BM: Orta Doğu krizinin oluşturduğu domino etkisi, bölge dışındaki yardım çabalarını da zorluyor

Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) Sözcüsü Carlotta Wolf, Orta Doğu krizinin oluşturduğu domino etkisinin, bölge dışındaki yardım çabalarını da zorladığını bildirerek, "Orta Doğu'daki istikrarsızlık devam ederse artan maliyetler, gecikmeler ve sınırlı ulaşım kapasitesi insani yardım operasyonlarını daha da kısıtlayabilir." ifadesini kullandı.
Wolf, Birleşmiş Milletler (BM) Cenevre Ofisi'nin haftalık basın toplantısında, ABD ve İsrail'in İran'ı hedef almasıyla Orta Doğu'da artan istikrarsızlık ve bunun insani yardım faaliyetlerine etkisine ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
"Orta Doğu krizinin oluşturduğu domino etkisi, bölge dışındaki yardım çabalarını da zorluyor." diyen Wolf, burada yaşanan krizin, bölgenin çok ötesine uzanan geniş kapsamlı etkileri olduğunu belirtti.
Wolf, BMMYK'nin ulaşım maliyetlerindeki artışlar ve yük taşımacılığındaki aksamalar nedeniyle dağıtım stratejisini değiştirmek zorunda kaldığını söyleyerek, bu durumun küresel insani yardım tedarik zincirleri ve yardım dağıtımı üzerinde giderek artan sonuçları olduğuna değindi.
Hürmüz Boğazı da dahil olmak üzere Körfez'in kilit güzergahları çevresinde artan güvensizlik ve istikrarsızlığın, deniz trafiğini aksattığını belirten Wolf, dünya genelinde artan yakıt, gıda ve navlun maliyetlerinin fiyatları yükselttiğini ve kritik malzemelerin teslimatını geciktirdiğini dile getirdi.
Wolf, yüksek ulaşım ve yakıt maliyetlerinin, milyonlarca mülteci ve yerinden edilmişler dahil acil durumdaki insanları orantısız etkilediğine işaret etti.
Bu durumun, hayati önem taşıyan desteklerin azalmasına ve gecikmesine yol açtığına değinen Wolf, yaşananların, yardım kuruluşlarının ciddi finansman kısıtlamaları altında zamanında yardım sağlama yeteneğini de azalttığının altını çizdi.
Wolf, "BMMYK, aksaklıkları azaltmak için Akabe çevresinden deniz kargolarını yeniden yönlendirerek ve Dubai'den Arap Yarımadası ve Türkiye üzerinden kamyon taşımacılığı da dahil alternatif kara koridorlarına olan bağımlılığı artırarak hızla uyum sağladı." dedi.
Önemli denizcilik rotalarının kapanmasının, daha uzun ve pahalı alternatiflerin daha fazla kullanılmasını zorunlu kıldığını anlatan Wolf, bunun da transit sürelerinin uzamasına ve operasyonel karmaşıklığın artmasına yol açtığını kaydetti.
Wolf, şu bilgileri paylaştı:
"Savaşın başlamasından bu yana önemli kaynak ülkelerden gelen navlun oranları yaklaşık yüzde 18 artarken, küresel taşımacılık sağlayıcılarımızın kapasitesi 2026'nın başından bu yana yüzde 97'den yüzde 77'ye düştü. Bazı sevkiyatlar için maliyetler iki katından fazla arttı. Örneğin, BMMYK'nin Dubai'deki küresel stoklarından Sudan ve Çad'daki operasyonlarımıza gönderilen yardım malzemelerinin nakliye maliyetleri yaklaşık 927 bin dolardan 1,87 milyon dolara yükseldi."
"Orta Doğu'daki istikrarsızlık devam ederse insani yardım operasyonları daha da kısıtlanabilir"
Birçok iç içe geçmiş yerinden edilme krizinin sürdüğünü ve çoğu zaman trajik şekilde ihmal edilen Afrika'da durumun özellikle endişe verici olduğunu belirten Wolf, çatışma ve krizlerin yaşandığı bölge ülkelerinin bu durumdan olumsuz etkilendiğini vurguladı.
Wolf, "Orta Doğu'daki istikrarsızlık devam ederse artan maliyetler, insani yardım operasyonlarını daha da kısıtlayabilir. BMMYK, güzergahları yeniden belirleme, stokları yeniden dağıtma ve bağışçı destekli lojistik yoluyla uyum sağlamaya devam ediyor. Uzun süreli aksaklıklar, yardımın ihtiyaç sahiplerine ulaşma ölçeğini ve hızını azaltma riskini taşır ve bu da dünya çapında milyonlarca mülteci ve yerinden edilmiş insan için ciddi sonuçlar doğurabilir." değerlendirmesinde bulundu.