Kriz Bankaların Kasasını Doldurdu

Yılın ilk yedi ayında bankacılık sektörünün krediler başta olmak üzere çeşitli alanlardan elde ettiği faiz gelirleri, mevduata ve diğer alanlara yaptığı faiz ödemelerinin çok üzerinde artış gösterdi. Bankaların yedi aylık net faiz geliri geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 21.6 artışla 18 milyar YTL'ye yaklaştı.

ANKA'nın Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nca (BDDK) yayımlanan toplulaştırılmış verilere dayanarak yaptığı hesaplamaya göre, Ocak-Temmuz döneminde sektörün toplam faiz gelirleri geçen yılın aynı dönemine oranla yüzde 17.9 artarak 47 milyar 33 milyon YTL oldu. Bu kapsamda kredilerden elde edilen faiz gelirleri yüzde 28.8'lik bir artışla 27 milyar 909 milyon, satılmaya hazır menkul değerlerden alınan faizler yüzde 14.4 artışla 10 milyar 487 milyon YTL'ye ulaşırken, vadeye kadar elde tutulacak menkul değerlerden alınan faizler yüzde 6 azalarak 3 milyar 971 milyon, para piyasası işlemleri, ters repo işlemleri, finansal kiralama gibi diğer alanlardan elde edilen faiz ve benzeri gelirlerin toplam tutarı da yüzde 3.7 azalışla 4 milyar 666 milyon YTL oldu.

-YEDİ AYLIK NET FAİZ GELİRİ 17.8 MİLYAR YTL

Aynı dönemde bankaların toplam faiz giderleri ise yüzde 15.7'lik bir artışla 29 milyar 260 milyon YTL düzeyinde gerçekleşti. Bu kapsamda mevduata verilen faizler yüzde 14.6 artarak 23 milyar 110 milyon, repo işlemlerine verilen faizler yüzde 16 artışla 2 milyar 311 milyon YTL oldu. Diğer faiz ve benzeri giderler de 3 milyar 839 milyon YTL düzeyinde gerçekleşti.

Yedi aylık dönemlere göre geçen yıl faiz giderlerinin faiz gelirlerine oranı yüzde 63.4'ten yüzde 62.2'ye çıktı. Diğer bir deyişle bankaların faiz gelirleri faiz giderlerinin yüzde 157.8'inden yüzde 160.7'sine çıktı.

Bu gelişmeler sonucunda Ocak-Temmuz döneminde bankaların "net" faiz geliri geçen yılın eş dönemine göre yüzde 21.6 ile enflasyonun çok üzerinde bir artışla 17 milyar 773 milyon YTL oldu.

Aynı dönemde takipteki alacaklar için ayrılan 2 milyar 267 milyon YTL'lik provizyon sonrası net faiz geliri ise 15 milyar 507 milyon YTL olarak gerçekleşti. Söz konusu tutar geçen yılın aynı dönemindekinin yüzde 19.5 üzerinde gerçekleşti.

-FAİZ DIŞI GELİR VE GİDERLER

Faiz-gelir gider dengesi belirgin biçimde lehte gelişen bankaların faiz dışı gelir ve giderlerinde ise tersine bir gelişim gözlendi. Yedi aylık dönemdeki faiz dışı gelirler yüzde 19.1 artışla 10 milyar 630 milyon YTL olurken, faiz dışı giderler yüzde 28.3 artışla 14 milyar 936 milyon YTL'ye ulaştı.

Faiz dışı gelirler içinde en büyük kalemi 5 milyar 744 milyon YTL ile bankacılık hizmetleri gelirleri, faiz dışı giderler içinde ise 5 milyar 511 milyon YTL ile personel giderleri oluşturdu.

Faiz dışı gelir ve giderlerin neti 4 milyar 306 milyon YTL ile negatif çıktı. Söz konusu dengedeki net açık geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 60.9 büyüdü.

Sermaye piyasası işlemleri gelirleri, kambiyo kar-zararı, olağanüstü gelir-giderler gibi kalemlerden oluşturan "diğer" faiz dışı gelir-gider dengesinde ise 530 milyon YTL fazla oluştu.

Bu gelişmelerle yedi aylık dönemde vergi öncesi kar 11 milyar 732 milyon YTL düzeyinde oluştu. Ayrılan 2 milyar 280 milyon YTL tutarındaki vergi provizyonu sonrası net dönem karı 9 milyar 452 milyon YTL düzeyinde gerçekleşti. Net dönem karı geçen yılın aynı dönemindeki 9 milyar 369 milyon YTL'lik tutara göre sadece yüzde 0.9'luk bir artış gösterdi.


/**

Bankacılık sistemi gelir gider tablosu (Milyon YTL)

     TEMMUZ ARALIK TEMMUZ Yıllık

     2008 2007 2007 Değ.(%)

TOPLAM FAİZ GELİRLERİ 47.033 70.553 39.909 17,9

Kredilerden Alınan Faizler 27.909 39.363 21.670 28,8

Satılmaya Hazır M.D.'den Al. Faizler 10.487 16.047 9.168 14,4

VKET Menkul Değerlerden Al. Faizler 3.971 7.040 4.225 -6,0

Diğer Faiz ve Faiz Benzeri Gelirler 4.666 8.103 4.845 -3,7

TOPLAM FAİZ GİDERLERİ 29.260 44.503 25.290 15,7

Mevduata Verilen Faizler 23.110 35.444 20.164 14,6

Bankalara Verilen Faizler 3.090 5.263 2.984 3,5

Repo İşlemlerine Verilen Faizler 2.311 3.537 1.992 16,0

Diğer Faiz ve Faiz Benzeri Giderler 749 259 149 401,7

NET FAİZ GELİRİ-GİDERİ 17.773 26.049 14.619 21,6

Takipteki Alacaklar Özel Prov. 2.267 2.960 1.648 37,5

PROV.SONRASI NET FAİZ GELİRİ 15.507 23.090 12.971 19,5

TOPLAM FAİZ DIŞI GELİRLER 10.630 16.025 8.929 19,1

Bankacılık Hizmetleri Gelirleri 5.744 8.283 4.587 25,2

Kredilerden Al. Ücret ve Komis. 1.409 2.050 1.175 19,9

Alınan Kar Payları 724 802 413 75,4

Aktiflerimizin Sat. Elde Ed. Gel. 303 1.220 1.048 -71,1

Diğer Faiz Dışı Gelirler 2.450 3.670 1.706 43,7

TOPLAM FAİZ DIŞI GİDERLER 14.936 22.218 11.642 28,3

Personel Giderleri 5.511 7.974 4.433 24,3

Diğer Provizyonlar 1.274 1.813 605 110,7

Verilen Ücret ve Komisyonlar 1.239 1.905 1.046 18,4

Amortisman Giderleri 723 1.141 647 11,9

Genel Karşılık Provizyonu 709 760 381 85,9

Vergi, Resim, Harç ve Fonlar 458 614 322 42,3

Diğer faiz dışı giderler 5.022 8.012 4.209 19,3

NET FAİZ DIŞI GELİR-GİDER -4.306 -6.193 -2.713 60.9

DİĞER FAİZ DIŞI GELİRLER-GİDERLER 530 1.312 1.031 -48,6

Sermaye Piyasası İşlem. Kar-Zararı(Net) -484 -811 -296 63,2

Kambiyo Kar-Zararı (Net) 764 1.664 909 -16,0

Olağanüstü Gelirler (Giderler) (Net) 250 459 418 -40,3

VERGİ ÖNCESİ KAR-ZARAR 11.732 18.209 11.288 3,9

Vergi Provizyonu 2.280 3.350 1.919 18,8

DÖNEM NET KARI-ZARARI 9.452 14.859 9.369 0,9

**/(ANKA)

(ES/NB/ZG)