Geçen hafta otomobil üreticileri, yaz aylarındaki ABD- Kanada ticaret görüşmelerinin, sınır ötesi araç ve parça nakliye maliyetlerini artıran yüzde 25'lik gümrük vergilerine çözüm getirmesini umuyordu. Ancak Pazartesi günü ABD Başkanı Donald Trump, 1 Ocak'tan itibaren Kanada'dan ithal edilen araçlara, oto parçalarına ve kamyonlara yüzde 50 vergi uygulanacağını açıkladı.

Sektör yöneticilerinden biri Reuters'a, " Kanada'nın ABD yapımı araçlar ve parçalar için önemli bir pazar olduğunu ve araç ihracatının önemli miktarda ABD içeriği taşıdığını, bu nedenle Kanada'nın Çin gibi muamele görmemesi gerektiğini" söyledi. Planlanan yüzde 50'lik vergi, Çin'den ithal edilen benzinli araçlara uygulanan vergilerle rekabet edecek seviyede.

Bozulan ticaret anlaşması, Kanada'dan gelen otomobil ve hafif kamyonlara uygulanan en üst vergi oranını yüzde 25'ten yüzde 15'e düşürecekti. Barclays'e göre Kanada'da üretilen araçlar, 2025'te ABD satışlarının yalnızca yüzde 6'sını oluşturuyordu. Yine de mevcut vergiler iki katına çıkarsa Ford, General Motors, Stellantis, Toyota ve Honda gibi otomobil üreticileri en önemli modellerinde ciddi maliyet artışlarıyla karşı karşıya kalacak.

Parçalara yönelik daha yüksek bir vergi, ABD otomotiv tedarik zincirine de ağır bir darbe vuracak. Otomotiv sektöründen bazı kaynaklar, Ocak ayından önce anlaşma sağlanabileceği konusunda umutlu olduklarını; sürenin aylar olmasının tarafların anlaşmaya yer bıraktığını gösterdiğini söyledi.

Görüşmeler bozulmadan önce Detroit'li otomobil yöneticileri, Trump'ın geçen 18 aydaki vergi saldırısının kendilerini Asyalı ve Avrupalı rakiplerinden daha kötü bir konuma soktuğunu yönetime anlatmaya çalışıyordu. Bu pazarlardan yapılan ithalata uygulanan gümrük vergileri, geçen yıl imzalanan ayrı ticaret anlaşmaları sayesinde yüzde 15 seviyesinde. Ancak Trump'ın vergileri, Detroit'li üreticilerin en büyük ticaret ortakları olan Meksika ve Kanada'da yüzde 25 olarak devam ediyor ve ABD içeriğinin değerinde kısmi bir istisna bulunuyor.

Yönetim ayrıca Kanada ve Meksika'dan ithal edilen araçların daha düşük vergilerden yararlanabilmesi için içeriğinin yarısının ABD yapımı parçalardan oluşması şartını getirmeyi önerdi. Asya ve Avrupa'dan yapılan ithalatta böyle bir şart bulunmuyor. Bu hafta otomotiv sektörü lobicileri, Washington'un otomotiv tedarik zinciri ABD ile derinden iç içe olan Kanada'yı neden etkili bir şekilde dışladığını anlayamadıklarını söyledi.

Honda ve Ford yorum taleplerine hemen yanıt vermedi. Toyota, GM ve Stellantis yorum yapmaktan kaçındı. Ford, GM ve Stellantis'i temsil eden American Automotive Policy Council da hemen yanıt vermedi.

GM için en çok satan modeli Chevrolet Silverado kamyonet üretiminin yaklaşık yüzde 17'si Kanada'da gerçekleştiriliyor. Stellantis için Kanada, en çok satan ABD modellerinden Chrysler Pacifica'nın tek üretim yeri. Ford, Oakville'deki bir fabrikadan Super Duty büyük kamyonlarını ithal etmeye hazırlanıyor.

Toyota ve Honda, daha yüksek vergilerden en çok etkilenecekler. Kanada Otomotiv Üreticileri Birliği'ne göre, iki Japon otomobil üreticisi 2025'te ülkede üretilen 1,2 milyon aracın yüzde 75'inden fazlasını oluşturuyor ve bu araçların çoğu ABD'ye gönderiliyor. Üst düzey bir Honda yöneticisi Salı günü, ABD-Meksika-Kanada Anlaşması uzatılmazsa otomobil üreticisinin Kuzey Amerika'da sekizinci montaj fabrikasını kurmayabileceği uyarısında bulundu.