Moldova Cumhurbaşkanı Maya Sandu, Gagauz meclis üyeleriyle görüştü

Moldova Cumhurbaşkanı Maya Sandu, ülkeye bağlı Gagauz Özerk Yeri'nin meclis üyeleriyle bir araya geldi.
Moldova Cumhurbaşkanlığından yapılan açıklamaya göre, Sandu, başkent Kişinev'de Gagauz Özerk Yeri'nin "Halk Topluşu" olarak adlandırılan meclis üyeleriyle toplantı düzenledi. Toplantıya, Moldova Parlamentosu ve Merkez Seçim Komisyonunun bazı üyeleri de katıldı.
Moldova Anayasa Mahkemesinin daha önce Gagauz bölgesiyle ilgili aldığı kararların görüşüldüğü toplantıda, bölgede seçimlerin düzenlenmesine yönelik adımlar istişare edildi.
Toplantıda, Moldova'nın genelinde ortak seçim sisteminin çalışması, Gagauz meclis seçimlerinin ülkedeki parlamento seçimlerinde kullanılan orantılı temsil sistemi çerçevesinde düzenlenmesinin önemi vurgulandı. Bazı Gagauz meclis üyelerinin bu fikri desteklediği belirtildi.
Anayasa Mahkemesinin Gagauz bölgesiyle ilgili kararı
Moldova Anayasa Mahkemesi, 9 Temmuz'da 23 Aralık 1994 tarihli 344 sayılı Gagauz Özerk Yeri'nin özel hukuki statüsüyle ilgili kanunda yer alan bazı maddelerin Moldova Anayasası'na uygun olmadığına hükmetmişti.
Buna göre, bölgenin Kişinev'den bağımsız olarak Merkez Seçim Komisyonunu oluşturma ve seçim düzenleme hakkı kaldırılmıştı.
Mahkeme kararı gereği ayrıca, Gagauz Özerk Yeri'nin adalet, içişleri, bilgi ve güvenlik yetkililerini belirleme hakkı da geçersiz kılınmıştı.
Gagauz Özerk Yeri Başkanı Yevgeniya Gutsul, geçen yıl ağustosta, 2023'teki başkanlık seçimi kampanyasının yasa dışı finanse edildiği gerekçesiyle 7 yıl hapis, yaklaşık 41 milyon Moldova leyi (yaklaşık 2 milyon 400 bin dolar) para cezasına çarptırılmıştı.
Gagauz Özerk Yeri'nin kuruluşu
Moldova'nın güneyinde "Bucak" olarak adlandırılan bölgede yaşayan Gagauz Türkleri, Sovyetler Birliği'nin dağılması sürecinde 19 Ağustos 1990'da Gagauz Cumhuriyeti'ni ilan etmişti.
Herhangi bir ülke tarafından tanınmayan Cumhuriyet, varlığını 1994'e kadar sürdürmüştü.
Gagauz Özerk Yeri ise 23 Aralık 1994'te Moldova Cumhuriyeti sınırları içerisinde özel hukuki statüsüyle ilgili kanunun kabul edilmesiyle kurulmuştu. Toprak bütünlüğü olmayan, başkent Komrat, Çadır Lunga ve Valkaneş olmak üzere 3 şehir ve 20'den fazla köyden oluşan bölge, "Halk Topluşu" olarak adlandırılan yerel meclis ve İcra Komitesine sahip.
Gagauzlar, 1994'te Türkiye'nin de katkısıyla kazandığı özerklik haklarını ve Gagauz Türkçesini zamanla kaybetme endişesi taşıyor.