara bırakılması, şirketler için ciddi risk yaratır." değerlendirmesini yaptı.
Çiftçi, yapay zeka kaynaklı riskleri yakından takip ettiklerini belirterek, şu ifadeleri kullandı:
"Hedefimiz, şirketlerin yapay zeka kullanımına yalnızca verimlilik perspektifinden değil, sigortalanabilir risk perspektifinden de bakmasını sağlamak. Önümüzdeki dönemde şirketlerin yapay zeka risklerini analiz eden, mevcut sigorta programlarını bu açıdan değerlendiren ve ihtiyaç duyulan teminat yapılarını uluslararası piyasa kapasitesiyle buluşturan daha bütüncül çözümler üzerinde çalışıyoruz. Yapay zeka iş dünyasının geleceğini şekillendirecek, sigorta sektörü de bu geleceğin güvenli ve sürdürülebilir şekilde inşa edilmesinde kritik rol oynayacak."