Filistin, Gazze’deki binlerce kayıp ve tutuklu için BM’ye acil çağrı yaptı

Filistin, başta Gazze Şeridi olmak üzere işgal altındaki Filistin topraklarında kadın ve çocukların da aralarında bulunduğu binlerce kişinin kaybolmasının araştırılması ve kayıp kişiler ile Filistinli tutukluların akıbetinin açıklığa kavuşturulması için Birleşmiş Milletler (BM) mekanizmalarına acil çağrıda bulundu.
Filistin resmi ajansı WAFA'ya göre Filistin'in BM Cenevre Ofisi nezdindeki Daimi Temsilciliği, Dışişleri Bakanlığı adına dün BM'nin özel prosedür mekanizmalarına mektup gönderdi.
Mektubun muhatapları arasında "Zorla veya İrade Dışı Kaybetmeler Çalışma Grubu", "Keyfi Tutuklamalar Çalışma Grubu" ile 1967'den bu yana işgal altındaki Filistin topraklarında insan hakları, işkence ve yargısız infaz konularındaki özel raportörler yer aldı.
Aralarında kadın ve çocukların da bulunduğu binlerce Filistinlinin hala kayıp olduğu, bazılarının İsrail'in Gazze'de işlediği soykırımda yıkılan ev ve binaların enkazı altında kaldığı, diğerlerinin ise cenazelerine ulaşılamadığı veya akıbetlerinin belirlenemediği belirtildi.
Mektupta ayrıca sivil altyapının ve kayıtların tahrip edilmesi, kurtarma ve adli tıp hizmetlerinin aksaması nedeniyle hayatını kaybedenlerin kimliklerinin belirlenmesinin ve kayıpların akıbetinin açıklığa kavuşturulmasının zorlaştığı vurgulandı.
Esirlerin tutulduğu yerler ve sağlık durumları gizleniyor
Mektupta ayrıca, İsrail hapishanelerinde tutulan, aralarında doktor ve sağlık çalışanlarının da bulunduğu Filistinlilerin nerede tutuldukları, sağlık durumları ve akıbetlerine ilişkin bilgilerin gizlendiği vurgulandı.
İsrail'in alıkoyduğu Filistinlilere ait cenazelerin akıbetinin açıklanması ve derhal ailelerine teslim edilmesi de istenen mektupta, kimliklerinin ve öldürülme koşullarının belirlenmesi için gerekli bilgi ve belgelerin sağlanması çağrısı yapıldı.
Filistin, BM mekanizmalarına kaybolma vakalarının acilen araştırılması ve İsrail'in alıkonulan veya kayıp tüm Filistinlilerin akıbetini ve nerede bulunduklarını açıklaması için harekete geçme çağrısında bulundu.
Esirlerin kimliklerini, gözaltına alındıkları ve tutuldukları yerler ile tarihleri, hukuki durumlarını ve sağlık bilgilerini içeren güncel ve kapsamlı bir kayıt yayımlanması talep edildi.
Mektupta ayrıca, İsrail'in alıkoyduğu Filistinlilerin cenazelerinin akıbetinin açıklanarak ailelerine derhal teslim edilmesi, kimliklerinin ve ölüm koşullarının belirlenmesi için gerekli bilgi ve belgelerin sağlanması istendi.
Gazze'de binlerce Filistinli hala kayıp
İsrail'in Gazze'de Ekim 2023'te başlattığı soykırım sırasında binlerce Filistinli kayboldu. Kayıpların bir kısmı yıkılan binaların enkazı altında kalırken bazıları da İsrail ordusunca, alıkonuldukları açıklanmadan veya insan hakları kuruluşlarına bilgi verilmeden gözaltına alındı.
Gazze'deki hükümetin Medya Ofisi, Ekim 2025'te bölgedeki kayıp Filistinlilerin sayısının yaklaşık 9 bin 500 olduğunu, bunlardan bazılarının cenazelerinin enkaz altında bulunduğunu, diğerlerinin akıbetinin ise bilinmediğini açıklamıştı.
Ekim 2025'te ateşkes anlaşmasının yürürlüğe girmesinin ardından enkazdan cenazelerin çıkarılması ve bazı tutukluların serbest bırakılmasıyla kayıplardan bir bölümünün akıbeti ortaya çıktı. Bazı aileler, öldüğünü düşündükleri yakınlarının hayatta olduğunu öğrendi.
Filistin Sivil Savunma Müdürlüğü bu ay yaptığı açıklamada, 8 binden fazla kaybın hala enkaz altında olduğunu, mevcut imkanlarla cenazelerin çıkarılmasının yaklaşık 8 yıl sürebileceğini bildirdi.
WAFA'ya göre Filistinli esir kuruluşları da soykırımın başlamasından bu yana Gazze'deki gözaltı vakalarının binlerle ifade edildiğini, askeri operasyonların sürmesi, bilgi akışının kesilmesi ve zorla kaybetmeler nedeniyle kayıt tutmakta büyük güçlükler yaşandığını açıkladı.
İsrail hapishanelerinde 350'si çocuk, 90'ı kadın yaklaşık 9 bin 350 Filistinli tutuluyor. Filistinli ve İsrailli insan hakları kuruluşlarının raporlarında, esirlerin işkenceye, aç bırakılmaya ve tıbbi ihmale maruz kaldığı, bu uygulamalar nedeniyle onlarcasının hayatını kaybettiği belirtiliyor.