Türklerin 7 Milyar Doları 'Çöle Saplandı'

ibya'daki Tobruk hükümetinin, "Türk şirketlerini ülkeden çıkarma" kararından sonra, Türk müteahhitlerin 4.5 milyar dolar tutan alacaklarının tahsili zora girdi. Şantiyelerde bulunan 7 milyar dolarlık iş makinesi ve araç parkı da çöl ikliminde çürümeye terkedildi. 1970'DEN BERİ ORDALAR Türk müteahhitleri 1970'lerden 2011 yılına kadar Libya'da 29 milyar dolarlık 565 dev projeyi hayata geçirdi. 2011 yılında Arap Baharı'ndan sonra Libya'daki iç karışıklıklar dev projelerin hızını kesti. Yapımı devam eden projelerdeki hakedişlerin tahsilindeki sıkıntıyı çözmek için Türk hükümeti ile Libya arasındaki görüşmelerden de bir sonuç çıkmadı. Çatışmaların devam etmesi ve şantiyelerde iş güvenliğinin kalmaması üzerine ise Türk şirketleri şantiyeleri olduğu gibi bırakıp, çalışanlarını Türkiye'ye getirdi. ÇÖZÜM BEKLEYEN YENİ KRİZ Libya'da Başbakan Abdullah es-Seni başkanlığında pazar günü toplanan Tobruk hükümeti, ülkede altyapı ve üstyapı projelerini üstlenen tüm Türk şirketlerini "Libya'dan çıkarma" kararı aldı. Toplantıda, daha önce yapılmış olan tüm sözleşmelerin gözden geçirilmesine karar verildi. DEİK TEPKİLİ Kararı değerlendiren Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türkiye-Libya İş Konseyi Başkanı Hüseyin Ersin Takla, "Biz sorunun çözümünü beklerken, bu karar geldi. Bu iş kısa sürede çözülemez" dedi. Takla, şunları söyledi: "DAHA ÖNCE SONUÇ ÇIKMAMIŞTI" "Bu kararla Türk şirketlerinin üstünde bir baskı oluşturmaya çalışıyorlar. Biz olumlu bir netice beklerken bu açıklamayla, beklenen olumlu neticenin çıkmayacağını gördük. Bu sorunun çok kısa zamanda çözüme kavuşması beklenemez. Bunun belirsiz bir sürece yayılacağı anlaşılıyor. Daha önce uluslararası tahkim ya da görüşmeler yoluyla alacakların ödenmesi konusu gündeme geldi ancak hiçbirinden bir sonuç çıkmadı." 'YARIN ÇIKIN DEMEK DEĞİL' Türk müteahhitlerinin Libya'da üstlendiği işlerin karşılığında hemen ödenmesi gereken 1 milyar dolar alacağı olduğunu belirten Takla, "Alacakların toplam tutarı 4.5 milyar dolar. Şantiyelerde bulunan iş makinesi ve araç gereçlerden oluşan toplam envanter ise 7 milyar dolar" dedi. Takla, şöyle konuştu: "Tobruk hükümetini Libya'nın resmi hükümeti olarak görürseniz, ki Birleşmiş Milllet kararı da bu yönde, o zaman Tobruk hükümetinin Türk şirketlerinin faaliyetini yasaklamasıyla ilgili kararının bütün Libya'da geçerli olduğunu düşünmemiz gerekir. Bu durumda Libya'da hesap kapanır. Ama bu karar uygulanır, uygulanmaz, nereye kadar tesir eder, bu da zamanla belli olacaktır. Şu etapta bu karar hemen yarın çıkın anlamına gelmez. Şu an itibariyle hiçbir Türk şirketinin Libya'da bir faaliyeti yok. Firmalar malzemelerini beklemek için birkaç kişiyi bırakmış olabilir." 29 MİLYAR DOLARLIK İŞ Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) Başkanı Mithat Yenigün, Türk müteahhitlerin Libya'da 29 milyar dolarlık 565 projeye imza attığını belirterek, şunları söyledi: "Libya Türk müteahhitlerin dünyaya açıldığı ilk pazar olarak her zaman önemli bir yere sahip olmuştur. Libya'da, Arap Baharı ve Kaddafi yönetiminin devrilmesinden bu yana geçen 4 yıl sonunda bir düzen sağlanamadığı gibi mevcut güvenlik sorunlarının giderek daha ciddi boyutlara ulaştığı görülmektedir. Ülkenin yakın bir gelecekte istikrara ulaşması oldukça zor görünmektedir. Ülkede son döneme kadar faal olan kısıtlı sayıdaki Türk müteahhitlik firması da operasyonlarını küçültmek yoluna gitmiş bulunmaktadır. Tobruk hükümetinin yaptığı son açıklamalar konusunda şu ana kadar firmalarımıza ulaşmış herhangi bir tebligat bulunmamaktadır." TRABLUS HÜKÜMETİNDEN AÇIKLAMA Libya'nın başkenti Trablus'ta faaliyetlerine devam eden Milli Genel Kongre'ye (MGK) bağlı Trablus hükümeti, Tobruk Hükümeti'nin ülkedeki Türk şirketlerini uzaklaştırma kararının, yalnızca kendi ele geçirdiği bölgeleri bağladığını, bu kararın ülkenin genelini kapsamadığını açıkladı. Trablus Hükümeti Sözcüsü Ömer Hüseyin Bağyu, AA muhabirine yaptığı açıklamada, "Tobruk hükümeti, bazı siyasi hedeflere ulaşmak amacıyla Türk şirketlerini araç olarak kullanıyor. Tobruk hükümetinin, ülkede projeleri olan tüm Türk şirketlerini uzaklaştırma kararı, yalnızca kendi kontrolü altındaki doğu bölgelerini bağlar" dedi. Bağyu, konuya ilişkin ayrıntılı bilgi vermedi. TRABLUS HÜKÜMETİNİN GÜCÜ NE KADAR? Trablus Hükümeti'nin kontrol ettiği başkent Trablus, Misrata, Bingazi ve Beni Velid kentlerinde ticari faaliyetlerde herhangi bir yasaklama ve engelleme ile karşılaşılmazken çatışmalar sebebiyle Libya'daki Türk vatandaşları tahliye edilmişti. TOBRUK HÜKÜMETİNİN KONTROLÜNDEKİ BÖLGELER Tobruk Hükümeti'ne bağlı güçler ülkenin doğusunda Tobruk, Beyda ve Ecdebiye kentleriyle batıda Zintan ve Zaviye şehirlerini elinde bulunduruyor. LİBYA'DA NE OLUYOR ? Libya'da dün Abdullah es-Seni'nin başbakanlık ettiği Tobruk Hükümeti'nin, ülkede projeleri olan tüm Türk şirketlerini uzaklaştırma kararı aldığı bildirilmişti. Seni, geçen hafta eş-Şarku'l Evsat gazetesine verdiği mülakatta, Türkiye'yi Libya'nın içişlerine karışmakla suçlamış ve Libya'da faaliyet gösteren Türk şirketlerini ülkeden çıkarmakla tehdit etmişti. İÇ SAVAŞ VAR Libya'da emekli general Hafter'in, Zintan merkezli milis gruplarla ortaklaşa başlattığı darbe girişimi, Trablus ve Misrata merkezli devrimci gruplarla ortak hareket eden Trablus merkezi yönetimi tarafından engellenmişti. Kaddafi rejiminin 2011'de devrilmesinin ardından Libya'da tesis edilen geçiş hükümetine karşı geçen yılın başında başlayan darbe girişimleri, ülkeyi iç savaşa sürüklemişti. ÜLKE PARÇA PARÇA Ülkedeki iç savaş, Trablus'taki Milli Genel Kongre'nin (MGK) desteklediği "Libya Şafağı" Koalisyonu ile Mısır'daki Sisi yönetiminin desteklediği, Tobruk'daki Temsilciler Meclisi'nin ise arka çıktığı emekli General Halife Hafter'e bağlı "Onur Operasyonu" Koalisyonu arasında, merkezi şehirler ve petrol bölgelerine hakimiyet konusunda yaşanıyor. (Kaynak: Vatan - A.A.)