Tüsiad: Anayasa'yı Yeni Meclis Değiştirsin

Türk Sanayicileri ve İşadamları Derneği (TÜSİAD), cumhurbaşkanını halkın seçmesini öngören Anayasa değişikliğinin yeterince tartışılmadan yapılmasının sağlıklı olmayacağını savunarak, "Siyasal sistem değişikliği içeren Anayasa paketi yeni parlamentonun gündemini oluşturmalı" dedi.

TÜSİAD tarafından yapılan açıklamada, Anayasa Mahkemesi’nin Cumhurbaşkanlığı Seçimi’nin ilk turunu iptal etmesi sonucunda, Meclis’in almış olduğu erken genel seçim kararının ardından TBMM’ye bir de Anayasa değişiklik teklifi sunulduğu hatırlatılarak, bu paketin milletvekili seçim döneminden, cumhurbaşkanlığı seçim yöntemine ve süresine kadar, çoğulcu parlamenter rejimde temel dönüşümleri öngördüğüne dikkat çekildi. Bu girişimi üç açıdan sağlıklı bulmadığını açıklayan TÜSİAD, bunları da şöyle sıraladı:

TARTIŞMAYA AÇILMADI:

"Parlamenter rejimde önemli değişiklikleri öngören paket, toplum kesimlerince henüz hiç tartışılmadı. Siyaset adamlarının, akademisyenlerin ve sivil toplum örgütlerinin tartışmasına açılmadan ve benzer parlamenter rejime sahip ülke örnekleri incelenmeden paketin kanunlaşması, kısa süre içinde gerçekleşecek seçimlerde belirsizlik içeren sonuçlar doğurabilir. Bu tür Anayasa değişikliklerinin, toplumsal desteğin ve şeffaflığın yeterince sağlanabilmesi açısından, her durumda, seçim sonrası oluşacak yeni Meclis’e bırakılması hem daha sağlıklı hem de daha etik olur."

BU MECLİS’İN İŞİ DEĞİL:

"Ülkemizdeki parlamenter sistem tarihi bir sürecin ürünüdür. Bu sistemin özünü değiştirecek girişimler, siyasal sistemimizde bir belirsizliğin kapılarını açacaktır. Cumhurbaşkanlığı, devleti temsil eden bir kurum olarak, temelde bugünkü biçimiyle korunmalı ve Cumhurbaşkanı’nın nasıl seçileceğinden önce, yetkilerinin ne olacağı tartışılmalıdır. Bu dahi, daha yeni erken seçim kararı almış ve önünde son derecede sınırlı bir yasama süresi olan bu parlamentonun açacağı bir tartışma olmamalı."

DAHA GENİŞ PAKET LAZIM:

"Siyasal yapı bir bütündür. Türkiye’nin, yönetim istikrarını tesadüflere bırakmayan, temsilde adaleti kabul edilebilir ölçülerde sağlayan, daha etkin ve demokratik bir seçim sistemine ihtiyacı bulunuyor. Dolayısıyla, parlamenter sistem tartışması yapılırken, seçim ve siyasi parti sistemlerinin bütüncül olarak ele alınması gerekmektedir. Erken seçim sonrası oluşacak yeni parlamento, baraj sistemi, resmi ittifak olanakları, seçim bölgeleri, nispi takviyeli iki turlu seçim sistemi ve daha demokratik bir siyasi partiler yasası konularını da içine alan daha geniş bir paketi tartışmaya açmalı."

Seçim sistemleri hatırlatması

TÜSİAD bu arada önceki yıllarda yayımladığı raporları da hatırlatarak, "dar bölge ve iki turlu seçim" sistemi ile "iki turlu seçim sistemi"ni gündeme getirdi. Halen uygulanmakta olan tek turlu nisbi sisteme alternatif olarak sunulan bu modellere ilişkin simülasyonların da yer aldığı bu raporlarda, temsil adaletine vurgu yapılıyor.