Başbakan Yardımcısı Arınç, Yeşil Camii'nin Açılışını Yaptı

Başbakan Yardımcısı Bülent Arınç, sponsor firmanın desteğiyle yaklaşık 1,8 milyon liraya, 2,5 yılda restore edilen 600 yıllık tarihi Yeşil Camii'nin açılışını yaptı.

Vakıflar Bölge Müdürlüğü'nce Harput Holding'in desteğiyle restore edilen ibadethanenin açılış programı, Yeşil Camii İmam Hatibi Mustafa Alpagut'un Kur-an'ı Kerim tilavetiyle başladı.

Arınç, daha sonra yaptığı konuşmada, Vakıflar Genel Müdürlüğü'nün kendisine bağlı olduğunu anımsatarak, şunları söyledi:

"Vakıfların bir duası vardır, bir de bedduası vardır. Allah'a şükrediyorum, vakıflarla meşgul olmak aynı zamanda bir ibadettir. Bedduasından kaçmak, duasına nail olmak hepimizin görevidir. Çünkü ecdadımız, Allah rızası için insanların ve mahlukatın istifade etmesi için bu vakıfları yapmış burada. Hayvanlar için bile vakıflar var elbette. Onların ayağı kırık olanından tutun da tedaviye muhtaç olanına kadar... Bir tarafta da insanlar var. Fakirler, yoksullar evlenemeyen genç kızlar, evi yakılmış, yıkılmış insanlar, bir lokma çorbaya, sıcak yemeğe muhtaç evlatlar, talebeler ve yetimler. Kabristanlar, kervansaraylar, hanlar, hamamlar, külliyeler, hepsi insanımızın sonunda sadece Allah rızası için bekleyerek yaptığı büyük hizmetler. Bizim büyük bir medeniyetimiz var. O medeniyetin bir ismi de vakıf medeniyedir. Şükrediyoruz ki ülkemizde binlerce vakfın sahibiyiz."

-"İlkokulun 5 yılını Elaziz'de okudum"-

Bülent Arınç, Yeşil Camii'nin restorasyonunu gerçekleştiren Harput Holding Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Etkeser'den övgüyle bahsederken, bir dönem Elazığ'da yaşadığını anlattı.

"Elazığ değil Elaziz" diyen Arınç, "İlkokulun 5 yılını Elaziz'de okudum. Tekrar ediyorum Elazığ değil Elaziz. Yani 'aziz, imar edilmiş memleket' demek. Bu Bursalılar'ın aklı karışacak, 'Bu adam Manisa'dan geldi, Bursa doğumlu olduğunu iddia ediyor, Demirtaş'ta doğduğu evi de biliyoruz, şimdi de Elazığlıyım diye geçinmeye çalışıyor' diyecekler. Annem de Alanyalı haberiniz olsun. Bir yerde doğmuşuz bir yerde büyümüşüz" diye konuştu.

-Türkiye'de vakıflar çöküyordu-

Arınç, 2002 yılına gelinceye kadar Türkiye'de vakıfların çöktüğünü, bir zamanlar vakıf eserlerinin satıldığını söyledi. Bir zamanlar camilerin, hamamların, evlerin, külliyelerin hepsinin satıldığını dile getiren Arınç, şöyle devam etti:

"Halbuki satılamaz. Ama satıldı, 1950'den önce. Öyle yerler satıldı ki, sonra birahane ve meyhane yapıldı. Bizim büyük bir medeniyetimiz var. O medeniyetin bir ismi de vakıf medeniyetidir. Bir bedduamız var demiştim; kimse bedduaya kulak asmadı. Manevi hassasiyeti yüksek olan insanlar, vakıf malı almaktan imtina ettiler. 'Bedava verseniz almayız' dediler. Çünkü bunun bir duası var, bir bedduası var. 'Allah rızası için, insanların menfaati için terk edilmiş bir yeri ben alamam' diyenler de oldu. 'Helal-haram sen ver bana' diyenler de oldu. Dolayısıyla onu satın alanlar da sattıranlar da izin ve imkan verenler de bugün hayattaysalar, elbette bu manevi mesuliyeti bilecekler ve elbette artık o günlerin kapandığını da herkes görecektir."

-10 yılda 3 bin 500 eser-

Arınç, 2002'den bu yana 10 yıl içinde 3 bin 500 vakıf eserinin ihya edildiğini ifade ederek, bu yapıların ayağa kaldırıldığını söyledi.

1995 yılından bu yana parlamentoda olduğunu, 40 yıldır siyasetle uğraştığını anlatan Arınç, "Allah inandırsın bunu yaptık. Senede 350 eser eder. Muhalefette olduğumuz günlerin ötesini bilirim. Yani 'ne olur bir yüz bin lira bulun da şu yıkılıyor yahu. Gelin şunu ayağa kaldıralım' dediğimizde vakıflardan sorumlu bakanlar boyunlarını büker, 'Paramız yok, kusura bakmayın' derlerdi" diye konuştu.

Bülent Arınç, 2 bin 500 vakıf eserinin restore edilmesi için 3 milyar lira harcadıklarını belirterek, şunları kaydetti:

"3 katrilyon lira para harcadık. Ama nasıl yaptık bunu- Bir; Vakıflar'ın bütçesini artırdık. İkincisi; kira getirsin de hayır yapılsın diye vakıf edilen eserleri yap-işlet-devret metoduyla ayağa kaldırdık. Bir kısmını restore et-işlet-devret metoduyla verdik. Yeni metotlar bulduk, bunlardan istifade ettik. Hayırseverlere dedik ki; 'Siz de bu işleri yapın Allah rızası için' burayı ayağa kaldırdık. Arkadaşlar Allah bir bereket verdi 3 bin 500 eser, hamdolsun 3 katrilyon ve 70 bin kişiye istihdam imkanı sağladık."

Sadece camileri değil, medreseleri, külliyeleri de ayağa kaldırdıklarını, aynı zamanda hayır işleriyle de uğraştıklarını vurgulayan Arınç, her gün 15 bin aileye kuru erzak gönderdiklerini, binlerce çocuğa orta tahsilinde burs verdiklerini, yönetmelikte yaptıkları değişiklikle yüksek tahsil okuyan çocuklara da burs vereceklerini bildirdi.

Arınç, 2003 yılından bu yana Bursa'da da 150 vakıf eserinin restore edilip onarıldığını, bunun için de 50 milyon lira para harcandığını kaydetti.

Bursa Valisi Şahabettin Harput da Bursa'ya damgasını vurmuş bir eserin restorasyonu sonucu açılışını yapmaktan dolayı büyük mutluluk duyduklarını kaydetti.

Yeşil Camii'nin restorasyon masraflarını üstlenen Harput Holding Yönetim Kurulu Başkanı Muhammed Etkeser de böylesine önemli bir eseri tamir etmenin kendisine nasip olmasından dolayı Allah'a şükür ettiğini belirtti.

Konuşmaların ardından Arınç ve diğer konuklar, açılışı yapılan Yeşil Camii'yi gezerek, çalışmalar hakkında yetkililerden bilgi aldı.

Arınç, Cuma namazını da Yeşil Camii'de kıldı.

Bülent Arınç ve beraberindekiler, namaz sonrası Yeşil İmareti Aşevi'nde etli pilav ve tatlı yedi, ayran içti. Vatandaşlara da cami avlusunda etli pilav ve ayran dağıtıldı.

Açılışa Vakıflar Genel Müdürü Dr. Adnan Ertem de katıldı.

-Yeşil Camii-

Dünya sanat tarihi açısından büyük önem taşıyan Çelebi Sultan Mehmet'in emriyle 1415'te yapımına başlanan ve 1419'da tamamlanan tarihi yapının mimarlığını Hacı İvaz Paşa, nakkaşlığını İlyas Ali oğlu Ali, ahşap işlerini Tebrizli Ahmet oğlu Hacı Ali, çini işlerini de Mehmet Mecnun yaptı.

Mimarisi, çini kaplamaları, Türk ahşap oymacılığının en güzel örneklerinden olan giriş kapısı, hünkar mahfeliyle bilinen, ünü yurt dışına kadar ulaşan tarihi ibadethane, 1684, 1783, 1881, 1893 ve 1940 yıllarında bölüm ve genel itibarıyla onarımlardan geçse de en kapsamlı restorasyonu Bursa Valiliği, Vakıflar Bölge Müdürlüğü ve sponsor firmanın destekleriyle bu dönemde gerçekleştirildi.

Yaklaşık 1,8 milyon lira harcanarak 2,5 yılda restore edilen, tüm ayrıntıları titizlikle temizlenip elden geçirilen 600 yıllık ibadethane, yenilenen altın işlerinin yanı sıra kalem, çini, ahşap, taş ve mermer ile çevre düzenlemesi işlerinin yapılmasıyla eski ihtişamına kavuştu.

Çalışmalarda 1,5 kilogram 24 ayar altının kullanıldığı cami, iç ve dış kısmında yapılan özel ışıklandırmalarla farklı bir görünüm sergiliyor.

-Mimarisi-

Planı yan mekanlı veya ters T düzeninde olan caminin girişinde, üç yılda tamamlanan stalaktitli kapısının abidevi bir görünümü bulunuyor.

Türk ahşap oymacılığının en güzel örneklerinden olan giriş kapısının yanlarına iki Bizans sütunu yerleştirilirken, birbirlerine benzemeyen bu sütunlara aynı yüksekliği verebilmek için kaidelerine birtakım ilaveler yapıldığı belirtiliyor. Girişin iki yanındaki merdivenlerle de Hüdavendigar ve Yıldırım Beyazıt camilerinde olduğu gibi üst kata çıkılıyor.

İbadet mekanı, aynı eksen üzerinde kubbeli iki ayrı mekan ve bunlardan giriş kapısı yanında bulunan iki yanına bitişik kubbeli küçük mekanlardan oluşmuş bir plan düzenine sahip olan Yeşil Camii'deki iki kubbeyi birleştiren büyük bir kemer ile kilit taşı, Mimar Hacı İvaz Paşa'nın bir harikası olarak gösteriliyor.

Mihrabı, yaklaşık 10 metre yükseklikte, stalaktitler, geometrik desenler ve bunların arasındaki çiçek dekorlu bir yazı frizi ile ilginç bir görünüme sahip olan caminin yan mekanlarında nişler, alçı ocaklar ve dolaplar bulunuyor.

Mimarisi ile olduğu kadar çinileriyle de ünlü Yeşil Camii'nin girişteki duvarları, altı köşeli lacivert çinilerle kaplı. Caminin, yan mekanların duvarları ise yerden iki metre yüksekliğe kadar altı köşeli koyu yeşil çinilerle bezeli bulunuyor.

- BURSA