Fed kripto yatırımcısını harekete geçiren şeyi buldu

Çalışma, Michael Weber, Bernardo Candia, Olivier Coibion ve Yuriy Gorodnichenko tarafından hazırlandı. Araştırmacılara göre kripto para sahipleri, yalnızca demografik özellikleri ya da risk iştahlarıyla değil, dijital varlıkların gelecekteki getirilerine ilişkin belirgin biçimde farklı beklentileriyle ayrışıyor.

Beklenti farkı rakamlara da yansıyor. Getiri tahmini yapan katılımcılar arasında kripto sahipleri gelecek 12 ayda ortalama yüzde 22 getiri beklerken sahip olmayanların beklentisi yüzde 7'de kalıyor. Kripto sahipleri dijital varlıkları daha az riskli görüyor.

Katılımcıların çoğu ise gelecek 12 aylık getiri için tahmin yapamadı. 2021 anketinde kripto sahibi olmayanların yüzde 87'si gelecek yıl bu varlıktan ne kadar getiri bekleyeceğini bilmediğini söyledi. Kripto sahiplerinde bile bu oran yüzde 54 olarak ölçüldü.

Beklentinin ağırlığı istatistiksel olarak da öne çıkıyor. Bir kişinin kriptodan getiri beklentisindeki 1 puanlık artış, kripto sahibi olma olasılığının 0,8 puan daha yüksek olmasıyla ilişkilendirildi. Getiri ve risk beklentileri birlikte ele alındığında, yaş, gelir ve cinsiyet gibi gözlemlenebilir özelliklerden çok daha fazla açıklık getiriyor. Bu tablo kriptoyu hisse senedi, tahvil ve altından ayırıyor. Geleneksel varlıklarda demografik ve finansal özellikler beklenti farklarından çok daha belirleyici oluyor, kriptoda ilişki tersine dönüyor.

Demografik profil yine de kendine özgü kalıyor. Kırk yaşın altındakilerin kripto sahibi olma ihtimali, diğer özellikler sabit tutulduğunda 60 yaş üstündekilerden 13 puan daha yüksek. Erkeklerin kripto sahibi olma ihtimali kadınlarınkini 4 puan aşıyor. Geliri ve serveti yüksek haneler de piyasaya daha çok katılıyor.

BİTCOİN GETİRİSİNİ GÖREN GRUBUN ALIMI ARTTI

Çalışmanın piyasa açısından en dikkat çekici bölümü rastgele atamalı bir deney. Araştırmacılar 2025'te haneleri rastgele gruplara ayırarak her gruba farklı bilgiler verdi. Bazı gruplara Bitcoin, hisse senetleri, GameStop ya da enflasyon hakkında veri sunuldu.

Sonuç net çıktı. Bitcoin'in önceki 12 aylık getirisi gösterilen katılımcılar, portföylerinde kriptoya ayırmak istedikleri payı yaklaşık 2 puan artırdı. Bu artış, kontrol grubundaki yüzde 4,3'lük hedef paya göre yaklaşık yüzde 47'ye karşılık geliyor. Sonraki dönemde kripto satın alanların oranı da yaklaşık 2,5 puan arttı. Araştırmacılar bulguyu, geçmiş Bitcoin getirilerine ilişkin bilgi vermenin bazı haneleri kripto almaya başlattığı biçiminde tanımlıyor.

Etki her grupta aynı görülmedi. Artış, kripto almama nedenini yeterli bilgiye sahip olmamak olarak açıklayan kişilerde yoğunlaştı. Kriptonun zaten kötü bir yatırım olduğunu düşünenler ise verilen bilgiye tepki vermedi.

Araştırmacılar bu mekanizmayı spekülatif balonların olası bir açıklaması olarak sunuyor. Yazarlar, "Pozitif getiriler yeni katılımcıları çekiyor, bu da fiyatı daha da yükseltiyor." ifadesini kullanıyor.

TÜM PORTFÖYÜ KRİPTODA OLANLARDA ALIM 1,4 PUAN ARTTI

Çalışma kripto kazancının hane harcamalarına nasıl yansıdığını da ölçüyor. Bitcoin fiyatının ikiye katlanması, tüm finansal portföyü kriptodan oluşan bir hanenin dayanıklı tüketim malı satın alma ihtimalini 1,4 puan artırıyor. Bu artış, genel satın alma olasılığına göre yaklaşık yüzde 7'lik yükselişe karşılık geliyor.

Bununla birlikte etki sıradan harcamalara yayılmadı. Araştırmacılara göre kripto kazançları kalıcı bir servet artışından çok kumar kazancı ya da piyango ikramiyesi gibi değerlendiriliyor.

Çalışmanın genel çıkarımı da bu noktada toplanıyor. Araştırmacılara göre kriptodaki oynaklık kısmen yatırımcılar arasındaki görüş ayrılığı ve öğrenme sürecinden kaynaklanıyor. Yazarlar, "Yatırımcılar arasında kriptoya dair ortak bilgi ve inancın bulunmaması, fiyat oynaklığının öngörülebilir gelecekte bu yeni varlığın en belirleyici özelliklerinden biri olmayı sürdüreceğine işaret ediyor." değerlendirmesini paylaştı.