Bu adım, Ethereum'un yıllardır taşıdığı bir soruna yanıt üretiyor. Ağda açılan her yeni hesap, sistemin çalıştırılmasını biraz daha ağırlaştırıyor. Dünya genelinde binlerce bilgisayar Ethereum'da tam düğüm olarak çalışarak ağın güncel durumunu doğruluyor. Bu düğümler, işlemleri doğrulamak için gerekli hesap ve depolama kayıtlarını tutuyor ve bu kayıtlar kendiliğinden küçülmüyor. Önerideki hesaplamaya göre tek bir yeni hesap ya da token sahibi kaydı 100 ila 150 bayt yer kaplıyor ve yeniden kullanılmasa bile kalıcı durum yüküne ekleniyor.

Buterin bu birikime daha önce de dikkat çekmişti. Buterin, şubat ayında Ethereum'un ölçeklenmesi gereken üç temel kaynağını işlem yürütme kapasitesi, veri ve ağ durumu olarak sıraladı. Buterin'e göre işlem yürütme ve veri tarafında bilinen ölçekleme yöntemleri bulunurken ağ durumunun büyümesi için aynı ölçüde güçlü bir çözüm henüz bulunmuyor.

NATİF UTXO MODELİ KALICI VERİ YÜKÜNÜ YÜZDE 99,8 AZALTABİLİR

Ethereum Foundation araştırmacısı Toni Wahrstatter, temmuz ayında bir çözüm yayımladı. Wahrstatter, Bitcoin'in parayı yönetme biçimini örnek aldı ve hesap bakiyeleri tutmak yerine tek kullanımlık ödeme kayıtlarının UTXO biçiminde oluşturulmasını önerdi. Bitcoin'de bu kayıtlar harcanmamış işlem çıktısı anlamına gelen UTXO modeliyle tutuluyor. Bitcoin'de bir UTXO harcandığında kayıt güncel UTXO kümesinden çıkarılıyor. Ethereum için önerilen modelde ise harcandığını gösteren bir bit tutuluyor ve kalıcı maliyetin kayıt başına yaklaşık 0,3 bayta karşılık geleceği hesaplanıyor.

Farkın büyüklüğü ölçekte ortaya çıkıyor. Önerideki karşılaştırmaya göre bir milyar yeni hesap ya da token sahibi kaydı 100 ila 150 gigabayt alan gerektirirken, bir milyar harcanmış yerel UTXO'nun kalıcı durum maliyeti yaklaşık 300 megabaytta kalabilir. Alıcılar da bu modelden kazançlı çıkıyor. Bugün bir kullanıcının ödeme alması için önceden ETH tutması gerekmiyor, ancak aldığı varlığı daha sonra gönderebilmesi için işlem ücretini karşılayacak Ethereum'un kendi kripto parası ETH'ye ihtiyacı bulunuyor. Yeni modelde ise ödeme kendi işlem ücretini karşılıyor.

Buterin, ocak ayında çok sayıda nesnenin doğrulamasını tek bir özyinelemeli STARK kanıtında birleştirmeye yönelik genel bir model yayımladı. Buterin, çok sayıda işlem ve veri nesnesine ait doğrulamanın tek bir özyinelemeli STARK kanıtında toplanabileceğini önerdi. Bir geliştirici iki fikri birleştirince ortaya daha büyük bir olasılık çıktı. Temmuz ayındaki teknik tartışmada bir geliştirici, sonraki bloğu üreten tarafın yaklaşık 128 kilobaytlık tek bir kök kanıtla çok sayıda UTXO harcamasını doğrulayabileceği bir senaryo ortaya attı.

HOSKINSON'DAN ETHEREUM'A EUTXO SUÇLAMASI

Bu ödünç alma herkesi memnun etmedi. Cardano'nun kurucusu Charles Hoskinson, temmuzdaki öneri ortaya çıktıktan sonra Ethereum'u kendi ağının genişletilmiş UTXO (EUTXO) modelini kopyalamakla suçladı.

Buterin ayrıca Bitcoin'in UTXO kümesini küçük bir kriptografik birikimle doğrulamayı amaçlayan Utreexo yaklaşımına dikkat çekti. Utreexo, düğümlerin bütün UTXO kümesini yerel olarak saklamadan güncel çıktıları kriptografik kanıtlarla doğrulamasına olanak tanıyor. Öneri, Ethereum'un mevcut hesap modelini korurken tek kullanımlık ödemeler için yerel bir UTXO yolu da sunmasını amaçlıyor. Böylece etkinliğin büyük bölümü ölçeklenirken sıradan kullanıcılar da bir düğüm çalıştırmayı sürdürebilecek. Bu sıkıştırılmış STARK kanıtları, Yalın Ethereum olarak adlandırılan uzun vadeli yol haritasındaki kanıta dayalı doğrulama ve kuantum sonrası güvenlik hedeflerinde de önemli bir yer tutuyor.

Ethereum Foundation, bu alanlardaki araştırma ve prototip çalışmalarını sürdürüyor. Kuruluş, 2026 protokol önceliklerini şubatta belirledi ve kuantum sonrası güvenliğe hazırlığı da bu öncelikler arasına aldı. Ethereum'un temel kriptografisi ise bu ay ana ağda değiştirilmedi. Teknik çalışmalar sürerken ETH haftalardır 2 bin doların altında işlem görüyor. Her iki öneri için de henüz bir uygulama takvimi ya da ana ağ tarihi açıklanmadı. Ethereum çekirdek geliştiricilerinin bu fikirleri protokol yol haritasına alıp almayacağı ise şimdilik yanıt bekliyor.

İlk 100 TL kripto varlık alımına 500 TL hediye!

1-31 Ağustos tarihleri arasında YAZ500 kodu ile Stablex’e üye ol, 100 TL’lik ilk kripto varlık alımına 500 TL kazanacak 1000 kişiden biri olma şansı yakala.

Kampanyaya Katıl

Serkan KÖSE

Haberler.com