Kaslı ve güçlü: Neden bazı vücut geliştirme sporcuları genç yaşta ölüyor?

Kaslı ve güçlü: Neden bazı vücut geliştirme sporcuları genç yaşta ölüyor?
Güncelleme:
Facebook'da Paylaş Twitter'da Paylaş WhatsApp'da Paylaş Google News'de Paylaş

Temmuz başlarında Mailson Araujo, kendisini profesyonel bir vücut geliştirme sporcusu ve on binlerce takipçisi olan bir fitness fenomeni yapan fiziğini sergilediği, spor salonunda çekilmiş bir fotoğrafını, her zamanki gibi, paylaştı.

Temmuz başlarında Mailson Araujo, kendisini profesyonel bir vücut geliştirme sporcusu ve on binlerce takipçisi olan bir fitness fenomeni yapan fiziğini sergilediği, spor salonunda çekilmiş bir fotoğrafını, her zamanki gibi, paylaştı. Kırmızı bir yelek giyen adam, adeta bir süper kahramana aitmiş gibi görünen müthiş kaslı kollarını gösteriyordu.Otuz beş yaşındaki Brezilyalı, bundan saatler sonra, kuzeydoğudaki Bahia eyaletindeki evinde rahatsızlanarak hayatını kaybetti.Araujo'nun ölüm nedeni henüz doğrulanmadı ancak kendisi ani bir şekilde hayatını kaybeden çok sayıda vücut geliştiriciden biri.Mayıs ayı sonlarında, Brezilya'nın en tanınmış genç vücut geliştiricilerinden Gabriel Ganley, 22 yaşında ani kalp durması sonucu hayatını kaybetti. Geçen yıl 30 ve 40 yaşlarındaki iki Brezilyalı vücut geliştirici daha kalp rahatsızlıkları nedeniyle yaşamını yitirmişti. Bunlardan biri yarışma sırasında hayatını kaybetti. Benzer ölümler dünya çapında da bildirildi. Bunlar arasında 2017 yılında 26 yaşındayken hayatını kaybeden Amerikalı vücut geliştirici Dallas McCarver ve 2023 yılında 30 yaşındayken hayatını kaybeden Alman fitness fenomeni ve vücut geliştirici Jo Lindner yer alıyor.Peki, güçlü ve formda görünen bazı vücut geliştiriciler neden nispeten genç yaşlarda aniden ölüyor?

2025 yılında yapılan bir çalışma, vücut geliştirmeyi rekabetçi olarak yapmanın riskleri ortaya koyuyordu.Bu çalışmada araştırmacılar, 2005 ile 2020 yılları arasında sporun yönetim organı tarafından düzenlenen etkinliklerde yarışan yaklaşık 20 bin amatör ve profesyonel vücut geliştiriciyi takip etti.European Heart Journal'da yayınlanan çalışma, profesyonel vücut geliştiricilerin amatör yarışmacılara göre ani kalp durması nedeniyle ölme olasılığının beş kat daha fazla olduğunu ortaya koydu.Ani kalp durması nedeniyle ölüm, genellikle altta yatan kardiyovasküler bir hastalıkla ilişkilendiriliyor. Genç ve sağlıklı bireylerde nadiren görülüyor.Çalışmada 121 ölüm tespit edildi ve bunların 46'sı ani kalp durması sonucu ölüm olarak sınıflandırıldı.Ortalama ölüm yaşı 45 iken, aktif olarak yarışan sporcular arasında bu yaş sadece 34,7'ydi.İtalya'daki Padova Üniversitesi'nden çalışmanın baş yazarı Dr. Marco Vecchiato'ya göre bazı faktörler vücut geliştiricilerin ölümlerine katkıda bulunmuş olabilir. Bunlar arasında performans artırıcı ilaçların "yaygın kullanımı", yarışmalar için hızlı kilo verme ve "aşırı güç antrenmanı" yer alıyor.Danimarkalı araştırmacılar tarafından yapılan ve 2025 yılında Circulation dergisinde yayımlanan bir başka çalışmada ise, anabolik steroid kullandığı bilinen 1.189 erkek, 11 yıllık bir süre boyunca genel popülasyondan yaklaşık 60 bin erkekle karşılaştırıldı.Araştırmaya göre, steroid kullananlarda kalp kasını zayıflatan bir hastalık olan kardiyomiyopati gelişme olasılığı neredeyse dokuz kat daha fazlaydı. Kalp krizi riski üç kat daha yüksekken, kalp yetmezliği riski üç kattan fazla artmıştı.Anabolik steroidler, erkeklerde sperm sayısında azalma ve ereksiyon bozukluğu gibi diğer sağlık sorunlarına yol açmanın yanı sıra, kan basıncını yükseltebiliyor, atardamarlarda plak oluşumunu hızlandırabiliyor ve kalbin yapısında değişikliklere neden olabiliyor.Nitekim, European Heart Journal'da yayımlanan çalışmada araştırmacılar, hayatını kaybeden vücut geliştiricilerin otopsilerini incelediler.Birçok vakada, kalp büyümesi ve kalbin ana pompalama odasının kalınlaşması durumları görüldü. Bu durum ritm bozukluğu ve kalp yetmezliği riskini artırabiliyor.Bazı durumlarda, toksikolojik analizler ve kamuya açık raporlar, otopsilerde genellikle taranmayan anabolik ilaçların kötüye kullanımını ortaya çıkardı.Genç yaşta hayatını kaybeden vücut geliştiricilerin otopsilerinde sıklıkla kalplerinin büyümüş olduğu görüldü. En çok ses getiren vakalardan biri, sporun en büyük yıldızlarından Amerikalı vücut geliştirici Dallas McCarver'ın 2017 yılında 26 yaşındayken hayatını kaybetmesiydi. Otopsi sonucunda kalbinin ağırlığının 833 gram olduğu tespit edildi; bu, yetişkin bir erkek için beklenen ağırlığın iki katından fazla.

2022 yılında yapılan ve Amerikalı vücut geliştiricileri kapsayan otopsi incelemelerinde, ortalama olarak kalplerinin normalden yaklaşık %74 daha ağır olduğu ve sol ventrikül duvarlarının beklenenden %125'e kadar daha kalın olduğu tespit edildi.Ayrı bir çalışmada ise araştırmacılar, İtalya ve İspanya'dan gelen ve anabolik steroid kullanımıyla bağlantılı vücut geliştiricileri içeren adli raporları inceledi.Bazı vakalarda, 20'li yaşlarındaki genç sporcularda kalp büyümesi, kalp kasında ciddi kalınlaşma ve ilerlemiş koroner arter hastalığı tespit edildi.24 yaşında bir vücut geliştiricisinin, ailesinde bilinen bir kalp hastalığı öyküsü olmamasına rağmen, ana koroner arterlerinde %75'ten fazla tıkanıklık olduğu tespit edildi.Endokrinolog ve spor hekimi Clayton Macedo, "Kalp, diğer kaslar gibi bir kastır" diyor."Her zaman bir hastanın pazı kaslarına bakarak kalbinin büyüklüğü hakkında fikir edindiğimi söylerim çünkü kalp, kasların geri kalanıyla birlikte büyür."Steroid kullanılmadan yapılan ağırlık antrenmanları, kalbin sağlıklı bir adaptasyonun parçası olarak büyümesine neden olabilir.Ancak Brezilya Kardiyoloji Derneği Bahia şubesinin başkanı Luiz Eduardo Fonteles Ritt'e göre, steroidler yoğun ağırlık antrenmanıyla birlikte kullanıldığında kalp, büyümesinin yanı sıra düzgün bir şekilde kasılma yeteneğini de kaybetmeye başlayabilir."Bu durum kalp yetmezliğine evrilebilir ve sonunda geri döndürülemez bir noktaya ulaşabilir" diyor.Ancak bazı durumlarda kalbin kalınlaşması kalıtsal bir durum da olabilir.Ritt, "Burada gri bir alan var. Genetik olarak belirlenmiş bir kalp hastalığı olabilir. Anabolik steroidlerle ilişkili olabilir. Antrenmanla ilgili olabilir. ya da bunların üçünün bir kombinasyonu olabilir" diyor. 'Anabolik steroidler güvenli şekilde kullanılamaz'

Eski vücut geliştirici Rodrigo Goes, BBC News Brezilya'ya verdiği demeçte, 30 yaşına kadar doğal olarak yarıştığını, daha sonra tıbbi gözetim altında steroid "kürlerine" başlamaya karar verdiğini söyledi."Döngüsel kullanım", kullanıcıların vücutlarının iyileşmesi için ara vermeden önce anabolik steroid kullandıkları, genellikle birkaç hafta süren dönemleri ifade ediyor. "Vücut üzerindeki etkileri inanılmaz" diyor Goes."Doğal yollarla olacağınızdan çok daha hızlı gelişiyorsunuz. Daha fit bir vücuda sahip oluyorsunuz ve kaslarınız daha hızlı iyileşiyor. Bu yüzden bu kadar cazip geliyor."Ancak Goes, tıbbi gözetim altında ve ihtiyatlı dozlarda ilaç kullanmasına rağmen, saç dökülmesi, stres, uykusuzluk ve yoğun gece terlemeleri gibi yan etkiler yaşamış.Ancak en kötü etkilerin psikolojik olduğunu söylüyor."Enjeksiyon rutini konusunda asla rahat hissetmedim. Bir bakıma, kendimi uyuşturucu bağımlısı gibi hissediyordum. Bunu söylemek zor ama yanlış bir şey yaptığımı hissediyordum."Goes bugün steroidlerin kötüye kullanımına karşı kampanya yürütüyor."Anabolik steroidleri güvenli bir şekilde kullanılamaz. Doktorların yapabileceği şey hasarı kontrol altına almak ancak hasar mutlaka olacaktır."'Birinin pazılarına bakıp hemen anlayabiliyorum'Steroidlerin sağlık üzerindeki zararlarını ölçmenin zorluklarından biri, birçok ülkenin steroidle ilişkili ölümleri sistematik olarak takip etmemesi. Brezilya'da anabolik steroidlerle bağlantılı ölüm oranlarına dair resmi istatistik tutulmuyor. Birçok diğer ülke de steroid kullanımını ölümlere katkıda bulunan bir faktör olarak rutin olarak kaydetmiyor. Bunun yerine, ölümler genellikle performans artırıcı ilaçların rolü dikkate alınmaksızın, kalp krizi, inme veya kardiyomiyopati gibi doğrudan nedenlerine göre sınıflandırılıyor. Adli tıp uzmanları, anabolik steroidlerin vücut tarafından doğal olarak üretilen hormonlara çok benzediği ve bu nedenle ölümden sonra tespit edilmesinin zor olduğu için steroid kullanımının genellikle saptanamadığını söylüyor.Bütün bu faktörler bir araya geldiğinde, performans artırıcı ilaçlarla bağlantılı olabilecek ölüm sayısını tam olarak bilmek zorlaşıyor."Her gün bunun üzerinde çalışıyorum" diyor Macedo."Birinin pazılarına bakıp hemen anlayabiliyorum. Ne yazık ki, o pazıları gördüğümde çoğu zaman kişinin kalbinin halihazırda hasar gördüğünü veya hasar görmeye başladığını anlıyorum. Çoğu zaman da bilanço sonradan ortaya çıkıyor."Luis Barrucho bu habere katkıda bulundu. Orijinali İngilizce olan bu makalenin çevirisinde yapay zekadan yararlandık. Yayınlanmadan önce çeviriyi bir BBC gazetecisi kontrol etti. .

BBC
Haberler.com
500

Haberler.com'da yer alan yorumlar, kullanıcıların kişisel görüşlerini yansıtır ve haberler.com'un editöryal politikası ile örtüşmeyebilir. Yorumların hukuki sorumluluğu tamamen yazarlarına aittir.