İstanbul: Netpia Türkiye Genel Müdürü Koray Kocagöncü, İnternetin Geleceği Adia'yı Anlattı

Netpia Türkiye Genel Müdürü Koray Kocagöncü, Türkiye'de yaklaşık yüzde 14 seviyelerinde bulunan internet erişim oranının İsveç'te yüzde 75, Danimarka, İngiltere'de yüzde 63 iken, Amerika Birleşik Devletleri, Avustralya ve Kanada'da yüzde 69'lara ulaştığını belirterek, "TİA en fazla anadili İngilizce olmayan ve gelişmekte olan ülkelere avantaj sunuyor. Anadil kolaylığı ve ön ek son ek kargaşasına son vermesi sayesinde TİA Türkiye'de önemli bir kesimi internet kullanıcısı haline getirecektir" dedi.

Güney Kore merkezli Netpia, 1997 yılında geliştirdiği Ana Dilde İnternet Adresi (ADİA) Sistemi ile dünya çapında yeni bir dönem başlattı. ADİA hizmetinin yanı sıra Netpia, Ana Dilde e-posta Adresi, Harita gibi bir çok hizmeti de geliştirerek internet alanındaki sunumlarını yaygınlaştırdı. Hizmet alanına mobil ortamı da dahil ederek küresel çerçevede internet kullanıcılarının sayısında belirgin bir artış sağladı.

Netpia Türkiye Genel Müdürü Koray Kocagöncü, internetin geleceği ADİA ve Türkçe İnternet Adresi'nin (TİA) gelişimi ile ilgili olarak İHA'nın sorularını yanıtladı. Kocagöncü, çok yeni bir uygulama olan ADİA sistemi hakkında şunları söyledi:

"2005 yılı Ekim ayından itibaren sistemi Türkiye'ye sunmaya başladık ve ülkemizde Türkçe İnternet Adresi (TİA) dönemini başlattık. Ana Dilde İnternet Sistemi (ADİA), internette kullanıcının kendi dilini kullanarak dolaşmasını sağlıyor. Sistem internet adreslerinde www, com.tr gibi ön ek ve son ek kullanma gerekliliğini ortadan kaldırıyor. Bu sayede ü, ğ, ı, ş, ç, ö gibi Türkçe karakterlerini de internet adreslerinde kullanılmasına imkan tanıyor. Yani tıpkı konuştuğumuz gibi, internet adresinin ne olduğunu bilmemize gerek kalmaksızın adresi yazıp siteye ulaşabiliyorsunuz. İnternete girmekten korkan insanların büyük çoğunluğu neyi nasıl yapacağını bilmedikleri için hiç yanaşmıyorlar. Sistem, internete ve bilgiye erişimi daha kolay ve sezgisel hale getirerek, gerek İngilizce bilmeyen gerekse internet ve bilgisayar teknolojisine uzak kişilerin önündeki engelleri kaldırıyor, internet kullanıcılarının sayısının ve internet trafiğinin artmasına aracı oluyor."

ADİA'YA NEDEN İHTİYAÇ DUYULUYOR?

Ana Dilde İnternet Adreslerinin önemini ve bunlara duyulan ihtiyacı anlamak için internetin bugün ulaştığı noktaya bakmanın faydalı olacağını kaydeden Netpia Türkiye Genel Müdürü Kocagöncü, "Bugün yaygın olarak kullanılan uluslararası alan adlarının (IDN) yayılmasında birkaç yıl önce sıkıntılar yaşanmaya ve birbirinden bağımsız gerçekleştirilen IDN uygulamaları tartışılmaya başlandı. Gelinen noktada, internette çok dilliliğin ve yerel internet uygulamalarının önemi ortaya konuldu. Mayıs ayında Uluslararası Telekomünikasyon Birliği ve UNESCO'nun Cenevre'de ortaklaşa gerçekleştirdikleri, 'İnternet'te Çok Dilliliği Yaygınlaştırma' konulu Küresel Sempozyum'da internette çok dilliliğin artık bir teknoloji konusu olmaktan çıktığını, konunun linguistik, sosyal ve kültürel boyutlarıyla tanımlandığını gördük. Varolan alan adları sisteminin (DNS) üzerine oturan ADİA gibi bir sözcük bakma ('keyword lookup') yaklaşımının yerelleşmede ve çok dilliliği sağlamada etkin olacağı vurgulandı."

İNTERNETTE YERELLEŞMENİN ÖNEMİ

Yerel internet uygulamalarının önemine de değinen Koray Kocagöncü, "İnternet erişiminde genel algı, uluslararası alanda firmaların ya da kişilerin kendilerini ya da ürünlerini tanıtma imkanı ile değerlendiriliyor. Halbuki 70 milyonluk bir ülke olan Türkiye'de hedef kitlesi Türkiye vatandaşları olan çok sayıda kamu kurumu, sivil toplum örgütü ve bireysel kullanıcı var. Şu an Türkiye'de internet erişimi imkanına sahip kişi oranı sadece yüzde 14. Yani internet kullanımını cazip hale getirerek bu oranı artırmak elimizde. ADİA'nın son derece önemli başarılar elde ettiği Güney Kore, bu anlamda bize çok önemli deneyimler sunuyor. Aynı dili kullanan farklı ülkeler için bir örnek verecek olursak yerel internet uygulamalarının önemi görülebilir. Bir kurumun adını bir internet adresi olarak düşünün ancak aynı dili konuşan ülkelerde bu kelime ile anılan kurumlar var. Her ülke için bu kelime farklı bir adresi tarif etmesi gerekiyor. Eğer tek bir adrese işaret ederse diğer ülkelerdeki bu kurumlar bu haktan yararlanamayacaktır."

ADİA SİSTEMİ NASIL ORTAYA ÇIKTI?

Netpia Türkiye Genel Müdürü Koray Kocagöncü, ADİA sisteminin nasıl ortaya çıktığını ise şöyle anlattı:

"İlk defa 1997 yılında Netpia tarafından Güney Kore'de geliştirilen sistem Ana Dilde İnternet Adresi (ADİA) internetin hakim olduğu İngilizce'nin yaygın olmadığı ya da latin alfabesinin kullanılmadığı ülkelerde internetten yararlanan kişilerin sayradan kaldırıyor.ısının artırılması amacıyla oluşturuldu. Sistem, kısa sürede Güney Kore'de e-ticaret ve e-devletin gelişiminde önemli yol alınmasını sağladı. Uluslararası Telekomünikasyon Birliği ITU tarafından yayınlanan Dijital Erişim Endeksi'nde 1998 yılında 24. iken, 2002'de 4.'lüğe tırmanarak bir rekor kırdı. Bu başarı öyküsünün ardından Netpia dünyadaki tüm dil ve harfleri destekleyecek sistemini geliştirmek üzere çalışmalarını hızlandırdı."

TİA AVANTAJLARI

TİA hizmetinden kimlerin yararlanabileceği, sistemin internet kullanıcılarına ve site sahiplerine sunduğu avantajlar hakkında da bilgi veren Koray Kocagöncü, "Kamu kuruluşları, özel sektör temsilcileri, bireysel site sahiplerinin tümü kendi TİA'larını alabiliyorlar. TİA hizmetinden, anlaşmalı olduğumuz İnternet Servis Sağlayıcıları üzerinden internete erişenler ve www.netpia.com.tr adresinde ücretsiz olarak sunduğumuz TİA Yardımcısı programını bilgisayarına kuranlar yararlanabiliyor. Casus yazılımlar ("spyware"), reklam yazılımları gibi tüm zararlı kodları temizleyen ücretsiz virüs koruma programımız PC Clean'de de entegre TİA Yardımcısı bulunuyor. TİA, gerek site sahiplerine, gerekse de internet kullanıcılarına birçok avantaj sağlıyor. Site sahipleri, kendilerinin, kuruluşlarının ya da markalarının isimlerini hiçbir değişiklik yapmadan internet adresi olarak kullanabiliyorlar. Bu, özellikle doğru tanıtım açısından TİA'nın sunduğu önemli bir kolaylık. TİA ayrıca internet sitelerine doğrudan ulaşım kolaylığı da sunuyor. Kullanıcılar sadece ismi adres çubuğuna yazarak, bir arama motoruna gerek duymadan ulaşmak istedikleri siteye gidebiliyorlar. TİA, özellikle İngilizce bilmeyen ya da teknolojiye ve internete gençler kadar yakın olmayan orta yaş ve üstü kesim için önemli kullanım kolaylıkları, avantajlar sunuyor. Bu özelliği sayesinde TİA'nın internet kullanım oranını artırıcı etkisi olduğu da biliniyor" dedi.

TİA ALMAK İSTEYENLERİN NELER YAPMASI GEREKİYOR?

TİA hizmetinden yararlanmak isteyenlerin yapması gerekenleri de anlatan Netpia Türkiye Genel Müdürü Kocagöncü, "Gerçek ve tüzel kişiler, gruplar, şirketler, resmi ve gayrı resmi kuruluşlar TİA başvurusunda bulunabiliyor. Herhangi bir isme TİA alabilmek için öncelikle sitemize üye olmak gerekiyor. Bir kez üye olduktan sonra istenen zamanda, istenen sayıda kayıt yaptırmak, bu kayıtları yönetmek mümkün. TİA kaydı yaptırmak isteyenlerin www.netpia.com.tr adresli İnternet sitemize gelmeleri yeterli. Sitemizde başvuruda bulunanlar için gerekli yönlendirmeler yapılıyor. TİA başvurularında herhangi bir belge istemiyoruz, ancak yönlendirme istenen adresler için 'ilk gelen alır' yaklaşımını benimsiyoruz" diye konuştu.

"TÜRKİYE'DE İNTERNET KULLANIMI HALEN ÇOK DÜŞÜK SEVİYEDE"

Türkiye'nin internet kullanımının diğer ülkelerle kıyaslanması sonucu ortaya çıkan tabloyu değerlendiren Koray Kocagöncü, "Türkiye'de yaklaşık 10 milyon internet kullanıcısı bulunuyor. Bu da nüfusun yaklaşık yüzde 14'ünün internete erişimi olduğu anlamına geliyor. Bu oran, İsveç'te yüzde 75, Danimarka, İngiltere'de yüzde 63 iken, Amerika Birleşik Devletleri, Avustralya ve Kanada'da yüzde 69'lara ulaşıyor. Güney Kore'de ise internet kullanım oranı yüzde 68'i buluyor. Ülkemizde internet kullanımı halen çok düşük seviyede olmasını karşın, kullanıcı sayısında hızlı bir artış da söz konusu. Bunda genç nüfusumuzun, internetin kullanım alanlarının her geçen gün çoğalmasm ının ve hayatlarımızdaki ağırlığının artmasının etkisi var. TİA'nın tam da bu nokta da ülkemiz internet dünyası için önem taşıdığına inanıyorum" şeklinde konuştu.

Netpia Türkiye Genel Müdürü Kocagöncü, TİA'nın Türkiye'de internet kullanımının artmasında nasıl bir etki yapacağı yönündeki beklentilerini şöyle açıkladı:

"TİA en fazla anadili İngilizce olmayan ve gelişmekte olan ülkelere avantaj sunuyor. Anadil kolaylığı ve ön ek son ek kargaşasına son vermesi sayesinde TİA Türkiye'de önemli bir kesimi internet kullanıcısı haline getirecektir. Güney Kore'de de internet kullanım oranının yüzde 68 gibi yüksek seviyede olmasında ADİA'nın payı bulunuyor.