(ANKARA) - TEB, Sağlık Uygulama Tebliği'nde yapılan değişiklikle muayene katılım paylarının artırılmasına ilişkin, "Halkımızın sağlık hizmetlerinden yararlanmasını güçleştirecek her düzenleme, toplum sağlığı açısından ciddi riskleri de beraberinde getirecektir" açıklamasını yaptı.

Türk Eczacıları Birliği (TEB), 1 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Uygulama Tebliği değişikliğiyle ayakta tedavide hekim ve diş hekimi muayenelerine ilişkin katılım paylarının artırılmasına tepki gösterdi. Birliğin sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, eczaneler aracılığıyla kamu adına tahsil edilen muayene katılım paylarının eczacılar ile hastaları karşı karşıya getirdiği belirtilerek, şu ifadeler kullanıldı:

"1 Temmuz 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan Sağlık Uygulama Tebliği değişikliği ile ayakta tedavide hekim ve diş hekimi muayenelerine ilişkin katılım payları yeniden düzenlenerek önemli ölçüde artırıldı. Buna göre; birinci basamak sağlık hizmetlerinde muayenenin ücretsiz olması ve aile hekimi sevklerinde uygulanan yüzde 50 indirim korunurken; ikinci basamak sağlık kuruluşlarında muayene katılım payı 26 TL'den 50 TL'ye, eğitim ve araştırma hastaneleri ile üçüncü basamak kamu hastanelerinde 26 TL'den 90 TL'ye, özel sağlık kuruluşlarında ise 60 TL'den 100 TL'ye yükseltildi. Ayrıca, aynı uzmanlık dalında 10 gün içinde farklı bir sağlık kuruluşuna başvurulması halinde uygulanan ilave katılım payı da 5 TL'den 30 TL'ye çıkarıldı."

Sağlık Bakanlığı verilerine göre ülkemizde 2024 yılında sağlık kuruluşlarına toplam 1 milyar 47 milyon başvuru gerçekleşmiştir. Bunların yaklaşık yüzde 43'ü birinci basamak sağlık kuruluşlarına, yaklaşık yüzde 57'si ise ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşlarına yapılmıştır.

Nitekim Dünya Sağlık Örgütü de sağlık sistemlerinin sürdürülebilirliğinin güçlü bir birinci basamakla sağlanabileceğini vurgulayarak, sürdürülebilir kalkınma hedeflerinden beklenen kazanımların yaklaşık yüzde 75'inin güçlü birinci basamak sağlık hizmetiyle sağlanabileceğini belirtmektedir.

Sağlık sisteminin finansal sürdürülebilirliği elbette önemlidir. Ancak halkımızın sağlık hizmetlerinden yararlanmasını güçleştirecek, ekonomik nedenlerle sağlık hizmetlerine başvurunun gecikmesine, hastalıkların ilerlemesine ve dolayısıyla tedavi maliyetlerinin artmasına neden olacak her düzenleme, aynı zamanda toplum sağlığı açısından ciddi riskleri de beraberinde getirecektir. Koruyucu sağlık hizmetlerinin geliştirilmesi, kronik hastalıkların etkin yönetimi, erken tanı ve sağlık okuryazarlığının artırılması ancak güçlü bir birinci basamak yapısıyla mümkündür.

Türkiye'nin dört bir yanında hizmet veren 30 bini aşkın toplum eczanesi ve 55 bini aşkın eczacı; ilaca erişimin yanı sıra ilaç danışmanlığı, akılcı ilaç kullanımı, kronik hastalıkların izlenmesi, tedaviye uyumun desteklenmesi ve koruyucu sağlık hizmetleri açısından sağlık sisteminin en yaygın ve en erişilebilir noktalarından biridir. Eczacıların birinci basamak sağlık hizmetlerinde daha etkin görev alması; hem vatandaşlarımızın sağlık hizmetine erişimini kolaylaştıracak hem de ikinci ve üçüncü basamak sağlık kuruluşları üzerindeki yükün azaltılmasına önemli katkı sağlayacaktır.

Öte yandan, eczacılarla ilgisi olmamasına rağmen eczaneler aracılığıyla kamu adına tahsil edilen muayene katılım payları eczacılarımız ile hastalarımızı istemeden karşı karşıya getirmekte ve sağlık hizmeti sunumunu olumsuz etkilemektedir.

Sağlık sisteminin geleceği; sağlık hizmetlerine erişimi ekonomik nedenlerle zorlaştırmadan güçlü birinci basamak sağlık hizmetleri, koruyucu sağlık uygulamalarının yaygınlaştırılması, sağlık meslek mensuplarının etkin kullanımı ve ilaca erişimi kolaylaştıran sürdürülebilir politikalarla güvence altına alınmalıdır."