Dış açıktaki iyileşme büyük oranda ithalattaki azalma kaynaklı...
31 May 2016 Salı
TÜİK 2016 Nisan ayı dış ticaret verilerini açıkladı. Buna göre Nisan ayında ihracat yıllık bazda yüzde 10 azalarak 11,98 milyar dolar; ithalat da yıllık bazda yüzde 12 azalarak 16,19 milyar dolar olarak gerçekleşti. İthalattaki düşüşün ihracattaki düşüşten daha keskin olmasıyla beraber, dış ticaret açığı da aynı dönemde yıllık bazda yüzde 16 azaldı ve 4,21 milyar dolara gerlemiş oldu.
Ocak – Nisan dönemi verileri ihracat ve ithalattaki değişimlerin farkını daha çarpıcı bir biçimde ortaya koyuyor. Ocak – Nisan döneminde, ihracat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 7 azalma gösterirken, ithalattaki azalma ise yüzde 11 seviyelerinde gerçekleşti. Tabii en önemli nokta dış açıktaki gerilemenin yapısal iyileşmeden kaynaklanmıyor olması. Dış açığın gerilemesi, ihracatımızın artmış olmasıyla alakalı bir gerileme değil, konjonktürel bir iyileşme. Çünkü hem ihracat, hem de ithalat geriliyor ve bunun Türkiye ekonomisine etkisi daraltıcı bir biçimde yansıyor.
Sektörlere göre dış ticaret rakamlarında ara (ham madde) malları ithalatının toplam ithalat içindeki payının yüzde 67’ye çıktığını görmekteyiz. İhracat bacağında bunun yansıması ise, imalat sektörünün toplam ihracat içindeki ağırlığının yüzde 94 olması şeklinde gerçekleşmiştir. Yani ihracat ve üretim büyük oranla ithalata bağlılığını sürdürmektedir.
Diğer yandan Avrupa Birliği’ne olan ihracatın yüzde 7,5 artması önemli bir artı, ancak parite etkisinden dolayı Mayıs ayında bu olumluluğun nötrlenmesi ihtimali var. Avrupa Merkez Bankası’nın parasal genişleme programının büyüme kalemlerine olumlu yansıması durumunda yılın ikinci yarısında daha iyi bir tablo görme olasılığımız bulunmaktadır. Diğer yandan Rusya ve Orta Doğu çok önemli alanlar olacaktır. Rusya ile ilişkilerin düzelmesi adına her ne kadar vücut bulmamışsa da bazı iyi niyet söylemleri olmuştur. İlerleyen aylarda Rusya ile ilişkiler düzelirse ihracat kaleminde bize faydası olacaktır, ancak bu konuda öngörü yapmak için aceleci olmamak gereklidir.
Diğer yandan; ithalat konusunda sürekli olarak petrol fiyatlarındaki düşüşün etkisinden söz ettik, ancak petroldeki baz etkisinin fiyatların 40 – 50 dolar bandında dengelenmesi neticesinde azalacağını düşünecek olursak; ithalat faturasındaki iyileşmenin etkileri biraz daha aydan aya azalacaktır.
| Hisse | Yön | Son | Fark | Saat |
|---|---|---|---|---|
| Dolar |
 |
43,5393 | 0,05 | 16:00 |
| Euro |
|
51,4875 | 0,16 | 16:00 |
| İngiliz Sterlini |
 |
59,2608 | -0,41 | 16:00 |
| BIST 100 |
|
13.687 | -1,47 | 15:45 |
| BIST 50 |
|
11.811 | -1,40 | 15:45 |
| BIST 30 |
|
14.877 | -1,53 | 15:45 |
| Gram Altın |
|
6794,8 | -1,65 | 16:00 |
| Çeyrek Altın |
|
10868 | -2,03 | 16:00 |
| Yarım Altın |
|
21736 | -2,03 | 16:00 |
| Cumhuriyet A. |
|
48433 | -2,81 | 15:57 |
